Cẩn trọng với các chiêu trò “câu view”
Việc triển khai xăng sinh học E10 là một chủ trương đúng đắn, tuy nhiên trên mạng xã hội, không ít “mẹo” được lan truyền như “lắc xe” trước khi khởi động, pha thêm phụ gia hay tìm cách tách cồn khỏi xăng để bảo vệ động cơ... Giữa “ma trận” thông tin này, các chuyên gia cảnh báo người dân cần hết sức thận trọng trước các chiêu trò “câu view”, thiếu cơ sở khoa học.
Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, PGS.TS. Đỗ Văn Dũng, Chủ tịch Hội Ô tô và Thiết bị động lực TP. Hồ Chí Minh cho biết, từ đoạn trả lời phỏng vấn trên truyền hình của ông, trào lưu “lắc xe” sau khi đổ xăng E10 đang lan truyền mạnh trên mạng xã hội. Thậm chí, hàng loạt video “bắt trend” thu hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội đang lan truyền cảnh tài xế và người dùng ô tô liên tục đạp, nhún, thậm chí trèo lên nóc xe để rung lắc phương tiện sau khi đổ xăng E10. Nhiều nội dung cho rằng thao tác này giúp nhiên liệu hòa trộn đều, hạn chế hiện tượng tách nước và bảo vệ động cơ khi vận hành.
Trào lưu “lắc xe” sau khi đổ xăng E10 đang lan truyền mạnh trên mạng xã hội thực chất chỉ là chiêu trò câu view. Ảnh chụp màn hình
Tuy nhiên, PGS.TS. Đỗ Văn Dũng khẳng định, đây thực chất chỉ là chiêu trò “câu view”, không có cơ sở khoa học. Với ô tô, bình nhiên liệu lớn hơn rất nhiều so với xe máy, thiết kế kín và có hệ thống bơm nhiên liệu hoàn toàn khác xe máy. Việc rung lắc xe ô tô không mang lại hiệu quả thực tế trong việc hòa trộn nhiên liệu.
PGS.TS. Đỗ Văn Dũng, Chủ tịch Hội Ô tô và Thiết bị động lực TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: NVCC
PGS.TS. Đỗ Văn Dũng cho biết thêm, thực tế, ethanol trong xăng E10 có đặc tính hút ẩm mạnh. Khi xe để lâu, hơi nước trong không khí có thể đi vào bình nhiên liệu thông qua hệ thống thông hơi. Nếu lượng nước tích tụ đủ lớn, ethanol sẽ hòa với nước rồi lắng xuống đáy bình.
Với xe máy, đặc biệt là những xe ít sử dụng hoặc để qua đêm nhiều ngày, lớp nhiên liệu chứa nhiều ethanol và nước có thể nằm đúng khu vực hút xăng. Do vậy khi khởi động, động cơ dễ hút phải phần nhiên liệu này trước tiên, gây khó nổ hoặc làm ướt bugi…
Với xe máy, do có bình xăng nhỏ nên việc rung nhẹ hoặc dắt xe vài lần có thể giúp nhiên liệu hòa trộn đều hơn trước khi nổ máy.
Người dân TP. Hồ Chí Minh đổ xăng E10 tại hệ thống cây xăng PVOIL. Ảnh: Cẩm An
PGS.TS. Đỗ Văn Dũng cũng khẳng định, trong điều kiện sử dụng thường xuyên, người dùng xe máy gần như không cần lo hiện tượng phân tách nhiên liệu vì xăng liên tục được lưu thông và thay mới.
Nếu xe để lâu hoặc ít sử dụng, tránh để bình xăng gần cạn trong thời gian dài. Trước khi khởi động vào buổi sáng hoặc sau nhiều ngày không chạy xe, có thể dắt hoặc rung nhẹ xe vài lần để nhiên liệu hòa đều hơn.
Nếu xe xuất hiện tình trạng khó nổ, hụt ga hoặc chết máy sau thời gian dài không sử dụng, người dân nên kiểm tra bugi, lọc xăng, kim phun hoặc bộ chế hòa khí...
Đối với xe ô tô, giải pháp quan trọng nhất là hạn chế để hơi ẩm xâm nhập vào bình nhiên liệu. Nên giữ cho bình xăng luôn đầy (ít nhất 3/4 bình) để giảm không gian khí, hạn chế hút ẩm và làm chậm quá trình tách lớp của xăng E10.
