Đêm Saudi Arabia, thước đo của bản lĩnh và tư duy dài hạn
Đêm 12, rạng sáng 13/1, thêm một lần nữa người hâm mộ bóng đá Việt Nam trải qua một đêm “không ngủ”. Trận đấu cuối cùng bảng A giữa U23 Việt Nam và chủ nhà U23 Saudi Arabia không chỉ mang ý nghĩa “sống còn”, mà còn là bài kiểm tra bản lĩnh thực sự của bóng đá trẻ Việt Nam trên sân chơi châu lục.
Trước giờ bóng lăn, U23 Việt Nam tạm dẫn đầu bảng với 6 điểm tuyệt đối sau hai chiến thắng trước U23 Jordan và U23 Kyrgyzstan. Về lý thuyết, thầy trò HLV Kim Sang-sik chỉ cần không thua quá ba bàn là đủ điều kiện đi tiếp. Tuy nhiên, những con số thuận lợi ấy không che lấp được thực tế rằng U23 Việt Nam vẫn bị xếp vào thế “cửa dưới” khi đối đầu U23 Saudi Arabia. Đội chủ nhà có lợi thế sân bãi, khán giả và đặc biệt là tâm thế “không còn gì để mất”. Một thất bại đồng nghĩa với việc Saudi Arabia bị loại ngay từ vòng bảng, và điều đó buộc họ phải chơi bằng tất cả những gì có trong tay.
Diễn biến trên sân đã phản ánh đúng cục diện được dự báo.
U23 Saudi Arabia chủ động đẩy cao đội hình, chơi áp đảo và tạo ra nhiều tình huống dứt điểm nguy hiểm về phía khung thành U23 Việt Nam. Trong suốt 90 phút, sức ép liên tục được đội chủ nhà duy trì, buộc hàng thủ Việt Nam phải làm việc với cường độ cao. Tuy nhiên, trong thế trận bị dồn ép ấy, bản lĩnh của U23 Việt Nam đã lên tiếng.
Sự chắc chắn của hàng phòng ngự, khoảnh khắc xuất thần của Đình Bắc trên hàng công và đặc biệt là màn trình diễn không tưởng của thủ môn Trung Kiên, một “người nhện” trong khung gỗ đã tạo nên khác biệt. Bàn thắng duy nhất của trận đấu không chỉ mang về chiến thắng 1-0 thuyết phục, mà còn đưa U23 Việt Nam hiên ngang tiến vào Tứ kết, trong khi chủ nhà U23 Saudi Arabia phải dừng bước ngay từ vòng bảng.
Đình Bắc ăn mừng bàn thắng ghi vào lưới U23 Saudi Arabia.
Chiến thắng này mang dấu mốc lịch sử. Lần đầu tiên, một đội tuyển Việt Nam đánh bại Saudi Arabia ở cấp độ châu lục. Và cũng là lần đầu tiên, U23 Việt Nam vượt qua vòng bảng giải U23 châu Á với thành tích toàn thắng, giành ngôi đầu bảng một cách thuyết phục.
Giới chuyên môn nhìn nhận, ba chiến thắng liên tiếp, ngôi đầu bảng và tấm vé vào Tứ kết Vòng chung kết U23 châu Á tại Saudi Arabia không đơn thuần là một thành tích thể thao. Đằng sau kết quả ấy là câu chuyện về bản lĩnh, về tư duy dài hạn và về cách bóng đá Việt Nam, đại diện cho một quốc gia không lớn về tiềm lực đang từng bước khẳng định mình bằng những giá trị bền vững, thay vì chỉ sống bằng ký ức của những khoảnh khắc thăng hoa.
Chiến thắng tại Saudi Arabia cũng gợi nhớ đến kỳ tích Thường Châu năm 2018, nơi một U23 Việt Nam non trẻ đã làm rung chuyển cả châu lục trong tuyết trắng Trung Quốc, vượt qua hàng loạt “ông lớn” để tiến vào trận chung kết với U23 Uzbekistan. Khi ấy, chúng ta chỉ gục ngã ở những phút bù giờ cuối cùng của hiệp phụ, nhưng lại giành được một thứ quan trọng hơn cả tấm Huy chương Bạc là niềm tin rằng bóng đá Việt Nam có thể vươn ra châu Á.
Sau gần một thập kỷ, từ Thường Châu đến Saudi Arabia, niềm tin ấy không còn đứng đơn lẻ, mà đang được nâng đỡ bằng thực lực, bằng chiều sâu và bằng một hành trình phát triển ngày càng rõ nét. Việc U23 Việt Nam giành vé với tư cách đội đầu bảng, chính là lời khẳng định rằng bóng đá Việt Nam không chỉ biết vượt khó trong hoàn cảnh đặc biệt như Thường Châu năm nào, mà đã đủ năng lực để cạnh tranh sòng phẳng.
Ở góc nhìn rộng hơn, đây cũng là cách Việt Nam “làm quen” với áp lực của vị thế mới. Khi đã từng vào chung kết, từng giành ngôi vô địch khu vực và tiệm cận các đội bóng lớn của châu lục, bóng đá Việt Nam buộc phải chấp nhận rằng mọi đối thủ đều xem mình là mục tiêu cần đánh bại. Vượt qua vòng loại một cách thuyết phục chính là bước đầu cho thấy U23 Việt Nam đang học cách sống chung với áp lực ấy.
