Nhà máy chế tạo máy phương Bắc của Nga mới đây đã đưa tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân Khabarovsk ra biển để tiến hành thử nghiệm cấp nhà máy. Đây là lần đầu tiên con tàu thực sự hoạt động trên biển kể từ khi bắt đầu được đóng vào năm 2014.
Khabarovsk được đóng theo đề án 09851 tại nhà máy đóng tàu Sevmash ở Severodvinsk, với nhiệm vụ mang theo phương tiện không người lái dưới nước chạy bằng năng lượng hạt nhân Poseidon.
Theo kế hoạch ban đầu, tàu ngầm phải được bàn giao cho Hải quân Nga từ năm 2020. Song đến nay, chưa có thông tin chính thức giải thích nguyên nhân khiến tiến độ chậm khoảng 6 năm.
Tàu ngầm Khabarovsk lần đầu ra biển sau nhiều năm chế tạo.
Khabarovsk được cho là trang bị 6 ống phóng 2P39 dành cho phương tiện không người lái dưới nước 2M39 Poseidon. Truyền thông Nga mô tả mỗi Poseidon dài khoảng 20 m, đường kính khoảng 1,8 m và nặng khoảng 110 tấn.
Giới phân tích ước tính, Poseidon có thể đạt tầm hoạt động khoảng 10.000 km. Trong khi đó, nhiều thông tin cho rằng, phương tiện này có thể đạt tốc độ tối đa 100 hải lý/giờ nhưng vẫn chưa được kiểm chứng độc lập.
Tháng 10/2025, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết, Moscow đã tiến hành cuộc thử nghiệm đầu tiên đối với Poseidon trong trạng thái kích hoạt hệ thống động lực hạt nhân, với phương tiện được phóng từ một tàu ngầm.
“Lần đầu tiên, chúng tôi không chỉ phóng thiết bị từ tàu ngầm mang bằng động cơ khởi tốc mà còn kích hoạt hệ thống động lực hạt nhân, giúp phương tiện hoạt động trong một khoảng thời gian nhất định”, ông Putin cho biết.
Theo Tổng thống Nga, không có hệ thống nào tương tự Poseidon. Đây là một trong sáu hệ thống vũ khí chiến lược mới được ông Putin lần đầu công khai vào năm 2018.
Tuy nhiên, cuộc thử nghiệm hồi tháng 10/2025 chưa được các nguồn độc lập xác nhận. Một số nhà quan sát phương Tây ghi nhận sự xuất hiện của 6 tàu chưa xác định danh tính ngoài khơi Novaya Zemlya, trên biển Kara, đúng vào ngày ông Putin tuyên bố cuộc thử nghiệm diễn ra. Dù vậy, vào thời điểm đó không xuất hiện rộng rãi những thông tin có thể xác nhận hoạt động bất thường của các tàu hỗ trợ Nga hoặc phương tiện giám sát của NATO.
Theo các kênh theo dõi quốc phòng Nga, các bức ảnh ghi lại thời điểm Khabarovsk được đưa ra khỏi nhà xưởng cho thấy phần đuôi, hệ thống động lực và bánh lái của tàu gần như tương đồng với các tàu ngầm tên lửa đạn đạo lớp Borei-A cải tiến của Nga. Sau khi hoàn thành chương trình thử nghiệm, Khabarovsk dự kiến sẽ được biên chế cho Hạm đội Thái Bình Dương của Nga.