Lời giải cho bảo vệ thương hiệu thủ công mỹ nghệ trên ‘kênh số’

Tạo giá trị khác biệt

Với sản phẩm thủ công mỹ nghệ, thách thức trong xây dựng thương hiệu không chỉ nằm ở việc làm sao để nhiều người biết đến, mà còn là giúp khách hàng hiểu vì sao sản phẩm có giá trị và sẵn sàng lựa chọn giữa nhiều mặt hàng trên thị trường.

Khác với hàng công nghiệp có thể sản xuất hàng loạt, sản phẩm thủ công thường mang dấu ấn của người thợ, chất liệu và quy trình chế tác. Đặc biệt, với những sản phẩm có chất liệu tự nhiên, vẻ ngoài mộc mạc đôi khi khiến khách hàng chưa nhận ra giá trị nếu chỉ nhìn lướt qua.

Công ty TNHH Liliw (TP. Hồ Chí Minh) chuyên sản xuất các sản phẩm từ sợi hemp (sợi lanh) của đồng bào người Mông tại Tuyên Quang, đang lựa chọn cách tiếp cận khách hàng bằng những câu chuyện chân thực về sản phẩm.

Tại Hanoi Giftshow 2026, trả lời phỏng vấn Báo Công Thương, bà Nguyễn Thị Hồng Ngọc, Giám đốc công ty cho hay, doanh nghiệp giới thiệu hai dòng sản phẩm chính là nón và túi làm từ sợi tự nhiên. Đây là năm thứ năm liên tiếp Liliw tham gia sự kiện, bên cạnh nhiều hội chợ xúc tiến thương mại khác.

Theo bà Ngọc, sản phẩm làm từ sợi hemp còn khá xa lạ với nhiều người. Vì vậy, cơ hội gặp gỡ trực tiếp, trò chuyện và để khách hàng chạm vào sản phẩm có ý nghĩa quan trọng. Khi hiểu rõ hơn về chất liệu, khách hàng có thể nhận ra những giá trị mà hình ảnh bên ngoài chưa thể truyền tải đầy đủ.

 “Chúng tôi ghi lại hình ảnh từ quá trình trồng cây, tạo sợi đến công đoạn móc và làm ra sản phẩm. Tất cả hình ảnh cung cấp cho khách hàng đều hướng đến sự chân thực”, bà Ngọc chia sẻ.

Cách làm này khá tiêu biểu cho phương thức xây dựng thương hiệu của doanh nghiệp, cơ sở sản xuất và kinh doanh sản phẩm thủ công mỹ nghệ hiện nay. Thay vì chỉ tập trung vào hình thức bắt mắt, doanh nghiệp giúp khách hàng hiểu về nguồn gốc nguyên liệu, quá trình sản xuất và công sức của người thợ.

Đây cũng đồng thời là cách tạo nội dung phù hợp với mạng xã hội. Video về quá trình chế tác, hình ảnh người thợ làm việc, câu chuyện về chất liệu hay cách sử dụng sản phẩm có thể giúp người xem hình dung rõ hơn giá trị của món hàng. Khi nội dung đủ chân thực và có sức thuyết phục, khách hàng không chỉ tiếp nhận thông tin mà còn có thể trở thành người giới thiệu sản phẩm tới bạn bè.

Thực tế, Liliw đã có sản phẩm được khách hàng mang sang Mỹ, Australia, Nhật Bản và Philippines, dù doanh nghiệp chưa xuất khẩu với số lượng lớn. Tại Hanoi Giftshow 2026, việc tiếp xúc với khách quốc tế cũng mở ra cơ hội giới thiệu sản phẩm và tìm kiếm đối tác.

“Nóng” vấn đề bảo vệ thương hiệu

Mạng xã hội đang mở rộng kênh quảng bá và bán hàng cho các cơ sở thủ công mỹ nghệ, làng nghề. Nhưng việc bảo vệ thương hiệu trên các kênh mạng xã hội cũng là thách thức lớn.

Tại làng lụa Vạn Phúc, phường Hà Đông (Hà Nội), trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, bà Trần Thị Ngọc Lan, Chủ cơ sở sản xuất lụa cao cấp Lan Sơn Silk, đồng thời là Phó Chủ tịch Hội Làng nghề dệt lụa Vạn Phúc cho biết, với sản phẩm làng nghề, xây dựng thương hiệu không chỉ là đặt tên hay tạo dấu hiệu nhận diện. Thiết kế sản phẩm, khả năng ứng dụng, câu chuyện văn hóa và sự phù hợp với nhu cầu thị trường đều góp phần tạo nên sức cạnh tranh. Thực tế, một số mẫu sản phẩm của làng nghề đạt giải trong các cuộc thi thiết kế của thành phố đã trở thành những sản phẩm bán chạy sau đó.

