Bầu cử Quốc hội khóa XVI khẳng định sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc

Cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay

Sáng 6/4, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc trọng thể tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội.

Sau nghi lễ chào cờ, tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu tham dự kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội khóa XV đã phát biểu khai mạc kỳ họp. Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm phát biểu.

Ngay sau đó, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Hội đồng Bầu cử quốc gia đã báo cáo tổng kết cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cho biết, Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 được tổ chức ngay sau thành công của Đại hội XIV của Đảng, là sự kiện chính trị quan trọng, thu hút sự quan tâm rộng rãi của Nhân dân và bạn bè quốc tế.

Đây là cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay với hơn 76 triệu cử tri tham gia tại 72 nghìn khu vực bỏ phiếu. Một số địa phương có tỷ lệ cử tri đi bầu rất cao và hoàn thành sớm như: Vĩnh Long 99,999%; Lào Cai 99,998%; TP. Huế 99,996%; Tuyên Quang 99,99%; Hà Tĩnh 99,99%. Các đô thị lớn như TP. Hồ Chí Minh và TP. Hà Nội, dù có số lượng cử tri đông, biến động dân cư phức tạp nhưng vẫn hoàn thành sớm với tỷ lệ đi bầu trên 99%.

“Trong bối cảnh thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, phạm vi rộng, dân số lớn, việc đạt tỷ lệ cử tri đi bầu rất cao thể hiện sự nỗ lực rất lớn của các tổ chức phụ trách bầu cử và ý thức trách nhiệm của cử tri đối với quyền bầu cử”, Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Đáng chú ý, theo Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, công tác lãnh đạo, chỉ đạo cuộc bầu cử và việc ban hành các văn bản hướng dẫn bầu cử được triển khai một cách chủ động, toàn diện, quyết liệt, sát sao và có trọng tâm, trọng điểm ngay từ sớm, bảo đảm sự lãnh đạo xuyên suốt, thống nhất, kịp thời.

Ở Trung ương, đã ban hành đầy đủ 27/27 văn bản theo yêu cầu; đồng thời ban hành 637 văn bản chỉ đạo, hướng dẫn. Công tác quán triệt, tập huấn, điều hành được triển khai đồng bộ, đúng tiến độ. Ở địa phương, đã ban hành khoảng 6.636 văn bản, đồng thời chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về tổ chức, cơ sở vật chất và phương án bảo đảm an ninh, trật tự. Kết quả này khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng, hiệu lực quản lý của Nhà nước và sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung ương và địa phương, là yếu tố quyết định bảo đảm cuộc bầu cử thành công, dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm.

Về kết quả bầu cử, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, đối với số lượng đại biểu Quốc hội, cử tri cả nước đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội khóa XVI từ 863 người ứng cử. Trong đó, đại biểu do Trung ương giới thiệu có 214 người trúng cử, 2 người không trúng cử; đại biểu do địa phương giới thiệu có 286 người trúng cử; không có người tự ứng cử trúng cử. Số đại biểu hoạt động chuyên trách ở Trung ương trúng cử là 145 người.

Kết quả bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp: ở cấp tỉnh đã bầu đủ 2.552 đại biểu; ở cấp xã đã bầu 72.440 đại biểu.

Về cơ cấu: đại biểu nữ 150 người (30%); dân tộc thiểu số 76 người (15,20%); ngoài Đảng 18 người (3,6%); dưới 40 tuổi 33 người (6,6%); tái cử hoặc đã từng là đại biểu 247 người (49,40%), trong đó tái cử khóa XV là 230 người (46%); đại biểu lần đầu 253 người (50,60%).

Về trình độ: trên đại học 418 người (83,60%); đại học 80 người (16,0%); dưới đại học 2 người (0,40%).

Ủy viên Hội đồng Bầu cử quốc gia, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh khẳng định, kết quả cho thấy cơ cấu đại biểu tiếp tục được hoàn thiện theo hướng tăng đại biểu chuyên trách, giảm kiêm nhiệm; tỷ lệ đại biểu chuyên trách đạt 40%, cao nhất từ trước đến nay. Đặc biệt, lần đầu tiên trong Quốc hội có đại diện dân tộc Ơ Đu; tỷ lệ đại biểu nữ duy trì ở mức cao (30%), thể hiện bước tiến về bình đẳng giới và tính đại diện.

Liên quan đến việc xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cho biết, ngày 21/3/2026, Hội đồng Bầu cử quốc gia công bố danh sách trúng cử đại biểu Quốc hội; đến ngày 25/3/2026, các địa phương hoàn thành công bố danh sách trúng cử đại biểu HĐND.

Khẳng định sức mạnh đại đoàn kết dân tộc

Đánh giá chung về kết quả cuộc bầu cử, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh: "Dưới sự lãnh đạo sâu sát của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, trực tiếp là Tổng Bí thư; sự chỉ đạo quyết liệt của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Bầu cử quốc gia, Chính phủ và Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; cùng sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thành công rất tốt đẹp, đạt nhiều kết quả toàn diện". Cụ thể:

Một là, cử tri cả nước đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội, 2.552 đại biểu HĐND cấp tỉnh và 72.440 đại biểu HĐND cấp xã, cho thấy công tác nhân sự được chuẩn bị kỹ lưỡng, bảo đảm tiêu chuẩn, chất lượng; cơ cấu đại biểu tiếp tục được hoàn thiện theo hướng tăng đại biểu chuyên trách, nâng cao trình độ và tính đại diện.

