Khai thác tiềm năng sản phẩm đặc trưng
Giữa núi non trùng điệp của vùng Đông Bắc, tỉnh Cao Bằng không chỉ được biết đến là mảnh đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa mà còn là nơi hội tụ nhiều sản vật nông nghiệp đặc trưng. Từ lợi thế địa hình đa dạng, khí hậu trong lành đến kinh nghiệm sản xuất lâu đời của người dân, mỗi địa phương trong tỉnh đều sở hữu những sản phẩm mang đậm dấu ấn riêng.
Đây chính là nền tảng quan trọng để Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) phát triển mạnh mẽ, từng bước khẳng định thương hiệu nông sản Cao Bằng trên thị trường.
Liên minh hợp tác xã tỉnh Cao Bằng thăm mô hình trồng nấm hương tại Hợp tác xã nông nghiệp Yên Công (tỉnh Cao Bằng). Ảnh: Hà Lê
Ghi nhận thực tế tại một số cơ sở sản xuất cho thấy, chương trình OCOP đã tạo ra chuyển biến rõ nét trong tư duy sản xuất của người dân. Thay vì sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, nhiều hợp tác xã và hộ kinh doanh đã chú trọng hơn đến chất lượng, mẫu mã, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ. Những sản phẩm từng chỉ tiêu thụ trong phạm vi địa phương nay đã vươn xa, tiếp cận các hệ thống phân phối lớn và xuất khẩu ra nước ngoài.
Bà Tạ Thị Thu Yên, Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Yên Công chia sẻ: “Chúng tôi không chỉ quảng bá một sản phẩm nông nghiệp mà còn là cách để giới thiệu hình ảnh vùng Cao Bằng và những giá trị nông nghiệp xanh tới người tiêu dùng”.
Nấm hương Yên Công của Hợp tác xã nông nghiệp Yên Công, với quy trình sản xuất sạch, đảm bảo tiêu chuẩn, đã có mặt tại nhiều siêu thị lớn trên toàn quốc. Ảnh: Hà Lê
Hay như sản phẩm bún khô của cơ sở Cao Tuyền, từ một nghề truyền thống, đến nay đã trở thành sản phẩm OCOP được xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Hàn Quốc, Nhật Bản. Những kết quả này không chỉ khẳng định chất lượng sản phẩm mà còn cho thấy hướng đi đúng đắn trong việc phát triển nông nghiệp hàng hóa gắn với xây dựng thương hiệu. Qua đó, đưa nhiều thương hiệu nông nghiệp của tỉnh đạt danh hiệu sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu.
Theo thống kê, đến nay toàn tỉnh Cao Bằng đã có 174 sản phẩm OCOP được công nhận, trong đó có 10 sản phẩm đạt 4 sao và 164 sản phẩm đạt 3 sao. Đây là con số ấn tượng, phản ánh sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền các cấp, doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân trong việc nâng cao giá trị sản phẩm địa phương. Chương trình OCOP không chỉ góp phần phát triển kinh tế nông thôn mà còn tạo việc làm, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho người dân.
Đưa sản phẩm OCOP tiếp cận thị trường mới
Không dừng lại ở những kết quả đã đạt được, Cao Bằng đang tiếp tục đặt ra những mục tiêu cụ thể nhằm nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm OCOP. Trong năm 2026, tỉnh Cao Bằng dự kiến đánh giá, phân hạng và công nhận thêm 39 sản phẩm mới, vượt 140% kế hoạch đề ra. Đồng thời, phấn đấu ít nhất 40% chủ thể OCOP là hợp tác xã và 30% là doanh nghiệp vừa và nhỏ, qua đó khẳng định vai trò của kinh tế tập thể và khu vực doanh nghiệp trong phát triển sản phẩm.
Phát triển vùng trồng nguyên liệu sạch và ổn định được tỉnh Cao Bằng rất chú trọng. Để hiện thực hóa những mục tiêu này, công tác hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất được đặc biệt chú trọng. Sở Công Thương tỉnh Cao Bằng đang phối hợp chặt chẽ với Sở Khoa học và Công nghệ cùng các đơn vị liên quan triển khai nhiều giải pháp thiết thực, trong đó nổi bật là việc đưa sản phẩm OCOP lên sàn thương mại điện tử.
Cao Bằng đẩy mạnh chăm sóc vùng nguyên liệu nông nghiệp, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP. Ảnh: Hà Lê
Việc tham gia các nền tảng số được xem là “cánh cửa” giúp sản phẩm địa phương tiếp cận thị trường rộng lớn hơn. Thông qua sàn thương mại điện tử buudien.vn, các sản phẩm OCOP của Cao Bằng được trưng bày khoa học, có thông tin rõ ràng về nguồn gốc, xuất xứ, quy trình sản xuất. Điều này không chỉ giúp người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, xây dựng niềm tin đối với sản phẩm.
Thực tế cho thấy, nhiều hợp tác xã sau khi đưa sản phẩm lên sàn đã ghi nhận lượng đơn hàng tăng đáng kể, đặc biệt là từ các tỉnh, thành phố lớn. Không ít đơn vị đã từng bước làm quen với phương thức kinh doanh hiện đại, từ quảng bá, tiếp thị đến chăm sóc khách hàng, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ.
Hàng nông sản trên địa bàn tỉnh được Hợp tác xã nông nghiệp ba sạch Hưng Đạo thu mua về đóng gói theo tiêu chuẩn và phân phối ra thị trường. Ảnh: Hà Lê
Bên cạnh việc mở rộng thị trường, thương mại điện tử còn giúp các chủ thể OCOP nắm bắt nhanh chóng xu hướng tiêu dùng. Từ phản hồi của khách hàng, các cơ sở sản xuất có thể điều chỉnh quy trình, cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng sản phẩm để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Đây là yếu tố quan trọng giúp sản phẩm OCOP phát triển bền vững, không ngừng gia tăng giá trị.
Có thể thấy, từ những lợi thế sẵn có, cùng với sự hỗ trợ kịp thời của các cơ quan chức năng, chương trình OCOP tại Cao Bằng đang từng bước khẳng định hiệu quả rõ nét. Không chỉ dừng lại ở việc phát triển sản phẩm, OCOP còn góp phần bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống, nâng cao vị thế nông sản địa phương trên bản đồ kinh tế.
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý, tỉnh Cao Bằng định hướng phát triển sản phẩm OCOP theo hướng xanh và bền vững. Theo đó, khoảng 30% chủ thể OCOP sẽ xây dựng được chuỗi giá trị nông sản theo hướng kinh tế tuần hoàn, gắn với vùng nguyên liệu ổn định. Bên cạnh đó, Cao Bằng cũng đặt mục tiêu có ít nhất 5 sản phẩm hình thành chuỗi liên kết bền vững, góp phần gia tăng giá trị và khả năng cạnh tranh trên thị trường.