Trình diễn nghề để người tiêu dùng “hiểu” giá trị thủ công
Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương bên lề Không gian quảng bá “Tết Sum vầy” tại Hội chợ Mùa Xuân 2026, Nghệ nhân Ưu tú Đỗ Văn Cường (xã Thư Lâm, TP. Hà Nội) cho biết, mang đến nhiều sản phẩm gỗ mỹ nghệ chạm khắc thủ công của làng nghề phục vụ thị trường Tết, trong đó, nổi bật là các mẫu linh vật theo hình tượng con giáp, tượng phong thủy, hoa sen, tượng Phật và các sản phẩm trang trí đặc trưng của làng nghề Thiết Úng.
Hoạt động trải nghiệm cho du khách khi tham qua Không gian quảng bá, giới thiệu sản phẩm tiêu biểu “Tết Sum vầy” tại Hội chợ Mùa Xuân. Ảnh: N.H
Theo ông Cường, điểm khác biệt của gian hàng không chỉ nằm ở sản phẩm hoàn thiện mà ở chính quá trình chế tác. Nghệ nhân trực tiếp thao tác chạm khắc tại chỗ, hướng dẫn khách cách cầm đục, tạo nét, thậm chí cho trải nghiệm trên phôi gỗ. Hoạt động này thu hút đông đảo người tham quan, đặc biệt là giới trẻ và các gia đình có con nhỏ.
“Khi tận mắt chứng kiến từng công đoạn, người xem sẽ hiểu vì sao sản phẩm thủ công có giá trị cao. Một tác phẩm hoàn thiện là kết quả của nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần lao động tỉ mỉ”, ông Cường chia sẻ.
Trong bối cảnh sản phẩm sản xuất bằng máy móc ngày càng phổ biến, người tiêu dùng có xu hướng so sánh giá cả giữa hàng thủ công và hàng gia công công nghiệp. Theo ông Cường, sự khác biệt không chỉ nằm ở hình thức mà còn ở chiều sâu sáng tạo và cảm xúc của người thợ.
“Khách hàng hiện nay rất tinh tường. Họ có thể phân biệt sản phẩm làm CNC với sản phẩm chạm tay. Thủ công đòi hỏi công sức, kỹ thuật và cả tâm huyết, nên giá trị cũng khác”, ông Cường nhấn mạnh.
Sau 7 ngày tham gia hội chợ, doanh thu chủ yếu ở mức bán lẻ, song điều này không phải áp lực lớn. Ông Cường cho rằng, mục tiêu chính khi tham gia không phải lợi nhuận ngắn hạn. Điều quan trọng hơn là quảng bá thương hiệu làng nghề, tạo sự nhận diện lâu dài và xây dựng niềm tin với người tiêu dùng.
Không ít khách từng mua sản phẩm tại các kỳ hội chợ trước quay lại thăm hỏi, trao đổi. Với người làm nghề, đó là sự ghi nhận quý giá. “Niềm vui lớn nhất là công sức của mình được trân trọng”, ông bày tỏ.
Thiết Úng là làng nghề có lịch sử hàng trăm năm, được công nhận là làng nghề truyền thống của Hà Nội. Hiện làng có 25 nghệ nhân, trong đó có 5 Nghệ nhân Ưu tú; nhiều sản phẩm đạt chuẩn OCOP 3–4 sao, được tiêu thụ rộng rãi trong nước và xuất khẩu. Theo Quyết định số 1567/QĐ-UBND, Thiết Úng được công nhận là Điểm du lịch làng nghề. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển sản phẩm gắn với du lịch trải nghiệm, từng bước đưa nghề mộc truyền thống tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa Thủ đô.
Kết nối thương mại, lan tỏa giá trị Tết Việt
Không gian quảng bá, giới thiệu sản phẩm tiêu biểu "Tết Sum vầy" được tổ chức trong khuôn khổ Hội chợ Mùa Xuân lần thứ nhất năm 2026 được thiết kế theo mô hình xúc tiến thương mại tổng hợp, không gian kết hợp hài hòa giữa trưng bày sản phẩm, trải nghiệm văn hóa và kết nối giao thương. Trên diện tích khoảng 9.500 m², các khu chức năng được bố trí rõ ràng gồm: khu sản phẩm thương mại tiêu biểu; khu OCOP; khu thủ công mỹ nghệ, làng nghề truyền thống; khu trải nghiệm văn hóa Tết cổ truyền.
Các sản phẩm tham gia đều là mặt hàng tiêu biểu, chất lượng cao, đại diện cho thế mạnh của từng vùng miền. Từ hàng tiêu dùng, dệt may, thực phẩm chế biến, đồ uống, đồ gia dụng đến sản phẩm thủ công mỹ nghệ, mỗi gian hàng không chỉ giới thiệu sản phẩm mà còn kể câu chuyện về bản sắc văn hóa và tinh thần sáng tạo của người Việt.
Không gian “Tết Sum vầy” không đơn thuần là nơi mua sắm dịp cuối năm mà còn được tổ chức như một điểm hẹn văn hóa. Sắc đỏ câu đối, hoa đào, hình ảnh làng nghề cùng các sản phẩm thủ công truyền thống tạo nên bức tranh Tết cổ truyền giữa lòng hội chợ hiện đại. Hoạt động viết thư pháp, gói bánh chưng, nặn tò he, tỉa hoa, bày mâm ngũ quả, giới thiệu trang phục truyền thống… mang đến trải nghiệm sinh động cho người dân và du khách, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Thông qua chuỗi hoạt động đa dạng, “Tết Sum vầy” góp phần lan tỏa giá trị gia đình, truyền thống và ký ức Tết Việt trong đời sống đương đại, đồng thời khẳng định hướng đi gắn kết thương mại với chiều sâu văn hóa.
Trong tổng thể đó, sự hiện diện của các nghệ nhân là điểm nhấn giàu ý nghĩa. Các nghệ nhân làng nghề không chỉ mang đến sản phẩm tinh xảo mà còn trực tiếp trình diễn, chia sẻ câu chuyện nghề, góp phần giữ gìn “hồn nghề” giữa nhịp sống hiện đại.
Giữa không gian rộn ràng trước thềm Xuân Bính Ngọ 2026, các hoạt động trình diễn làng nghề trong không gian Hội chợ quốc gia góp phần lan tỏa giá trị bền vững của thủ công truyền thống. Mỗi sản phẩm không chỉ là hàng hóa phục vụ thị trường, mà còn là kết tinh của lịch sử, tay nghề và niềm tự hào của người thợ Việt, góp phần làm nên bản sắc văn hóa Thủ đô trong tiến trình phát triển và hội nhập.
Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, chuyên gia mỹ nghệ thủ công Vũ Hy Thiều cho rằng, Tết không chỉ là mùa mua sắm, mà còn là dịp để người Việt “chơi Tết”, thưởng thức, trải nghiệm và sống trọn vẹn trong không khí văn hóa truyền thống. Hội chợ Mùa Xuân trở thành không gian gặp gỡ giữa thương mại và ký ức, giữa sản phẩm và câu chuyện làng nghề, giá trị Tết được bồi đắp bằng chiều sâu văn hóa chứ không chỉ bằng sức mua. Đó cũng là cách lan tỏa niềm tự hào và gìn giữ bản sắc Việt trong nhịp sống hiện đại.
Không gian chủ đề “Tết Sum vầy” tại Hội chợ Mùa Xuân 2026 không chỉ là nơi mua bán, giao thương dịp Tết mà còn được tổ chức như một không gian văn hóa, tái hiện phong tục Tết cổ truyền của người Việt.