Từ lợi thế top 10 đến mục tiêu tăng trưởng 15-20% mỗi năm
Theo báo cáo của Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (Vecom), năm 2025, TP. Đồng Nai đạt 13,3 điểm, xếp thứ 6 cả nước về Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam (EBI). Đây là năm thứ 9 liên tiếp thành phố duy trì vị trí trong top 10 địa phương dẫn đầu, cho thấy sự năng động của thị trường nội địa cũng như mức độ chuyển đổi số ngày càng rõ nét trong cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh.
Đáng chú ý, chỉ số giao dịch thương mại điện tử giữa doanh nghiệp với người tiêu dùng (B2C) và giao dịch giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B) của Đồng Nai đều đứng thứ top đầu toàn quốc. Tính đến cuối năm 2025, trên địa bàn đã có hơn 1.000 website thông báo bán hàng và hàng chục ứng dụng cung cấp dịch vụ thương mại điện tử đang hoạt động hiệu quả. Những con số này cho thấy thương mại điện tử không còn là kênh bán hàng bổ trợ, mà đang từng bước trở thành phương thức kinh doanh quan trọng, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường, quảng bá sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Xếp hạng Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam năm 2026 - (Nguồn: VECOM).
Trên nền tảng đó, Kế hoạch phát triển thương mại điện tử thành phố Đồng Nai giai đoạn 2026-2030 đặt mục tiêu đưa thương mại điện tử phát triển bứt phá, trở thành lĩnh vực tiên phong thúc đẩy kinh tế số của thành phố. Cụ thể, đến năm 2030, doanh số thương mại điện tử phấn đấu tăng bình quân 15-20%/năm; tỷ lệ doanh nghiệp ứng dụng thương mại điện tử đạt trên 70%; thanh toán không dùng tiền mặt trong thương mại điện tử đạt trên 80% và 100% giao dịch mua hàng trên website, ứng dụng thương mại điện tử có hóa đơn điện tử.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Đồng Nai định hướng thương mại điện tử trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho các sản phẩm công nghiệp chủ lực, sản phẩm OCOP, nông sản, sản phẩm làng nghề và dịch vụ địa phương. Sở Công Thương được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, đơn vị liên quan triển khai kế hoạch; hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sàn giao dịch thương mại điện tử, ứng dụng marketing số, xúc tiến thương mại trực tuyến, xây dựng thương hiệu trên môi trường Internet và đẩy mạnh xuất khẩu hàng hóa qua các kênh thương mại điện tử.
Một điểm nhấn đáng chú ý là định hướng phát triển thương mại điện tử xuyên biên giới. Thông qua việc kết nối với các nền tảng lớn trong và ngoài nước, Đồng Nai kỳ vọng giúp doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp người mua quốc tế, giảm phụ thuộc vào các kênh phân phối truyền thống, đồng thời tối ưu chi phí trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt. Thành phố cũng sẽ hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh quảng bá, giới thiệu sản phẩm trên cổng thương mại điện tử của địa phương và các sàn uy tín như Shopee, Lazada, Tiki, Amazon.
Gỡ “nút thắt” hạ tầng, xây dựng thị trường số minh bạch
Bên cạnh kết quả tích cực, kế hoạch phát triển thương mại điện tử của Đồng Nai cũng chỉ ra nhiều thách thức cần tháo gỡ. Chỉ số hạ tầng và nguồn nhân lực thương mại điện tử của thành phố hiện mới đứng thứ 13 cả nước, trong khi áp lực giải phóng tồn kho ngành chế biến còn ở mức cao, khoảng 21%. Cùng với đó, chi phí logistics, gian lận thương mại, hàng giả, hàng lậu và các hành vi xâm phạm sở hữu trí tuệ trên môi trường trực tuyến vẫn là những “nút thắt” ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của thị trường số.
