Phát huy kết quả 9 tháng, chủ động quản trị rủi ro
Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng vừa ký Công văn số 8293/BCT-KHTC ngày 12/10/2026 về việc cập nhật kịch bản tăng trưởng, xác định mục tiêu, chỉ tiêu và giao nhiệm vụ quý IV/2026 cho các đơn vị thuộc Bộ.
Theo công văn, trong 8 chỉ tiêu tăng trưởng được Chính phủ giao, có 6 chỉ tiêu đạt hoặc vượt tiến độ thực hiện sau 9 tháng năm 2026. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng khoảng 12,3%; tổng điện năng sản xuất và nhập khẩu đạt 266,58 tỷ kWh, tăng 9,65%; tỷ lệ dự phòng công suất nguồn điện đạt khoảng 25,97%.
Trong 9 tháng năm 2026, xuất khẩu tăng 24,5%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 13,4%; tỷ lệ doanh nghiệp ứng dụng thương mại điện tử đạt 61%.
Bộ Công Thương cập nhật kịch bản tăng trưởng, điều hành theo từng tháng nhằm hoàn thành 8/8 chỉ tiêu năm 2026.
Riêng trong tháng 9, kim ngạch xuất khẩu đạt 59,48 tỷ USD, tăng 39,1% so với cùng kỳ năm trước; cán cân thương mại ghi nhận xuất siêu 1,27 tỷ USD.
Hai chỉ tiêu cần tập trung trong quý IV là tổng công suất nguồn điện và tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử B2C. Đây là những lĩnh vực được Bộ Công Thương xác định cần có giải pháp điều hành sát tiến độ để bảo đảm hoàn thành mục tiêu năm 2026. Hiện tổng công suất nguồn điện đạt khoảng 85.594,88 MW, cần bổ sung khoảng 2.570,12 MW để đạt quy mô tối thiểu 88.165 MW vào cuối năm. Trong khi đó, thị trường thương mại điện tử B2C tăng trưởng 19,5%, thấp hơn 0,5 điểm phần trăm so với mức thấp nhất của mục tiêu 20 - 22%.
Trên cơ sở kết quả thực hiện và yêu cầu tăng trưởng cả năm, Bộ Công Thương xác định một kịch bản điều hành duy nhất, hướng tới hoàn thành các chỉ tiêu năm 2026, với lộ trình cụ thể cho từng tháng 10, 11 và 12. Phần kết quả vượt tiến độ trong 9 tháng được xác định là dư địa an toàn, không sử dụng để điều chỉnh giảm yêu cầu điều hành trong những tháng cuối năm.
Đối với xuất khẩu, trọng tâm điều hành chuyển sang duy trì tốc độ tăng trưởng hợp lý, nâng cao chất lượng tăng trưởng, kiểm soát xuất xứ hàng hóa, hạn chế rủi ro thương mại và giảm mức độ phụ thuộc vào khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).
Một điểm đáng chú ý trong kịch bản mới là việc áp dụng cơ chế quản trị rủi ro theo ba cấp cảnh báo xanh, vàng, đỏ đối với từng chỉ tiêu theo tháng. Khi chỉ tiêu chạm ngưỡng cảnh báo, đơn vị chủ trì phải kích hoạt ngay các giải pháp đã chuẩn bị, không chờ đến khi có kết quả đánh giá cả quý. Đặc biệt, không để chỉ tiêu ở cấp Đỏ quá một tháng mà không có giải pháp xử lý và báo cáo.
Cách tiếp cận này cho thấy yêu cầu điều hành của ngành Công Thương đang chuyển mạnh từ đánh giá kết quả sang chủ động nhận diện, phòng ngừa và xử lý rủi ro, bám sát diễn biến thực tế để kịp thời điều chỉnh giải pháp.
Tăng tốc thương mại điện tử, bảo đảm nguồn điện
Theo kịch bản cập nhật, IIP bình quân các tháng cuối năm dự kiến đạt khoảng 12,5 - 13%, bảo đảm tốc độ tăng trưởng cả năm nằm trong dải mục tiêu 12 - 14%. Tổng điện năng sản xuất và nhập khẩu trong quý IV ước đạt khoảng 88,55 tỷ kWh, đưa tổng sản lượng cả năm lên khoảng 355,13 tỷ kWh, tăng khoảng 9,92%. Kim ngạch xuất khẩu cả năm dự kiến tăng khoảng 22,8%, trong khi tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng khoảng 13,3%.
Đối với thương mại điện tử B2C, tốc độ tăng trưởng dự kiến trong các tháng 10, 11 và 12 lần lượt đạt 21%, 23% và 26%, đưa mức tăng trưởng cả năm lên khoảng 20,5%. Tỷ lệ doanh nghiệp ứng dụng thương mại điện tử dự kiến đạt khoảng 68%, cao hơn khoảng 6 điểm phần trăm so với cận trên của mục tiêu đề ra.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Bộ Công Thương yêu cầu tận dụng tối đa các đợt cao điểm mua sắm cuối năm và chương trình Ngày mua sắm trực tuyến (Online Friday) 2026; phối hợp với các sàn thương mại điện tử lớn triển khai chương trình thúc đẩy tiêu thụ hàng Việt, hỗ trợ phí vận chuyển và thanh toán. Đồng thời, đẩy mạnh đưa doanh nghiệp, hợp tác xã và sản phẩm OCOP lên các sàn, mở rộng dịch vụ logistics và thanh toán số tại khu vực nông thôn.
Cục Thương mại điện tử được giao tập trung chuyển trọng tâm từ mở rộng số lượng người tham gia sang gia tăng giao dịch thực chất. Các nhiệm vụ trọng tâm gồm tăng cường xác thực người bán, minh bạch thông tin hàng hóa, quản lý hoạt động livestream, tiếp thị liên kết và thương mại điện tử xuyên biên giới; đồng thời hoàn thiện phương pháp đo lường quy mô thị trường thương mại điện tử B2C, bảo đảm số liệu phản ánh sát thực tế.
Đối với lĩnh vực điện, Bộ Công Thương yêu cầu lập danh mục các dự án dự phòng với tổng công suất không thấp hơn 120% phần công suất còn thiếu, tương đương khoảng 3.100 MW. Cùng với đó, đẩy nhanh tiến độ công nhận vận hành thương mại (COD) theo từng tổ máy, từng phần dự án đủ điều kiện; rút ngắn thời gian thí nghiệm, nghiệm thu nhằm sớm đưa nguồn điện vào khai thác.
Trong lĩnh vực thị trường trong nước, các nhiệm vụ trọng tâm là triển khai Chương trình khuyến mại tập trung quốc gia lần thứ hai, thực hiện Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, chủ động chuẩn bị nguồn hàng phục vụ Tết và triển khai các giải pháp bình ổn thị trường.
Với hoạt động xuất khẩu, Bộ Công Thương tập trung kiểm soát xuất xứ hàng hóa, nâng cao hiệu quả tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA), đồng thời mở rộng thị trường tại Trung Đông, châu Phi, Mỹ La-tinh và các thị trường Halal.
Việc cập nhật kịch bản tăng trưởng theo từng tháng, gắn với cơ chế cảnh báo rủi ro và trách nhiệm cụ thể của từng đơn vị, là cơ sở để Bộ Công Thương chủ động tháo gỡ điểm nghẽn, tập trung nguồn lực cho các chỉ tiêu còn khó khăn, quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026 và tạo nền tảng phát triển cho năm 2027.