Phụ tải công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn
Tại các khu công nghiệp Phú Tài, Long Mỹ và Becamex VSIP Bình Định (tỉnh Gia Lai), điện là một trong những đầu vào quan trọng quyết định khả năng duy trì hoạt động của nhà máy. Với những dây chuyền sản xuất liên tục, việc gián đoạn nguồn điện có thể kéo theo nhiều hệ lụy, từ đình trệ thiết bị đến ảnh hưởng chất lượng sản phẩm và tiến độ giao hàng.
Tại các khu công nghiệp, điện là một trong những đầu vào quan trọng quyết định khả năng duy trì hoạt động của nhà máy.
Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với công tác cung ứng điện tại khu vực do Điện lực Phú Tài, thuộc Công ty Điện lực Gia Lai (PC Gia Lai), quản lý. Địa bàn tập trung nhiều cơ sở sản xuất, chế biến gỗ, đá granite, cơ khí, vật liệu xây dựng và doanh nghiệp công nghệ cao, với nhu cầu sử dụng điện lớn.
Năm 2025, sản lượng điện thương phẩm của Điện lực Phú Tài đạt 574,08 triệu kWh, đứng thứ hai trong 24 đơn vị trực thuộc công ty. Trong đó, nhóm công nghiệp - xây dựng chiếm 79,12%. 7 tháng năm 2026, tỷ trọng này tiếp tục đạt 77,52%.
Những con số trên cho thấy hoạt động sản xuất công nghiệp có ảnh hưởng lớn đến nhu cầu phụ tải trên địa bàn. Khi doanh nghiệp mở rộng quy mô, tăng công suất hoặc bổ sung dây chuyền, hệ thống điện cũng phải đáp ứng yêu cầu cao hơn về khả năng cấp điện, độ ổn định và tính liên tục.
Hiện khu vực được cấp điện từ các nguồn quan trọng như Trạm biến áp 220 kV Quy Nhơn, Trạm biến áp 110 kV Long Mỹ và Trạm biến áp 110 kV Vân Canh. Hệ thống này phục vụ nhu cầu sử dụng điện của các phụ tải công nghiệp, đồng thời đòi hỏi công tác quản lý vận hành phải bám sát tình hình tăng trưởng phụ tải và đặc điểm sử dụng điện của từng nhóm khách hàng.
Ngành điện tăng cường kiểm tra, bảo dưỡng và ứng dụng công nghệ trong quản lý vận hành, chủ động phòng ngừa sự cố, nâng cao độ tin cậy cung cấp điện.
Đối với ngành chế biến gỗ, đá granite, cơ khí và vật liệu xây dựng, việc duy trì nguồn điện ổn định có ý nghĩa trực tiếp với hoạt động của máy móc, thiết bị và các công đoạn sản xuất. Trong khi đó, doanh nghiệp công nghệ cao còn phải đáp ứng những yêu cầu nghiêm ngặt về chất lượng sản phẩm, kiểm soát quy trình và thời hạn giao hàng. Vì vậy, bài toán cung ứng điện không chỉ nằm ở khả năng đáp ứng đủ sản lượng mà còn ở việc giảm thiểu nguy cơ sự cố, chủ động phương án xử lý và phối hợp với doanh nghiệp để hạn chế ảnh hưởng đến sản xuất.
Giảm nguy cơ gián đoạn nguồn điện
Với các nhà máy có dây chuyền vận hành liên tục, một sự cố điện có thể ảnh hưởng đến nhiều công đoạn, làm phát sinh thời gian khởi động lại thiết bị và gây xáo trộn kế hoạch sản xuất. Bởi vậy, công tác kiểm tra, bảo dưỡng và theo dõi tình trạng vận hành của lưới điện cần được thực hiện thường xuyên, thay vì chỉ tập trung xử lý khi sự cố xảy ra.
