Bộ đội Biên phòng bắt nhịp tuyên truyền số

Từ “tiếng loa biên phòng” đến mạng xã hội

Những năm trước, mỗi khi chiều xuống, tiếng loa phát thanh từ đồn biên phòng lại vang lên giữa núi rừng, len lỏi qua từng mái nhà, trở thành kênh thông tin quen thuộc của người dân vùng biên. Nhưng hôm nay, bên cạnh âm thanh quen thuộc ấy, một “kênh truyền thanh” khác đã âm thầm hình thành trên điện thoại thông minh, trong các nhóm Zalo, trên những dòng trạng thái Facebook. Bộ đội biên phòng ngày nay không chỉ “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, mà còn “hiện diện” trên không gian số.

Tại địa bàn xã Tùng Vài, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình chia cắt, nhiều bản làng xa trung tâm, việc tiếp cận thông tin từng là một thách thức. Thế nhưng cùng với sự phổ cập của điện thoại thông minh, mạng xã hội đã dần trở thành cầu nối mới giữa chính quyền, lực lượng chức năng và người dân.

Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, Thiếu tá Lê Đình Trọng, Chính trị viên Đồn Biên phòng Tùng Vài cho biết: “Thời gian qua, đơn vị không chỉ duy trì các hình thức tuyên truyền truyền thống mà còn cử cán bộ tham gia các tổ chuyển đổi số tại địa phương, trực tiếp tuyên truyền trên các nền tảng như Zalo, Facebook để người dân dễ tiếp cận thông tin”.

Không còn những bài tuyên truyền một chiều, thông tin pháp luật giờ đây được “chuyển ngữ” thành những nội dung ngắn gọn, dễ hiểu, phù hợp với thói quen tiếp nhận của người dân. Một video ngắn giải thích quy định về biên giới, một bài đăng cảnh báo thủ đoạn lừa đảo, hay đơn giản là thông tin về quyền và nghĩa vụ công dân trong bầu cử, tất cả đều có thể đến với người dân chỉ sau một cú chạm màn hình.

Đặc biệt, trong các sự kiện chính trị lớn như bầu cử Đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, vai trò của truyền thông số càng trở nên rõ nét. “Chúng tôi bám sát địa bàn, phối hợp với cấp ủy, chính quyền để tuyên truyền, vận động người dân chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Nhờ đó, cuộc bầu cử vừa qua đã diễn ra an toàn, thành công”, Thiếu tá Lê Đình Trọng chia sẻ.

Điểm đáng chú ý là, truyền thông số không thay thế hoàn toàn phương thức truyền thống, mà tạo ra sự bổ trợ linh hoạt. Ở những nơi sóng yếu, loa truyền thanh vẫn phát huy hiệu quả. Nhưng ở những khu vực có kết nối mạng, Zalo, Facebook lại trở thành kênh lan tỏa nhanh chóng, kịp thời và rộng khắp.

Người dân giờ đây có thể hỏi trực tiếp, phản hồi thông tin, thậm chí cung cấp tin báo qua các nhóm mạng xã hội. Chính sự hai chiều này đã làm thay đổi căn bản cách tiếp cận công tác tuyên truyền.

Một cán bộ Biên phòng trẻ cho biết, có những thông tin trước đây phải mất vài ngày mới đến được người dân thì nay chỉ cần vài phút đã lan tỏa rộng khắp. Nhưng đi kèm với đó là yêu cầu cao hơn về tính chính xác, kịp thời và trách nhiệm của người cung cấp thông tin. Bởi trên không gian mạng, thông tin đúng có thể lan nhanh, nhưng thông tin sai còn lan nhanh hơn.

Giữ “trận địa tư tưởng” trên không gian mạng

Khi mạng xã hội trở thành một phần đời sống, biên giới cũng mở rộng sang một “mặt trận” mới, đó là không gian mạng. Ở đó, nhiệm vụ của người lính Biên phòng cũng cần nắm bắt, định hướng dư luận, ngăn chặn thông tin xấu độc. “Đơn vị thường xuyên cử cán bộ theo dõi tình hình trên các nền tảng mạng xã hội, nắm bắt tư tưởng, dư luận trong nhân dân, đặc biệt là các thông tin sai lệch để kịp thời tuyên truyền, định hướng”, Thiếu tá Lê Đình Trọng cho biết.

Không ít trường hợp, những tin đồn thất thiệt, thông tin xuyên tạc đã được phát hiện và xử lý kịp thời nhờ sự chủ động này. Thay vì để thông tin lan rộng rồi mới xử lý, lực lượng biên phòng đã chuyển sang chủ động “đi trước một bước”, cung cấp thông tin chính thống, tạo “lá chắn mềm” từ sớm.

Cách làm này không chỉ giúp người dân phân biệt đúng - sai, mà còn góp phần xây dựng niềm tin. Khi người dân tin vào nguồn thông tin chính thống, họ sẽ không bị lôi kéo bởi những luận điệu sai trái.

Song song với đó, các hoạt động an sinh xã hội cũng được lan tỏa mạnh mẽ hơn nhờ mạng xã hội. Những chương trình như “Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản”, “Ngày hội Biên phòng toàn dân” đã thu hút sự quan tâm, chung tay của cộng đồng rộng lớn hơn.

Thiếu tá Lê Đình Trọng cho biết, thông qua việc kêu gọi trên các nền tảng số, đơn vị đã vận động được nhiều nguồn lực xã hội hóa, hỗ trợ xây dựng điểm trường, trao hàng nghìn phần quà cho người dân vùng biên. “Đó cũng là cách để tri ân nhân dân đã đồng hành cùng lực lượng biên phòng trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia”, anh nói.

Điều quan trọng hơn, truyền thông số đã giúp kết nối những giá trị tích cực, lan tỏa những câu chuyện đẹp về tình quân - dân, về trách nhiệm cộng đồng. Từ đó, hình ảnh người lính biên phòng không chỉ gần gũi trong đời sống thực, mà còn hiện diện sinh động trong không gian mạng. Tuy nhiên, không phải cán bộ nào cũng thành thạo công nghệ, không phải người dân nào cũng có kỹ năng tiếp nhận thông tin trên mạng và không phải lúc nào thông tin tích cực cũng “lấn át” được thông tin tiêu cực.

Nhưng với sự chủ động thích ứng, lực lượng biên phòng đang từng bước vượt qua những rào cản đó. Từ những người lính quen với rừng núi, họ đang trở thành những “người làm truyền thông” trong thời đại số, vừa vững vàng trên tuyến đầu biên giới, vừa linh hoạt trên không gian mạng. Ở nơi địa đầu Tổ quốc, nơi mỗi con đường vẫn còn gập ghềnh đá núi, sự xuất hiện của những “kênh tuyên truyền số” đã mở ra một cách tiếp cận mới, đưa pháp luật đến gần hơn với người dân, nhanh hơn, hiệu quả hơn.

Khi thông tin chính thống được lan tỏa đúng lúc, đúng cách, biên giới không chỉ được bảo vệ bằng hàng rào tự nhiên hay lực lượng chuyên trách, mà còn bằng chính niềm tin và nhận thức của người dân - một “phên dậu” bền vững trong cả thế giới thực lẫn không gian số.