Trên môi trường số, Vạn Phúc đang từng bước mở rộng cách tiếp cận khách hàng thông qua livestream. Theo bà Lan, ở những phiên phát trực tiếp đầu tiên, nhiều cơ sở chưa hào hứng tham gia vì chưa nhìn thấy hiệu quả. Tuy nhiên, đến phiên thứ ba, thứ tư, khi nhận thấy chương trình có thêm người xem và cơ hội quảng bá sản phẩm, nhiều cơ sở bắt đầu đăng ký tham gia.

 “Việc đẩy mạnh bán hàng trên thương mại điện tử, các kênh mạng xã hội sẽ giúp bà con tiêu thụ tốt hơn và có thêm nhiều người biết đến sản phẩm của mình”, bà Lan cho hay.

Dù vậy, việc đưa sản phẩm làng nghề lên mạng xã hội vẫn là vấn đề thách thức, nhất là với những làng nghề không còn nhiều nhân lực trẻ. Thực tế tại Vạn Phúc, một số hộ sản xuất vẫn ngại tiếp cận máy móc và livestream. Lực lượng người trẻ quay về hỗ trợ làng nghề chưa nhiều, trong khi nhóm lao động sản xuất trung niên và cao tuổi cần thời gian để làm quen với phương thức kinh doanh mới.

Hơn nữa, việc bảo vệ thương hiệu sản phẩm trên mạng xã hội đang trở thành vấn đề đáng quan tâm đối với các làng nghề có tên tuổi lâu đời. Theo bà Lan, một số sản phẩm lụa có hình thức “na ná” được sản xuất ở nơi khác nhưng lại sử dụng tên lụa Vạn Phúc, khiến người tiêu dùng gặp khó khăn trong việc phân biệt hàng hóa, ảnh hưởng tới uy tín của làng lụa.

Để hỗ trợ khách hàng nhận diện sản phẩm, Hội Làng nghề dệt lụa Vạn Phúc cùng các cơ sở sản xuất tại làng nghề đưa tên thương hiệu lên biên sản phẩm, bởi mỗi nhà có một biên chữ riêng. Các cơ sở cũng đang xây dựng website giới thiệu sản phẩm chính thống của làng nghề, đồng thời hướng tới phát triển thương hiệu, nhãn hiệu riêng cho từng gia đình sản xuất.

Đây là giải pháp ban đầu hiệu quả trong bối cảnh khách hàng có thể tiếp cận nhiều người bán khác nhau trên môi trường trực tuyến. Nếu không có dấu hiệu nhận diện rõ ràng và kênh thông tin đáng tin cậy, thương hiệu làng nghề dễ bị nhầm lẫn, còn người tiêu dùng khó xác định nguồn gốc sản phẩm.

Về vấn đề xây dựng, bảo vệ sản phẩm thủ công mỹ nghệ, sản phẩm làng nghề trên mạng xã hội, nhiều khuyến cáo đã được đưa ra. Trong đó đáng lưu ý là bảo vệ thương hiệu cần được thực hiện song song với quảng bá. Tên gọi, nhãn hiệu, dấu hiệu nhận diện trên sản phẩm và thông tin về cơ sở sản xuất cần thống nhất trên các kênh bán hàng. Đồng thời, việc hướng khách hàng đến các kênh phân phối chính thống sẽ góp phần hạn chế nguy cơ mua nhầm sản phẩm không đúng nguồn gốc.

Các kênh mạng xã hội đang tạo thêm cơ hội để sản phẩm thủ công tiếp cận khách hàng ngoài phạm vi cửa hàng và hội chợ truyền thống. Nhưng để giữ hiệu quả lâu dài, doanh nghiệp cần xây dựng được sự khác biệt của sản phẩm, kể câu chuyện có căn cứ, duy trì chất lượng và tạo dấu hiệu nhận diện đáng tin cậy.

Khi khách hàng hiểu giá trị, tin vào nguồn gốc và có thể dễ dàng tìm đúng nơi mua hàng, mạng xã hội mới thực sự trở thành kênh hỗ trợ phát triển thương hiệu và mở rộng đầu ra bền vững cho sản phẩm thủ công mỹ nghệ, sản phẩm làng nghề.

Mạng xã hội đang giúp sản phẩm thủ công mỹ nghệ, sản phẩm làng nghề tiến gần hơn với người tiêu dùng, nhất là giới trẻ nhưng việc bảo vệ thương hiệu sản phẩm, bảo vệ uy tín của các nhà sản xuất vẫn là thách thức lớn.