Các giải pháp giám sát và kiểm tra thiết bị được triển khai nhằm phát hiện sớm nguy cơ bất thường. Camera nhiệt hỗ trợ nhận diện các điểm phát nhiệt; hệ thống SCADA và thiết bị đo xa phục vụ theo dõi thông số vận hành; công tác sửa chữa hotline giúp thực hiện một số hạng mục kỹ thuật mà không phải cắt điện theo phương án phù hợp.
Hệ thống điện được đầu tư, nâng cấp, đáp ứng nhu cầu sản xuất tại các khu công nghiệp.
Cùng với các giải pháp kỹ thuật, việc phối hợp giữa điện lực và doanh nghiệp cũng là yếu tố cần thiết. Thông tin về kế hoạch công tác trên lưới, dự báo phụ tải và tư vấn sử dụng điện an toàn giúp nhà máy chủ động hơn trong bố trí lịch sản xuất, bảo trì thiết bị và hạn chế những tác động không cần thiết.
Thực tế, yêu cầu bảo đảm điện càng thể hiện rõ khi xảy ra thiên tai hoặc sự cố trên lưới điện. Sau bão số 13 năm 2025, một số hạng mục lưới điện tại Khu công nghiệp Becamex bị hư hỏng, ảnh hưởng đến việc cấp điện phục vụ sản xuất. Công tác kiểm tra hiện trường, xử lý sự cố và khôi phục nguồn điện được triển khai để từng bước đưa hoạt động cung cấp điện trở lại.
Theo ông Nguyễn Minh Tuấn, đại diện Công ty TNHH KURZ Việt Nam, sự hỗ trợ của ngành điện trong quá trình khắc phục hậu quả thiên tai đã giúp nhà máy từng bước ổn định hoạt động. Với doanh nghiệp chuyên sản xuất nhũ và màng mỏng công nghệ cao, có tổng vốn đầu tư giai đoạn 1 là 40 triệu USD, việc duy trì nguồn điện ổn định gắn trực tiếp với yêu cầu bảo đảm chất lượng sản phẩm và tiến độ thực hiện đơn hàng quốc tế.
Từ góc độ doanh nghiệp, ông Dương Quốc Huy, Phó Giám đốc Nhà máy Công ty Cổ phần Năng lượng ACE Quy Nhơn, đánh giá việc phối hợp cấp điện, xử lý các tình huống phát sinh và tư vấn sử dụng điện an toàn giúp nhà máy chủ động hơn trong vận hành.
Tuy nhiên, trong bối cảnh nhu cầu điện công nghiệp tiếp tục duy trì ở mức cao, yêu cầu đặt ra không chỉ là khôi phục cấp điện sau sự cố mà còn phải nâng cao năng lực dự báo phụ tải, nhận diện nguy cơ và phối hợp kế hoạch bảo trì. Đây là những khâu có ý nghĩa trong việc giảm thiểu thời gian gián đoạn, nhất là đối với các doanh nghiệp có dây chuyền sản xuất liên hoàn.
Một vấn đề khác là sự gia tăng của các nguồn điện tự sản xuất tại nhà máy. Đến giữa năm 2026, Điện lực Phú Tài quản lý 190 dự án điện mặt trời mái nhà với tổng công suất trên 69 MWp. Việc phát triển nguồn điện này mở ra khả năng bổ sung nguồn năng lượng phục vụ nhu cầu tại chỗ, song cũng đặt ra yêu cầu quản lý chặt chẽ việc đấu nối, đo đếm và vận hành, bảo đảm phù hợp với điều kiện kỹ thuật của hệ thống điện.
Trong quá trình phát triển công nghiệp, nhu cầu về nguồn điện an toàn, ổn định và đáp ứng yêu cầu vận hành ngày càng trở nên quan trọng. Việc nâng cao độ tin cậy cung cấp điện cần gắn với tăng trưởng phụ tải, đặc thù sản xuất của doanh nghiệp và khả năng ứng phó với những tình huống bất thường. Đây không chỉ là yêu cầu trong công tác quản lý vận hành lưới điện mà còn liên quan trực tiếp đến khả năng duy trì sản xuất, bảo đảm tiến độ đơn hàng và nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp trên địa bàn Gia Lai.