Không phải ngẫu nhiên mà mỗi dấu mốc thành công của Việt Nam trên các sân chơi khu vực và châu lục đều tạo ra hiệu ứng xã hội rộng lớn (từ vô địch các giải: AFF Cup, SEA Games, U23 Đông Nam Á...).
Thời gian qua, cạnh tranh giữa các quốc gia ngày càng diễn ra quyết liệt trên nhiều mặt trận, từ kinh tế, thương mại đến văn hóa và công nghệ, việc xây dựng hình ảnh quốc gia đã trở thành một yêu cầu mang tính chiến lược. Những thành công mang tính biểu tượng, dù ở lĩnh vực nào, đều góp phần bồi đắp niềm tin và nâng cao vị thế của Việt Nam trong con mắt đối tác quốc tế.
U23 Việt Nam hùng dũng tiến vào Tứ kết Vòng chung kết U23 châu Á tại Saudi Arabia.
Ở góc độ đó, hành trình của U23 Việt Nam có thể được nhìn nhận như một phép ẩn dụ cho quá trình vươn lên của kinh tế Việt Nam và cộng đồng doanh nghiệp trong nước.
Nếu doanh nghiệp cần thương hiệu để mở rộng thị trường, thì quốc gia cũng cần những câu chuyện thành công đủ sức lan tỏa để khẳng định năng lực cạnh tranh. Với ba chiến thắng tại vòng bảng U23 châu Á chưa hẳn là kết quả của một giải đấu, mà phản chiếu hình ảnh một Việt Nam đang chủ động bước vào sân chơi lớn với tâm thế tự tin, dám cạnh tranh và không ngại đặt ra những chuẩn mực cao hơn cho chính mình.
Điểm thay đổi đáng chú ý không nằm ở kết quả nhất thời, mà ở tư duy phát triển. Giống như cách nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang chuyển dịch từ gia công, khai thác lợi thế ngắn hạn sang đầu tư chiều sâu, nâng cao quản trị và chất lượng sản phẩm, quá trình chuẩn bị cho các đội tuyển trẻ cũng cho thấy một cách tiếp cận bài bản và dài hạn hơn. Khi nền tảng được xây dựng đủ vững, thành công không còn là hiện tượng đơn lẻ, mà có khả năng lặp lại và mở rộng.
Đêm Thường Châu tuyết trắng năm nào từng là biểu tượng của cảm xúc, của khoảnh khắc bùng nổ khiến cả khu vực phải chú ý đến Việt Nam. Nhưng cảm xúc, nếu không đi kèm với năng lực thực chất, sẽ nhanh chóng phai nhạt.
Đêm tại Saudi Arabia, với môi trường cạnh tranh khắc nghiệt hơn, lại giống như một “bài kiểm tra năng lực” đúng nghĩa. Việc vượt qua thử thách ấy bằng sự ổn định và hiệu quả cho thấy Việt Nam đang dần thoát khỏi hình ảnh của một “hiện tượng”, để tiến gần hơn tới hình ảnh của một đối tác có chiều sâu, đáng tin cậy, điều mà cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam cũng đang nỗ lực xây dựng trên thị trường quốc tế.
Bóng đá góp phần xây dựng hình ảnh Việt Nam - một quốc gia luôn dạt dào lòng tự hào dân tộc và khát khao chiến thắng. Ảnh: LDO
Chặng đường phía trước của U23 Việt Nam chắc chắn còn nhiều thách thức. Cũng như doanh nghiệp khi bước vào những thị trường lớn, Việt Nam sẽ phải đối mặt với sự cạnh tranh không chỉ về năng lực cốt lõi, mà còn về chiều sâu nguồn lực, kinh nghiệm và khả năng thích ứng. Tuy nhiên, việc bước vào sân chơi với vị thế chủ động đã tạo ra một lợi thế quan trọng về tâm thế không còn chỉ học hỏi, mà bắt đầu khẳng định vai trò và dấu ấn của mình.
Suy cho cùng, thể thao cũng chỉ là một phần trong bức tranh tổng thể, nhưng từ những dấu mốc ấy có thể nhận ra một tinh thần chung đang được nuôi dưỡng trong nền kinh tế Việt Nam hôm nay là không bằng lòng với quá khứ, không tự mãn với thành công và luôn hướng tới những chuẩn mực cao hơn. Đó cũng chính là nền tảng quan trọng để thể thao Việt Nam nói riêng và doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục kiến tạo thương hiệu quốc gia trong giai đoạn phát triển mới.
Tuy giải đấu chưa kết thúc, nhưng đó cũng là cách mà Việt Nam đang tự định vị mình trong môi trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Khi bản lĩnh, kỷ luật và tư duy dài hạn trở thành giá trị cốt lõi, thương hiệu quốc gia sẽ được kiến tạo không bằng khẩu hiệu, mà bằng những kết quả thực chất và khả năng đứng vững trên sân chơi lớn.