Hai là, cuộc bầu cử thực sự trở thành đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, với quy mô cử tri lớn nhất và tỷ lệ tham gia 99,70% - cao nhất qua các nhiệm kỳ, thể hiện rõ ý thức chính trị, trách nhiệm công dân và niềm tin của Nhân dân, sự đồng thuận cao trong xã hội.

Ba là, các nguyên tắc dân chủ, công khai, minh bạch được bảo đảm xuyên suốt trong toàn bộ quy trình, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến tổ chức bỏ phiếu, kiểm phiếu.

Bốn là, công tác lãnh đạo, chỉ đạo, chuẩn bị và tổ chức bầu cử được thực hiện bài bản, kỹ lưỡng, trách nhiệm, đúng pháp luật; hệ thống văn bản đầy đủ, công tác điều hành linh hoạt, hiệu quả; thông tin, tuyên truyền có nhiều đổi mới, sáng tạo.

Năm là, tình hình an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội được giữ vững; số lượng đơn thư giảm nhiều so với nhiệm kỳ trước.

“Thành công của cuộc bầu cử tiếp tục khẳng định sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và chế độ, là tiền đề chính trị - pháp lý quan trọng cho hoạt động của Quốc hội và HĐND các cấp trong nhiệm kỳ mới”, Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh một lần nữa.

Cũng theo Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, trong quá trình bầu cử, việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và nền tảng VNeID đã nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả quản lý trong toàn bộ quy trình bầu cử.

Ngoài ra, công tác thông tin, tuyên truyền về bầu cử được tiến hành có trọng tâm, trọng điểm, đổi mới, sáng tạo; phối hợp chặt chẽ, kịp thời, đồng bộ, rộng khắp, lan tỏa sâu rộng. Các cơ quan báo chí tăng cường tin, bài, chuyên trang, chuyên mục; tuyên truyền pháp luật, quyền và nghĩa vụ của cử tri; cập nhật danh sách người ứng cử, chương trình hành động; đồng thời chủ động đấu tranh, phản bác thông tin sai trái, góp phần giữ vững ổn định chính trị - xã hội.

Trong ngày bầu cử, truyền thông trong nước và quốc tế phản ánh đậm nét không khí “Ngày hội non sông”. Đến hết ngày bầu cử, có 8.379 tin, bài về cuộc bầu cử trên các phương tiện truyền thông trong nước.

Công tác thông tin đối ngoại được triển khai chủ động, cung cấp thông tin chính thống, góp phần làm sâu sắc ý nghĩa và tính dân chủ, minh bạch của cuộc bầu cử. Ở địa phương, các hình thức tuyên truyền được triển khai linh hoạt; nhiều nơi sử dụng tiếng dân tộc, kết hợp hệ thống truyền thanh, mạng xã hội và tin nhắn viễn thông để lan tỏa thông tin.

Từ thực tiễn tổ chức thành công cuộc bầu cử, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, những bài học được rút ra trong đợt này:

Thứ nhất, yếu tố quyết định hàng đầu là phải bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, xuyên suốt của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các cấp ủy, tổ chức đảng.

Thứ hai, sự phân công rõ ràng, phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở; đồng thời phát huy mạnh mẽ vai trò của Nhân dân, tạo sự đồng thuận xã hội.

Thứ ba, bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch trong toàn bộ quy trình; thực hiện chặt chẽ công tác nhân sự, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến lấy ý kiến cử tri và vận động bầu cử.

Thứ tư, đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền; phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong vận động, tập hợp Nhân dân.

Thứ năm, nâng cao chất lượng tập huấn nghiệp vụ; tăng cường kiểm tra, giám sát, chế độ thông tin, báo cáo; kịp thời xử lý các khó khăn, vướng mắc.

Thứ sáu, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác bầu cử.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thành công rất tốt đẹp. Hội đồng bầu cử quốc gia tin tưởng rằng, với niềm tin và quyết tâm mới, Quốc hội khóa XVI, Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 sẽ phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đáp ứng kỳ vọng, niềm tin yêu của cử tri và Nhân dân cả nước.

Phát biểu tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Tổng Bí thư Tô Lâm đề nghị Quốc hội khóa XVI tập trung thực hiện thật tốt 4 nhiệm vụ; trong đó, tập trung đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng bằng được một hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển.

"Quốc hội phải tập trung nâng cao hơn nữa năng lực thể chế hóa, cụ thể hóa nghị quyết của Đảng thành chính sách và pháp luật; tạo khuôn khổ pháp lý vững chắc để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2031 và những năm tiếp theo. Hệ thống pháp luật phải thực sự trở thành nền tảng thể chế của phát triển, là công cụ để bảo vệ quyền con người, quyền công dân, là động lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo, giải phóng lực lượng sản xuất, khai mở những không gian phát triển mới cho đất nước", Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu.