An toàn lao động là nhiệm vụ sống còn
Tại Hội nghị tổng kết công tác Công đoàn năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026 và Hội nghị quán triệt Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội V Công đoàn Công Thương Việt Nam, nhiệm kỳ 2025 - 2030, bà Nguyễn Thị Huệ, Phó Chủ tịch Công đoàn Tổng công ty Máy động lực và Máy nông nghiệp Việt Nam - CTCP (VEAM) đã trình bày tham luận về vai trò của Công đoàn trong phối hợp với chuyên môn xây dựng, vận hành mạng lưới an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ thiết thực, hiệu quả.
Bà Nguyễn Thị Huệ, Phó Chủ tịch Công đoàn Tổng công ty Máy động lực và Máy nông nghiệp Việt Nam - CTCP (VEAM). Ảnh: P.C
Bà Huệ cho biết, Công đoàn Tổng công ty Máy động lực và Máy nông nghiệp Việt Nam được thành lập ngày 9/1/1997 theo Quyết định số 04/QĐ-CL của Công đoàn ngành Cơ khí - Luyện kim Việt Nam, với 16 công đoàn cơ sở và gần 8.000 đoàn viên. Trải qua 7 kỳ đại hội, đến nay Công đoàn VEAM đang quản lý 24 công đoàn cơ sở, gồm 6 công đoàn liên doanh, 5 công ty nhà nước và 13 công ty cổ phần, với tổng số 14.492 lao động.
Ngay từ những ngày đầu thành lập, công tác an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ đã được VEAM đặc biệt quan tâm, triển khai trên cơ sở phối hợp chặt chẽ giữa chuyên môn và tổ chức Công đoàn, hình thành hệ thống quản lý đồng bộ từ Tổng công ty đến từng đơn vị thành viên.
Theo bà Nguyễn Thị Huệ, với đặc thù là tổng công ty sản xuất cơ khí quy mô lớn, công tác an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ tại VEAM được xác định là nhiệm vụ then chốt, gắn với triết lý xuyên suốt: “Con người là tài sản quý giá nhất”. Việc bảo đảm an toàn, sức khỏe và tính mạng người lao động không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn là nền tảng đạo đức, yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Trên tinh thần đó, Công đoàn VEAM không chỉ làm tốt vai trò đại diện, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động mà còn là cầu nối tin cậy với Ban lãnh đạo Tổng công ty trong xây dựng môi trường làm việc “An toàn - Chuyên nghiệp - Không tai nạn”.
Những năm qua, công tác an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ của VEAM ghi nhận nhiều kết quả tích cực, nhờ sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Tổng công ty, sự vào cuộc của bộ phận chuyên trách và đặc biệt là sự tham gia chủ động của tổ chức Công đoàn. Về phía chuyên môn, VEAM đã ban hành đầy đủ các quy định, quy chế về an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ, bảo đảm tính pháp lý và nguồn lực thực hiện. Về phía Công đoàn, tổ chức này tham gia Hội đồng an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ các cấp, góp ý xây dựng nội quy, quy trình an toàn, nhất là trong các lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ cao như đúc, nhiệt luyện, vận hành thiết bị nâng hạ.
Đáng chú ý, 100% thỏa ước lao động tập thể tại các đơn vị đều có điều khoản cam kết rõ ràng về trách nhiệm và quyền lợi của người lao động liên quan đến an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ.
Nâng cao ý thức an toàn trong từng ca sản xuất
Cùng với hoàn thiện cơ chế, Công đoàn VEAM đặc biệt coi trọng công tác tuyên truyền, huấn luyện - yếu tố then chốt để hình thành văn hóa an toàn trong toàn Tổng công ty. Hằng năm, Công đoàn chủ trì tổ chức Lễ phát động Tháng hành động về an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ, tạo khí thế thi đua sôi nổi, đồng thời phối hợp tổ chức tập huấn cho khoảng 5.000 lượt người lao động.
Công đoàn cũng phát huy vai trò giám sát, là tiếng nói trực tiếp của người lao động thông qua việc xây dựng và duy trì hiệu quả Mạng lưới an toàn vệ sinh viên tại tất cả các đơn vị. Lực lượng an toàn vệ sinh viên đều là đoàn viên công đoàn gương mẫu, được huấn luyện chuyên sâu, tham gia trực tiếp vào việc góp ý, xây dựng các quy trình, quy định an toàn mới, bảo đảm tính thực tiễn, khả thi.
100% cán bộ quản lý và người lao động trực tiếp của VEAM được huấn luyện định kỳ theo quy định. Ảnh: VEAM
Bên cạnh đó, 100% cán bộ quản lý và người lao động trực tiếp được huấn luyện định kỳ theo quy định. Công tác chăm sóc sức khỏe cũng được chú trọng, thông qua giám sát việc khám sức khỏe định kỳ, khám bệnh nghề nghiệp. Nhờ đó, số người mắc bệnh nghề nghiệp trong giai đoạn 2023 - 2025 giảm từ 70 xuống còn 22 người.
Đặc biệt, hình thức tuyên truyền “5 phút đầu ca” được triển khai hiệu quả tại các tổ, đội sản xuất, giúp các quy tắc an toàn trở nên gần gũi, dễ nhớ, dễ thực hiện, góp phần duy trì thành tích không xảy ra tai nạn lao động nghiêm trọng.
Bà Huệ cho biết, việc xây dựng mạng lưới an toàn vệ sinh viên được đánh giá là giải pháp thiết thực, hiệu quả nhất trong công tác an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ tại VEAM. Mạng lưới này hoạt động như hệ thống “cảnh báo sớm” và “khắc phục tức thời” ngay tại hiện trường sản xuất.
Trong giai đoạn vừa qua, lực lượng an toàn vệ sinh viên đã thực hiện 650 lượt kiểm tra tự quản, phát hiện và khắc phục 140 tồn tại ngay tại chỗ, qua đó giúp giảm 40% số vụ tai nạn nhẹ. Số vụ tai nạn lao động nhẹ cũng giảm đáng kể, từ 22 vụ (năm 2023) xuống còn 10 vụ (năm 2025).
Trong môi trường sản xuất cơ khí tiềm ẩn nhiều nguy cơ, công tác phòng chống cháy nổ tại VEAM luôn được đặt ở mức ưu tiên cao nhất. Tổng công ty tập trung vào hai chiến lược là phòng ngừa và sẵn sàng ứng phó. Công tác quản lý an toàn điện, cấp phép công việc phát sinh nhiệt được siết chặt; lối thoát hiểm luôn được giám sát, bảo đảm thông thoáng. Song song đó, 100% thiết bị phòng chống cháy nổ được duy trì trong trạng thái sẵn sàng, các cuộc diễn tập thực chiến được tổ chức định kỳ, giúp người lao động nắm vững kỹ năng thoát hiểm và xử lý cháy ban đầu.
Từ thực tiễn triển khai, Công đoàn VEAM kiến nghị Công đoàn Công Thương Việt Nam nghiên cứu xây dựng quỹ hỗ trợ đặc biệt cho các công đoàn cơ sở gặp khó khăn nhưng vẫn phải thực hiện các dự án cải thiện điều kiện làm việc bắt buộc; tổ chức các lớp tập huấn chuyên sâu về an toàn vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ cho nhóm ngành nghề đặc thù; đồng thời duy trì Hội thi an toàn vệ sinh viên giỏi khối Công Thương quy mô lớn, tạo diễn đàn giao lưu, học hỏi kinh nghiệm giữa các đơn vị.