Chiều 9/4, Bộ Tài chính tổ chức họp báo thường kỳ quý I/2026 nhằm thông tin về tình hình thực hiện Chương trình công tác tháng 3 và quý I/2026. Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi chủ trì buổi họp báo.
Tại họp báo, ông Lưu Đức Huy - Phó Cục trưởng Cục Chính sách thuế (Bộ Tài chính) đã làm rõ nhiều nội dung liên quan đến chính sách thuế thu nhập cá nhân và thuế đối với xăng dầu vừa hỗ trợ phục hồi kinh tế, vừa đảm bảo cân đối ngân sách nhà nước.
Ông Lưu Đức Huy - Phó Cục trưởng Cục Chính sách thuế (Bộ Tài chính) trả lời tại họp báo. Ảnh: BTC
Hai phương án giảm trừ thuế thu nhập cá nhân
Theo Bộ Tài chính, cơ quan này đã ban hành Công văn số 3715 ngày 26/5/2026 để lấy ý kiến rộng rãi đối với dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật số 109. Dự thảo hiện đang được gửi tới các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội và công khai trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ.
Điểm đáng chú ý trong dự thảo là đề xuất bổ sung cơ chế giảm trừ đối với chi phí y tế và giáo dục, hai khoản chi thiết yếu có xu hướng gia tăng trong những năm gần đây.
Cụ thể, phương án 1 đưa ra mức giảm trừ chi phí y tế khoảng 20 triệu đồng/năm và giáo dục không quá 21 triệu đồng/năm, tổng mức giảm trừ tối đa 41 triệu đồng/năm. Trong khi đó, phương án 2 nâng mức giảm trừ lên lần lượt 23 triệu đồng đối với y tế và 24 triệu đồng đối với giáo dục.
Các con số này không đưa ra theo cảm tính mà dựa trên số liệu thống kê năm 2024. Theo đó, chi tiêu y tế bình quân cả nước khoảng 3,5 triệu đồng/người/năm, trong đó chi phí điều trị nội trú lên tới 10,2 triệu đồng. Với giáo dục, mức chi bình quân khoảng 9,6 triệu đồng/người/năm.
Trên cơ sở đó, cơ quan soạn thảo xây dựng các phương án nhằm tiệm cận thực tế chi tiêu của người dân, đồng thời cân nhắc tác động tới ngân sách. Theo tính toán, nếu áp dụng phương án 2, số thu ngân sách nhà nước dự kiến giảm khoảng 7.697 tỷ đồng mỗi năm.
Một điểm đáng chú ý là ngưỡng chịu thuế cũng thay đổi tương ứng. Với phương án này, người nộp thuế có một người phụ thuộc chỉ bắt đầu phát sinh nghĩa vụ thuế ở bậc 5% khi thu nhập đạt từ 28,63 triệu đồng/tháng trở lên, qua đó góp phần giảm áp lực tài chính cho nhóm thu nhập trung bình.
Liên quan đến điều kiện để được hưởng giảm trừ, đặc biệt là yêu cầu về hóa đơn, chứng từ, ông Lưu Đức Huy khẳng định tính khả thi của quy định này. “Theo quy định hiện hành về hóa đơn điện tử, từ 1 đồng trở lên cũng phải xuất hóa đơn”, ông Huy nêu rõ.
Ông đồng thời nhấn mạnh: “Các cơ sở y tế và giáo dục là lĩnh vực kinh doanh có điều kiện, bắt buộc phải chấp hành chế độ hóa đơn chứng từ để người nộp thuế có căn cứ quyết toán thuế”. Điều này được kỳ vọng vừa đảm bảo quyền lợi cho người nộp thuế, vừa góp phần minh bạch hóa hoạt động cung cấp dịch vụ.
Giảm thuế xăng dầu, chuẩn bị chính sách dài hạn thay thế
Đối với mặt hàng xăng dầu, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tác động đến nguồn cung và giá cả toàn cầu, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ triển khai đồng bộ các giải pháp về thuế nhằm ổn định thị trường trong nước.
Cụ thể, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 72 với hiệu lực từ ngày 9/4 đến 30/4, giảm thuế nhập khẩu ưu đãi xuống 0% đối với 15 mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào. Đây được xem là giải pháp quan trọng giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc tìm kiếm nguồn cung, đặc biệt từ các thị trường không có Hiệp định thương mại tự do hoặc không yêu cầu giấy chứng nhận xuất xứ (C/O).
Song song với đó, các sắc thuế nội địa cũng được điều chỉnh mạnh theo hướng hỗ trợ tối đa. Theo Nghị quyết 68, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định áp dụng mức thuế bảo vệ môi trường là 0 đồng, thuế tiêu thụ đặc biệt 0%, đồng thời cho phép thuế giá trị gia tăng (VAT) đối với xăng dầu được khấu trừ tương tự như hàng nông sản.
Những chính sách này đã phát huy hiệu quả gần như ngay lập tức. Trong kỳ điều hành ngày 27/3, giá xăng dầu trong nước đã được điều chỉnh giảm sâu, trong đó có mặt hàng giảm tối đa gần 6.000 đồng/lít, góp phần hạ nhiệt áp lực chi phí đầu vào cho doanh nghiệp và người dân.
Tuy nhiên, theo ông Lưu Đức Huy, các giải pháp hiện nay mới chỉ mang tính ngắn hạn. “Các quyết định của Thủ tướng hiện nay chỉ là giải pháp ngắn hạn dựa trên Luật Tổ chức Chính phủ”, ông Huy cho biết.
Do đó, Bộ Tài chính đang khẩn trương hoàn thiện và trình Quốc hội một Nghị quyết có tính ổn định và dài hạn hơn. “Nghị quyết này dự kiến sẽ được xem xét và ký ngay trong tuần để có thể áp dụng từ ngày 16/4, tiếp nối ngay sau khi quyết định của Thủ tướng hết hiệu lực”, ông Huy thông tin.
Việc xây dựng chính sách dài hạn được kỳ vọng sẽ tạo khung pháp lý ổn định hơn cho thị trường xăng dầu, đồng thời giúp cơ quan quản lý chủ động ứng phó với biến động bên ngoài.