Giữ thông suốt trục 500kV Bắc - Nam
Những ngày cuối tháng 5 và đầu tháng 6/2026, khu vực miền Trung ghi nhận nhiều đợt nắng nóng gay gắt, có thời điểm nhiệt độ ngoài trời vượt 45 độ C. Thời tiết cực đoan kéo theo nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh, tạo áp lực lớn lên hệ thống truyền tải điện khu vực và quốc gia. Là đơn vị quản lý vận hành lưới điện truyền tải từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi, Công ty Truyền tải điện 2 (PTC2) đã chủ động triển khai hàng loạt giải pháp kỹ thuật, quản lý và ứng dụng công nghệ nhằm bảo đảm hệ thống điện 220kV và 500kV vận hành an toàn, liên tục.
Nguyễn Duy Dũng - Phó Giám đốc PTC2 (thuộc Tổng công ty Truyền tảiđiện Quốc gia). Ảnh: PTC2
Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Nguyễn Duy Dũng - Phó Giám đốc PTC2 cho biết, thời gian qua, khu vực lưới điện truyền tải do PTC2 quản lý đã trải qua đợt nắng nóng khắc nghiệt với nhiệt độ ngoài trời có thời điểm vượt 45 độ C. Nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh, thiết lập nhiều kỷ lục mới. Trong đó, công suất cực đại đạt 4.904MW, tăng 18,2% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng tiêu thụ lần đầu tiên đạt mốc 102,6 triệu kWh/ngày, mức cao nhất từ trước đến nay tại khu vực miền Trung - Tây Nguyên. Trong bối cảnh đó, PTC2 đã bảo đảm hệ thống truyền tải 220kV và 500kV vận hành liên tục, giữ vững an ninh năng lượng khu vực, góp phần quan trọng vào việc vận hành hệ thống truyền tải điện quốc gia.
Trước áp lực phụ tải tăng cao, PTC2 đã tập trung triển khai các giải pháp để đường dây và trạm biến áp vận hành an toàn ở mức tải lớn. Đơn vị thực hiện kiểm tra, sửa chữa lưới điện đang mang điện, vệ sinh sứ cách điện, siết chặt bu lông, kiểm tra các mối đấu nối, phụ kiện thiết bị trên toàn tuyến. Cùng với đó, công tác thí nghiệm định kỳ năm 2026 được hoàn thành đúng kế hoạch; toàn bộ thiết bị trên lưới điện được rà soát, kiểm tra nhằm bảo đảm khả năng vận hành ổn định trong mùa nắng nóng.
Phó Giám đốc PTC2 nhấn mạnh: "Mặc dù nhiệm vụ chính là quản lý lưới điện khu vực, nhưng thông qua việc vận hành ổn định hệ thống 500kV Bắc - Nam, PTC2 đóng vai trò là mắt xích quan trọng trong bảo đảm điện cho miền Bắc. Việc giữ vững dòng điện thông suốt từ các trung tâm điện lực miền Trung và miền Nam ra Bắc là nhiệm vụ quan trọng của đơn vị trong việc đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia".
Theo ông Nguyễn Duy Dũng, việc duy trì vận hành ổn định các đường dây 500kV là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng khi nguồn điện từ miền Trung và miền Nam đang được huy động mạnh để hỗ trợ cung cấp điện cho miền Bắc. Ngay từ đầu năm 2026, PTC2 đã chủ động nhận diện các nguy cơ có thể ảnh hưởng đến vận hành hệ thống, xây dựng kế hoạch ứng phó và triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an toàn cho các công trình trọng điểm.
Tại các trạm biến áp, đơn vị tập trung xử lý kịp thời các tồn tại phát sinh trong vận hành; rà soát, chỉnh định hệ thống bảo vệ, tăng cường theo dõi các thiết bị vận hành lâu năm hoặc thường xuyên mang tải cao. Công tác kiểm tra nhiệt độ tại các điểm tiếp xúc, sứ xuyên và các vị trí có nguy cơ phát sinh khiếm khuyết được thực hiện thường xuyên nhằm phát hiện sớm bất thường.
PTC2 tranh thủ sửa chữa, củng cố lưới điện vào ban đêm để giảm thiểuảnh hưởng vận hành hệ thống điện. Ảnh: PTC2
Đối với các tuyến đường dây, PTC2 tổ chức kiểm tra tổng thể phần mang điện, vệ sinh cách điện, siết chặt phụ kiện, xử lý tiếp địa và soi phát nhiệt các điểm tiếp xúc. Các đơn vị cũng tăng cường phát dọn cây cối, thu gom thực bì, xây dựng vành đai chống cháy để phòng ngừa nguy cơ sự cố do cháy rừng hoặc vi phạm hành lang an toàn lưới điện.
Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, trong cao điểm nắng nóng cuối tháng 5/2026, lưới điện 500kV Trung - Bắc đã truyền tải công suất lên tới 5.019 MW, đạt ngưỡng giới hạn truyền tải theo tính toán của Công ty Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện Quốc gia (NSMO). Lượng công suất truyền tải này góp phần quan trọng bảo đảm cung cấp điện cho khu vực miền Bắc trong giai đoạn nhu cầu sử dụng điện tăng cao.
Đẩy mạnh công nghệ, nâng cao độ tin cậy vận hành
Song hành với các giải pháp kỹ thuật, PTC2 đang đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý vận hành lưới điện truyền tải. Đối với hệ thống đường dây, công ty đã triển khai sử dụng thiết bị bay không người lái (UAV) trên toàn bộ các tổ quản lý vận hành. Kết hợp với công nghệ LiDAR, các đơn vị có thể xây dựng mô hình 3D hành lang tuyến, đánh giá khoảng cách cây cối đến dây dẫn và chủ động kiểm soát nguy cơ vi phạm hành lang. Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng để phân tích hình ảnh thu thập từ UAV, hỗ trợ nhận diện tình trạng thiết bị và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
Hiện nay, PTC2 đang khai thác 72 camera giám sát trên các tuyến đường dây trọng yếu, trong đó có 55 camera tích hợp AI có khả năng cảnh báo cháy rừng và phát hiện các hành vi vi phạm hành lang lưới điện. Hệ thống định vị sự cố và quan trắc sét cũng được khai thác hiệu quả, giúp rút ngắn hơn 8 giờ tìm kiếm điểm sự cố và tiết kiệm khoảng 40% nhân công kiểm tra.
Trước mùa nắng nóng năm nay, PTC2 đã củng cố, sửa chữa lưới điện đểđảm bảo vận hành an toàn, liên tục, ổn định mùa nắng nóng. Ảnh: PTC2
Tại các trạm biến áp, PTC2 đã hoàn thành chuyển đổi 100% trạm biến áp 220kV sang mô hình vận hành không người trực. Hệ thống giám sát tập trung từ xa, giám sát dầu trực tuyến, giám sát nhiệt độ máy biến áp và các thiết bị quan trọng giúp nâng cao khả năng phát hiện sớm các nguy cơ mất an toàn.
Đơn vị cũng đang thử nghiệm sân bay UAV tự động và robot tự hành phục vụ công tác kiểm tra thiết bị, hướng tới mục tiêu nâng cao hơn nữa độ tin cậy vận hành của lưới điện truyền tải. Theo lãnh đạo PTC2, nắng nóng được dự báo vẫn tiếp tục kéo dài, nhu cầu truyền tải điện từ miền Trung và miền Nam ra miền Bắc sẽ duy trì ở mức cao. Đơn vị đã xây dựng các kịch bản vận hành và phương án xử lý đối với những tình huống cực đoan trên hệ thống điện 500kV.
Các cuộc diễn tập xử lý sự cố tại Trạm biến áp 500kV Quảng Trị và Trạm biến áp 500kV Thạnh Mỹ đã được tổ chức nhằm nâng cao khả năng ứng phó của lực lượng vận hành. Đồng thời, toàn bộ các đơn vị trực thuộc duy trì trạng thái “3 sẵn sàng”, “4 tại chỗ”, bố trí vật tư dự phòng tại các vị trí xung yếu và duy trì lực lượng ứng trực 24/7.
Để hệ thống truyền tải điện vận hành an toàn, ổn định, PTC2 kiến nghị chính quyền địa phương tiếp tục phối hợp trong công tác bảo vệ hành lang an toàn lưới điện; tăng cường tuyên truyền pháp luật về bảo vệ công trình điện lực và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đối với người dân, đơn vị khuyến cáo không xây dựng công trình, trồng cây cao, đốt thực bì, thả diều hoặc thực hiện các hoạt động có nguy cơ ảnh hưởng đến hành lang bảo vệ an toàn lưới điện. Sự chung tay của chính quyền và người dân sẽ góp phần giữ vững hệ thống truyền tải điện quốc gia, bảo đảm nguồn điện ổn định phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.