Bảo tàng Vũ trụ Việt Nam được xây dựng và vận hành bởi Trung tâm Vũ trụ Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội). Đây không chỉ là một khu trưng bày mô hình hay tư liệu mà là một hành trình sống động, giúp những người quan tâm có thể tiếp cận công nghệ vũ trụ và khoa học thiên văn một cách gần gũi và chân thực nhất.
Công trình có diện tích hơn 1.500 m2 không gian ngoài trời và hơn 1.600 m2 trong nhà, bao gồm 2 tầng được thiết kế theo phong cách hiện đại, lấy cảm hứng từ sự bao la vô tận của vũ trụ.
Khu vực trong nhà được bắt đầu từ hành lang với những thông tin về các chòm sao cổ của Việt Nam - những hình ảnh thân thuộc từ văn hóa dân gian, kết hợp cùng lịch sử 13,7 tỷ năm của vũ trụ, từ vụ nổ Big Bang đến hiện tại.
Quá trình hình thành của vũ trụ đến các thành tựu hiện tại và tương lai điểm theo các mốc thời gian, được giới thiệu dọc hành lang.
Phòng "Vũ trụ bao la bí ẩn", với thiết kế 6 mặt kính.
Hệ thống đèn LED thả từ trần nháy theo nhạc, kết hợp cùng gương vô cực, tạo nên hiệu ứng không gian bất tận.
Kết nối không gian tầng 1 và tầng 2 của bảo tàng là các mô hình Mặt Trời và các hành tinh, được thiết kế với các hiệu ứng ánh sáng giúp người xem có cảm giác như đang đứng giữa không gian, quan sát vũ trụ từ góc nhìn cận cảnh.
Khu vực "Khoa học diệu kỳ" cho phép khách tham quan tự tay thực hiện các thí nghiệm trực quan về ánh sáng, lực hấp dẫn và chuyển động trong không gian.
Tiếp đến là các khu vực chứa bảng thông tin cung cấp các kiến thức về Hệ Mặt Trời.
Khu vực giới thiệu thành tựu làm chủ không gian, đặc biệt là những bước tiến của Việt Nam trong hành trình làm chủ khoa học và công nghệ Vũ trụ.
Trong ảnh là mô hình vệ tinh LOTUSat-1 do Trung tâm Vũ trụ Việt Nam phát triển. LOTUSat- 1 có trọng lượng 600 kg, là vệ tinh công nghệ radar mới nhất với nhiều ưu điểm như phát hiện các vật thể kích thước từ 1 m trên mặt đất, khả năng quan sát cả ngày lẫn đêm. Vệ tinh sẽ chụp ảnh và cung cấp các thông tin chính xác giúp ứng phó với thảm họa thiên nhiên, biến đổi khí hậu, quản lý nguồn tài nguyên và giám sát môi trường.
Mô hình khoang tàu vũ trụ, nơi tái hiện chân thực cuộc sống 24 giờ trên trạm vũ trụ của các phi hành gia ngoài không gian. Người tham quan có thể trực tiếp điều khiển cánh tay robot thông qua cần điều khiển, máy tính và màn hình mô phỏng với nhiệm vụ chính là thu gom rác thải không gian, đòi hỏi sự khéo léo và uyển chuyển.
Một hoạt động hấp dẫn khác là điều khiển robot khám phá Sao Hỏa. Với hệ thống và địa hình mô phỏng có lớp cát đỏ khô cằn, Robot được lập trình để thực hiện các nhiệm vụ như di chuyển qua địa hình gồ ghề, thu thập mẫu vật...
Khu vực trưng bày các mô hình tên lửa tiêu biểu được chế tạo tại Mỹ, Nga và châu Âu, cùng với mô hình lát cắt tên lửa để người xem khám phá cấu trúc và nguyên lý hoạt động của chúng.
Mô hình Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS - "Ngôi nhà" khổng lồ giữa không gian.
Phòng học dành cho các bạn nhỏ đam mê bộ môn vũ trụ.
Theo VNSC, một chương trình tham quan thường kéo dài khoảng 2-2,5 giờ. Ngoài ra còn có các hoạt động STEM, nơi học sinh có thể chế tạo mô hình như tên lửa hoặc mô hình Mặt Trăng, Mặt Trời, Trái Đất và mang sản phẩm về. Với sự hướng dẫn của hướng dẫn viên và giáo viên, các hoạt động không chỉ cung cấp kiến thức mà còn khơi gợi niềm say mê khoa học cho học sinh, sinh viên và những người yêu thích khám phá.