Hội nhập kinh tế quốc tế đang tạo ra những không gian phát triển mới cho nền kinh tế Việt Nam. Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, GS.TS Hoàng Văn Cường - Đại biểu Quốc hội khóa XV, Thành viên Hội đồng tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ đã làm rõ những kết quả nổi bật của tiến trình hội nhập cùng các dư địa tăng trưởng có thể tiếp tục khai thác trong thời gian tới.
Tự lực, tự cường
Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động, tiềm ẩn rủi ro, theo ông đâu là điểm tựa quan trọng nhất giúp kinh tế Việt Nam giữ vững đà tăng trưởng?
Kinh tế Việt Nam vẫn duy trì được tốc độ tăng trưởng khá tích cực trước hết dựa trên một nền tảng quan trọng, đó là năng lực tự lực, tự cường của nền kinh tế. Hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng cũng đã trở thành một trong những động lực quan trọng để phát triển kinh tế, xã hội, gia tăng sức mạnh và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Chính nền tảng này cho phép chúng ta từng bước làm chủ quá trình phát triển, kể cả trong những lĩnh vực chịu tác động mạnh từ bên ngoài như xuất khẩu.
GS.TS Hoàng Văn Cường - Đại biểu Quốc hội khóa XV, Thành viên Hội đồng tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ
Thực tế cho thấy, dù thị trường thế giới biến động mạnh, hoạt động xuất khẩu của Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng giúp ổn định các chỉ số vĩ mô; qua đó, khẳng định Việt Nam là một “mắt xích” ngày càng quan trọng, không thể thay thế trong mạng lưới giao thương toàn cầu.
Từ nền tảng đó, tôi kỳ vọng bước sang năm 2026, các động lực tăng trưởng truyền thống đã đóng góp tích cực cho tăng trưởng năm 2025 sẽ tiếp tục được duy trì và phát huy.
Nâng cao sức chống chịu
Như ông vừa đề cập, hội nhập kinh tế quốc tế tạo dư địa tăng trưởng cho nền kinh tế. Theo ông, đâu là những kết quả nổi bật nhất?
Hội nhập kinh tế quốc tế thời gian qua đã mang lại những kết quả rất ấn tượng, có ý nghĩa chiến lược đối với nền kinh tế Việt Nam. Chúng ta đã tận dụng hiệu quả các lợi thế và cơ hội từ thị trường thế giới, chủ động hạn chế những cú sốc, tác động bất lợi từ các biến động toàn cầu.
Thành công này phản ánh vai trò chỉ đạo, định hướng đúng đắn của Đảng và dẫn dắt của cơ quan quản lý nhà nước, trực tiếp là Bộ Công Thương trong việc lựa chọn chiến lược tiếp cận thị trường quốc tế, dự báo và triển khai các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp. Vai trò quản lý nhà nước ở đây được thể hiện ở việc tạo khung chiến lược, dẫn đường, giúp các ngành và cộng đồng doanh nghiệp bước ra thị trường thế giới với tâm thế tự tin, đúng hướng và đạt hiệu quả.
Nổi bật nhất là việc mở rộng không gian thị trường. Việt Nam đã thiết lập mạng lưới quan hệ thương mại rộng khắp, trong đó có 17 Hiệp định thương mại tự do, tiếp cận nhiều thị trường lớn, có yêu cầu cao, tạo dư địa tăng trưởng mới cho xuất khẩu, sản xuất và đầu tư. Cơ cấu thị trường được đa dạng hóa giúp nền kinh tế tránh phụ thuộc vào một số đối tác truyền thống, nâng cao khả năng ứng phó khi thương mại toàn cầu biến động.
Hội nhập kinh tế quốc tế đã trở thành động lực thúc đẩy cải cách thể chế, hoàn thiện môi trường kinh doanh. Việc thực hiện các cam kết quốc tế buộc hệ thống chính sách, pháp luật phải tiệm cận hơn với chuẩn mực quốc tế, nâng cao tính minh bạch, tính dự báo, hiệu quả quản lý. Điều này góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư và tạo điều kiện thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng.
Nhiều doanh nghiệp từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ảnh: Thaco
Chủ động kiến tạo tăng trưởng
Nhìn về năm 2026 khi Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao hơn, theo ông điều hành kinh tế cần ưu tiên những nguyên tắc nào để tăng trưởng gắn với ổn định thị trường, kiểm soát rủi ro và củng cố niềm tin của doanh nghiệp?
Trước hết, phải khẳng định quan điểm điều hành kinh tế của Việt Nam luôn nhất quán, đó là giữ vững ổn định để phát triển và thông qua phát triển tạo thêm tiềm lực cho ổn định. Đây là cách tiếp cận đã đóng góp quan trọng vào thành công của những năm vừa qua, cũng là quan điểm xuyên suốt cho giai đoạn phát triển mới.
Nhiệm kỳ vừa qua, nền kinh tế Việt Nam đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức mang tính bất định, thậm chí chưa từng có tiền lệ, song chúng ta đã vượt qua những cú sốc đó một cách vững vàng, hiệu quả.
Đặc biệt, năm 2025, khi Hoa Kỳ điều chỉnh chính sách thuế quan, Việt Nam vẫn giữ được sự bình tĩnh, chủ động trong điều hành, nhờ đó, hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực với những kết quả rất đáng ghi nhận.
Kinh nghiệm thực tiễn cho thấy, trong môi trường nhiều bất định, điều quan trọng là phải luôn tỉnh táo, linh hoạt, chủ động trong xử lý tình huống. Từ đó, hạn chế được các tác động bất lợi từ bên ngoài, kịp thời nắm bắt những cơ hội thuận lợi để tạo bứt phá.
Thế giới tiềm ẩn nhiều rủi ro khó lường, nền kinh tế không thể đứng yên mà đòi hỏi phải có những đối sách điều hành linh hoạt, năng động, sáng tạo, kịp thời. Tuy nhiên, sự linh hoạt đó luôn phải đặt trên nền tảng cốt lõi là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, thể hiện qua các chỉ tiêu căn bản của nền kinh tế.
Xin cảm ơn ông!