Nếu xe lâu ngày không sử dụng, nên đổ thêm xăng mới nhằm pha loãng lớp ethanol và nước lắng ở đáy bình xăng. Đồng thời, có thể sử dụng phụ gia chống phân pha E10 chuyên dụng. Tuy nhiên, cần chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, không lạm dụng phụ gia trôi nổi trên thị trường.
Nhiều thông tin sai lệch, gây hoang mang dư luận
Bên cạnh đó, theo dòng thông tin của xăng E10 đang nhận được sự quan tâm đặc biệt của người dân, một số tài khoản còn lan truyền thông tin xăng E10 “phá hỏng động cơ”, “ăn mòn máy” hoặc khiến mọi loại xe nhanh xuống cấp, gây tâm lý hoang mang cho nhiều người dùng.
Nhiều clip cũng hướng dẫn người dân tự “tách cồn” khỏi xăng E10 để biến thành xăng khoáng nguyên chất, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cháy nổ và ảnh hưởng chất lượng nhiên liệu.
Không ít nội dung trên mạng xã hội cũng thổi phồng hiện tượng hụt ga, khó nổ ở một số dòng xe cũ để quy kết toàn bộ lỗi cho xăng E10, bỏ qua yếu tố bảo dưỡng và tình trạng thực tế của phương tiện.
Ngoài ra, xuất hiện nhiều thông tin chưa được kiểm chứng về việc xăng E10 bị pha sai tỷ lệ ethanol hoặc nhiễm nước trên diện rộng, làm dấy lên tâm lý lo ngại trong dư luận.
PGS.TS. Đỗ Văn Dũng cho biết, tại Việt Nam, một số người dùng thử nghiệm đo tại nhà và nghi ngờ nồng độ ethanol cao hơn (có thể do pha trộn không chuẩn, hoặc nước lẫn vào). Tuy nhiên, cần phải khẳng định, xăng E10 đã được pha trộn theo tiêu chuẩn công nghiệp nghiêm ngặt, bảo đảm tính ổn định và đồng nhất trước khi đưa ra thị trường. Bộ Công Thương cũng đã cung cấp rất nhiều thông tin về vấn đề này để người dân an tâm sử dụng xăng E10.
Do vậy, số đông người dùng xe máy chạy hàng ngày sẽ không gặp vấn đề nếu đổ xăng tươi, đổ đầy bình, bảo dưỡng định kỳ... Tuy nhiên, đối với các dòng xe cũ, xe để lâu không sử dụng, cần cẩn thận hơn (lắc bình xăng xe máy trước khi đề để giảm lượng cồn và nước ở đáy bình vào bơm xăng hoặc chế hoà khí, xả xăng cũ, dùng chất ổn định hoặc tìm A95, E5 nếu còn).
Mới đây, ngày 15/5, Chính phủ đã ban hành Nghị định 174/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến, giao dịch điện tử và công nghệ thông tin từ 1/7/2026. Theo đó, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội gây hoang mang trong Nhân dân, gây thiệt hại cho hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan nhà nước hoặc người thi hành công vụ, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự thì có thể bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng. Đồng thời buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật và khóa tài khoản, trang cộng đồng, nhóm cộng đồng hoặc kênh nội dung vi phạm.
Luật An ninh mạng 2025 có hiệu lực từ ngày 1/7 tới đây cũng quy định, các hành vi bị nghiêm cấm về an ninh mạng bao gồm: Đăng tải, phát tán thông tin có nội dung sự thật gây hoang mang trong nhân dân, gây thiệt hại cho hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động bình thường của cơ quan nhà nước hoặc người thi hành công vụ...; Thông tin bịa đặt, sai sự thật về sản phẩm, hàng hóa,... trên không gian mạng (khoản 1, Điều 7).
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông, internet và mạng xã hội có trách nhiệm xử lý thông tin vi phạm pháp luật trong thời hạn tối đa 24 giờ kể từ khi nhận được yêu cầu hợp pháp của cơ quan có thẩm quyền. Riêng đối với các tình huống khẩn cấp liên quan đến an ninh quốc gia, thời hạn xử lý không quá 6 giờ.
Do đó, người dùng mạng xã hội cần cẩn trọng trong tiếp cận và chia sẻ thông tin không kiểm chứng, không có căn cứ khoa học liên quan xăng E10 nói riêng và các thông tin khác nói chung.
PGS.TS. Đỗ Văn Dũng khẳng định, quá trình chuyển đổi xăng E10 không chỉ cần thời gian nâng cấp hạ tầng mà cả ý thức người dùng. Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, quản lý cũng cần được thực hiện chặt chẽ để tránh gây hoang mang, bất an trong dư luận.