Để cải thiện hạ tầng, thành phố đặt trọng tâm phát triển các giải pháp hỗ trợ giao dịch điện tử, thanh toán trên nền tảng di động, ví điện tử, mã QR, NFC, POS và công nghệ bảo mật trong giao dịch thương mại điện tử. Đồng thời, Đồng Nai sẽ kết nối dịch vụ logistics với phát triển sản xuất hàng hóa, thương mại trong nước và xuất nhập khẩu; nâng cao năng lực mạng lưới vận chuyển, giao nhận hàng hóa, từng bước mở rộng ra khu vực nhằm phục vụ tốt hơn hoạt động thương mại điện tử xuyên biên giới.
Các doanh nghiệp ở Đồng Nai tham gia tập huấn livestream bán hàng thực tế tại một hội nghị hỗ trợ bán hàng OCOP thông qua kinh doanh trực tuyến do Sở Công Thương thành phố tổ chức. Ảnh: Hải Quân/ Báo Đồng Nai.
Đối với nhóm sản phẩm nông nghiệp, OCOP và sản phẩm đặc thù địa phương, kế hoạch đặt ra nhiều nhiệm vụ cụ thể như hỗ trợ ứng dụng mã vạch, mã QR, chip NFC, blockchain để truy xuất nguồn gốc; xây dựng thương hiệu trực tuyến và tiếp thị sản phẩm trên môi trường điện tử. Đặc biệt, Đồng Nai định hướng xây dựng “Gian hàng OCOP Đồng Nai số” trên cổng thương mại điện tử của thành phố và các sàn thương mại điện tử quốc gia, ưu tiên hỗ trợ 100% sản phẩm OCOP đạt 3 sao trở lên xây dựng gian hàng tập thể, tích hợp truy xuất nguồn gốc, chứng nhận chất lượng, thanh toán không dùng tiền mặt và logistics xanh.
Mô hình “Hợp tác xã số” cũng được khuyến khích phát triển, hướng tới kết nối chuỗi cung ứng khép kín từ sản xuất, logistics đến tiêu thụ thông qua nền tảng số. Song song đó, các “Điểm thương mại điện tử nông thôn” sẽ được xây dựng, duy trì tại xã, ấp; tổ chức tập huấn định kỳ cho nông dân, hội viên nông dân, thanh niên nông thôn và cán bộ cơ sở về kỹ năng số, bán hàng trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và logistics xanh. Đây được xem là hướng đi quan trọng nhằm thu hẹp khoảng cách số giữa nông thôn và đô thị, đồng thời nâng cao thu nhập bền vững cho người dân.
Không chỉ tập trung phát triển thị trường, Đồng Nai cũng chú trọng xây dựng môi trường kinh doanh số lành mạnh, minh bạch. Chi cục Quản lý thị trường thành phố sẽ tăng cường giám sát trực tuyến, phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra, kiểm soát hoạt động kinh doanh thương mại điện tử; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng thương mại điện tử để kinh doanh hàng nhập lậu, hàng cấm, hàng giả, hàng vi phạm an toàn thực phẩm, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Việc kiểm tra các chương trình khuyến mại trực tuyến, nhất là trong các tháng cao điểm cuối năm, Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán, cũng sẽ được tăng cường nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Cùng với đó, ngành Thuế thành phố sẽ đẩy mạnh quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh thương mại điện tử, tuyên truyền các quy định mới, hướng dẫn tổ chức, cá nhân đăng ký, kê khai, nộp thuế; đồng thời tăng cường thu thập dữ liệu đối với các cá nhân, tổ chức có phát sinh giao dịch với các nền tảng nước ngoài như Alibaba, Amazon, Booking, Google, Apple. Đây là bước đi cần thiết để bảo đảm công bằng, minh bạch giữa kinh doanh truyền thống và kinh doanh trên nền tảng số.
Với những mục tiêu rõ ràng, giải pháp đồng bộ và sự phân công cụ thể cho từng sở, ngành, Kế hoạch phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để Đồng Nai giữ vững vị trí trong nhóm dẫn đầu cả nước, đồng thời từng bước trở thành trung tâm thương mại điện tử năng động, minh bạch của khu vực.