Hành trình 'trở về' sau gần 6 thập kỷ của liệt sĩ Hà Tĩnh

Lên đường theo tiếng gọi Tổ quốc

Liệt sĩ Lê Trọng Châu sinh năm 1949 tại xã Thạch Hưng, huyện Thạch Hà (cũ), nay thuộc tổ dân phố Trung Hưng, phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh. Ông sinh ra trong một gia đình nghèo có 8 anh chị em nhưng giàu truyền thống cách mạng. Người anh trai của ông cũng là một thương binh trở về từ khói lửa chiến tranh.

Lớn lên giữa những năm tháng chiến tranh chống Mỹ cứu nước diễn ra ác liệt nhất, chàng trai trẻ Lê Trọng Châu khi ấy mới tròn 19 tuổi đã gác lại thanh xuân, xếp bút nghiên để khoác ba lô lên đường nhập ngũ. Ông trở thành chiến sĩ Đại đội 1, Binh trạm 31, Đoàn 559, đơn vị nắm giữ nhiệm vụ vận tải chiến lược trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại.

Năm 1968, khi cục diện chiến trường ngày càng trở nên khốc liệt, người chiến sĩ trẻ được điều động sang nước bạn Lào để thực hiện nhiệm vụ quốc tế. Nhiệm vụ của ông và đồng đội là bảo vệ bằng được tuyến vận tải huyết mạch nối liền hậu phương lớn miền Bắc với tiền tuyến miền Nam.

Ngày 29/7/1968, trong một trận chiến đấu ác liệt trên đất bạn Lào, người chiến sĩ trẻ mang quân hàm Hạ sĩ ấy đã anh dũng hy sinh khi tuổi đời mới đôi mươi. Đất bạn đã ôm anh vào lòng, trước khi đồng đội đưa anh về yên nghỉ tại ngôi mộ số 2, hàng G, lô Hà Tĩnh, Khu IV thuộc Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn (tỉnh Quảng Trị).

Niềm mong mỏi đoàn tụ trọn vẹn sau gần 6 thập kỷ

Suốt nhiều thập kỷ, thông tin về phần mộ của liệt sĩ Lê Trọng Châu vẫn là niềm trăn trở khôn nguôi của gia đình. Anh Lê Trọng Quế, cháu ruột của liệt sĩ kể lại rằng, phải đến hơn 20 năm trước, trong một chuyến đi tìm kiếm thông tin tại Quảng Trị, người thân mới may mắn xác định được nơi ông đang yên nghỉ. Kể từ đó, dù đường xá xa xôi, gia đình vẫn đều đặn vào Quảng Trị thắp hương mỗi khi có điều kiện.

Dẫu biết Nghĩa trang Trường Sơn là nơi linh thiêng của Tổ quốc, được chăm sóc chu đáo, nhưng tâm nguyện đưa anh về với đất mẹ Hà Tĩnh vẫn luôn đau đáu trong lòng những người ở lại. Do nhiều thủ tục và điều kiện khách quan, phải đến hôm nay, ước nguyện ấy mới chính thức trở thành hiện thực.

Với sự hỗ trợ tận tình của Sở Nội vụ Hà Tĩnh, Sở Nội vụ Quảng Trị, Ban Quản lý Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh Quảng Trị cùng chính quyền địa phương, những ngày cuối tháng 6, hài cốt của liệt sĩ Lê Trọng Châu đã được đưa về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Núi Nài (phường Thành Sen, Hà Tĩnh). "Chúng tôi rất xúc động và biết ơn sự giúp đỡ của các cấp, các ngành. Nay chú đã trở về quê hương, gia đình có thể thường xuyên hương khói, chăm nom. Đây là niềm mong mỏi lớn nhất của người thân suốt bao năm qua. Chúng tôi luôn tự hào về sự hy sinh của chú vì độc lập dân tộc", anh Quế xúc động chia sẻ.

Theo bà Trần Thị Thủy Nga, Phó Chủ tịch UBND phường Thành Sen, việc đưa hài cốt liệt sĩ Lê Trọng Châu trở về quê hương không chỉ giúp gia đình vơi đi nỗi mong ngóng, mà còn thể hiện sự tri ân sâu sắc của quê hương đối với những người đã hiến dâng tuổi xuân, mạng sống cho độc lập, tự do của Tổ quốc. Đây cũng là dịp để địa phương tiếp tục lan tỏa đạo lý "uống nước nhớ nguồn", chăm lo tốt hơn công tác đền ơn đáp nghĩa và giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ hôm nay.

Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng vết thương lòng của những gia đình có người thân hy sinh vẫn chưa thể nguôi ngoai. Mỗi cuộc tìm kiếm, mỗi hành trình đưa các anh trở về với đất mẹ luôn đong đầy nước mắt và nghĩa tình trọn vẹn của cả cộng đồng. 

Tỉnh Hà Tĩnh đang đẩy nhanh công tác rà soát, hướng dẫn đăng ký và thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ nhằm bảo đảm phục vụ đợt lấy mẫu dự kiến diễn ra vào đầu tháng 7/2026. 

Theo kế hoạch, từ ngày 3/7 – 7/7, Hà Tĩnh sẽ tiến hành lộ trình triển khai cao điểm thu mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ tại 5 cụm: Hội trường Công an phường Thành Sen; Hội trường UBND phường Nam Hồng Lĩnh; Hội trường Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Đức Thọ (UBND thị trấn Đức Thọ cũ); Hội trường UBND xã Hương Khê; Hội trường UBND xã Kỳ Anh.