Những ngày giáp Tết Nguyên đán, làng hương Quảng Phú Cầu (nay thuộc xã Ứng Thiên, Hà Nội) lại rộn ràng vào vụ, những đóa tăm hương lại "bung nở" rực rỡ, thu hút nhiều người dân và khách du lịch tới tham quan, chụp ảnh cũng như mua hương cho các ngày lễ cuối năm.
Nằm cách trung tâm thành phố Hà Nội khoảng 30km, làng Quảng Phú Cầu được biết đến với nghề làm tăm hương truyền thống hơn 100 năm tuổi.
Vào những ngày giáp Tết, người dân tại đây càng tất bật hơn với công việc làm hương để đáp ứng nhu cầu tăng cao của thị trường khi tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 cận kề.
Để hương không bị đứt gãy trong quá trình sử dụng, đầu tiên, người thợ phải chọn nguyên liệu từ những cây vầu già, có đủ độ dài và dẻo dai.
Theo người dân địa phương, vầu để làm hương thường được nhập về từ vùng rừng núi Thanh Hóa.
Vầu sau khi lấy về sẽ được ngâm dưới ao nước nhiều ngày để bảo quản rồi mới đem phơi và mang đi chẻ thành từng đoạn nhỏ làm chân nhang.
Hiện nay, công việc chẻ vầu đã được làm hoàn toàn bằng máy móc để nâng cao năng suất.
Sau khi chẻ nhỏ vầu, mài nhẵn và lọc ra những phần đảm bảo chất lượng, người thợ sẽ buộc hương thành từng bó và mang đi nhuộm chân. Chân hương thường được nhuộm màu đỏ hoặc hồng. Tuy nhiên, với những loại hương dùng để trang trí, người dân đã nhuộm thêm nhiều màu sắc khác như xanh, tím, vàng,... để hương bắt mắt hơn.
Nhuộm xong, chân hương được phơi khoảng hơn một ngày nắng.
Đây cũng là lúc làng hương rực rỡ sắc màu nhất.
Ngoài hoạt động sản xuất và buôn bán, làng hương Quảng Phú Cầu cũng mở rộng du lịch bằng cách tận dụng công đoạn phơi hương để trang trí, tạo nên khung cảnh rực rỡ màu sắc, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến tham quan và trải nghiệm.
Người dân làng hương Quảng Phú Cầu cho biết, để tạo ra sản phẩm hoàn hảo, mỗi cây hương đều đòi hỏi sự tâm huyết của người thợ. Từ việc vót tăm, nhuộm chất, se hương đến việc phơi khô, đóng gói, đều cần phải tỉ mỉ và chu đáo.
Bà Lê Thị Xuân (60 tuổi), người dân làm hương tại làng Quảng Phú Cầu cho biết: “Theo phương pháp thủ công ngày xưa, chân hương được lăn qua nhựa của quả trám rừng để tạo độ kết dính, sau đó mới se cùng bột hương làm từ rễ cây hương bài. Đặc biệt, rễ hương bài phải được lấy từ đất Nghệ An, vì chỉ có nguyên liệu từ vùng này mới mang lại hương thơm đặc trưng cho sản phẩm”.
Hiện nay, nhờ có sự hỗ trợ từ máy móc, mỗi ngày các xưởng sản xuất có thể se được từ 4 đến 5 vạn cây hương, đảm bảo nguồn hàng ổn định cho dịp tết Nguyên đán năm nay.
Những ngày cận Tết, làng hương Quảng Phú Cầu nhận được lượng đơn đặt hàng lớn từ khắp cả nước. Bà Lê Thị Đông, chủ cơ sở sản xuất hương tại làng Quảng Phú Cầu cho biết, vào dịp Tết năm nay, số lượng đơn đặt hàng tăng gấp 3 - 4 lần so với bình thường.
Làng Quảng Phú Cầu sản xuất hai loại hương chính là hương dùng để thắp và hương trang trí. Đối với hương để thắp, tùy vào loại có mùi thơm hay hương thường, giá cả sẽ có sự chênh lệch. Hương thơm sẽ là 300 đồng/que, hương thường là 100 đồng/1que.
Nghề làm hương ở Quảng Phú Cầu sản xuất quanh năm.
Người dân nơi đây tỉ mỉ vót từng thanh tre, nhuộm màu, phơi khô,… công việc vốn đã bận rộn nay vào dịp giáp Tết lại càng bận rộn hơn.
Những mảng màu rực rỡ từ hàng nghìn bó tăm hương phủ kín lối đi và khoảng sân của các hộ sản xuất. Trong không gian đó, mùi quế, trầm lan nhẹ, cùng âm thanh của máy cắt, tiếng sàng tăm đều tay... tạo nên nhịp điệu lao động đều đặn nơi làng nghề.
Sự đón nhận của nhiều du khách ghé thăm làng nghề Quảng Phú Cầu là động lực để người dân hăng say lao động, sản xuất đón chào một năm mới.