Để hiểu rõ hơn nhiệm vụ đặt ra trong Nghị quyết Đại hội XIV đối với công tác hội nhập kinh tế quốc tế, phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với bà Lâm Thị Quỳnh Anh - Trưởng phòng Hội nhập kinh tế quốc tế trong nước, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế.
- Nhìn lại những thành tích đã đạt được của Văn phòng Ban chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế trong thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII, theo bà đâu là những kết quả nổi bật đóng góp vào tăng trưởng của ngành Công Thương và đất nước?
Bà Lâm Thị Quỳnh Anh:Nhìn lại chặng đường thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, có thể khẳng định, hội nhập quốc tế nói chung và hội nhập trong lĩnh vực kinh tế nói riêng đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, đóng góp trực tiếp và gián tiếp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Bà Lâm Thị Quỳnh Anh - Trưởng phòng Hội nhập kinh tế quốc tế trong nước, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế.
Trong quá trình này, với vai trò vừa là cơ quan giúp việc của Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế, vừa giúp việc cho Đoàn đàm phán Chính phủ về kinh tế và thương mại quốc tế, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành đã hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ đề ra, góp phần tích cực vào các thành tích chung của ngành Công Thương, nổi bật ở 3 phương diện chính.
Thứ nhất, công tác điều phối liên ngành trong triển khai công tác hội nhập kinh tế quốc tế được tăng cường rõ rệt, bảo đảm sự thống nhất và đồng bộ từ khâu đàm phán, ký kết đến tổ chức thực thi các cam kết quốc tế. Trong 5 năm qua, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế đã phối hợp với các bộ, ngành tổ chức gần 300 phiên đàm phán và phiên họp, qua đó góp phần đẩy nhanh tiến độ đàm phán, ký kết và triển khai nhiều Hiệp định thương mại tự do quan trọng, nhất là các Hiệp định thương mại tự do thế hệ mới.
Thông qua việc thực thi hiệu quả các FTA đã ký kết, hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam đã tăng trưởng tích cực trong giai đoạn 2021 - 2025, với tổng kim ngạch cả giai đoạn đạt gần 3.800 tỷ USD. Riêng năm 2025, kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt hơn 930 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm 15 nền kinh tế có quy mô thương mại lớn nhất thế giới.
Thứ hai, công tác tham mưu chiến lược về hội nhập kinh tế quốc tế tiếp tục được đẩy mạnh, góp phần định hướng dài hạn cho phát triển kinh tế của đất nước. Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế đã chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và cơ quan thành viên tham mưu xây dựng, trình Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ ban hành nhiều Nghị quyết, chương trình hành động quan trọng, tạo khuôn khổ định hướng cho triển khai hội nhập kinh tế quốc tế, tiêu biểu là Nghị quyết số 93/NQ-CP ngày 05/7/2023 của Chính phủ về nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế, thúc đẩy kinh tế phát triển nhanh và bền vững giai đoạn 2023 - 2030; Quyết định số 112/QĐ-TTg ngày 19/6/2025 về định hướng tham gia các Hiệp định thương mại tự do đến năm 2030, tầm nhìn 2035; phối hợp với các bộ, ngành xây dựng nội dung kinh tế trong Nghị quyết số 59 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới và Nghị quyết số 250 của Quốc hội về một số cơ chế chính sách đặc thù nhằm nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế. Đây là những văn kiện có ý nghĩa quan trọng, tạo nền tảng để hội nhập kinh tế quốc tế gắn chặt với mục tiêu phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Thứ ba, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế là đầu mối chủ trì phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan và các địa phương trên cả nước triển khai công tác thông tin, tuyên truyền về hội nhập kinh tế quốc tế; phổ biến và hướng dẫn thực hiện các cam kết hội nhập, nhất là các cam kết trong các FTA.
Trung bình mỗi năm có hàng trăm lượt cán bộ của các địa phương và doanh nghiệp tham dự các hội nghị, lớp tập huấn do Văn phòng Ban Chỉ đạo tổ chức. Bên cạnh đó, Ban Chỉ đạo đã duy trì và phát triển Cơ sở dữ liệu về hội nhập kinh tế quốc tế, thu hút hàng chục nghìn lượt truy cập mỗi năm. Văn phòng Ban Chỉ đạo cũng phối hợp với các cơ quan liên quan biên soạn, xuất bản và cung cấp miễn phí nhiều ấn phẩm chuyên sâu, có giá trị thực tiễn cao về hội nhập kinh tế quốc tế, như Bộ Cẩm nang tích hợp các FTA gồm 7 hợp phần, hướng dẫn thực thi toàn diện các cam kết trong các FTA mà Việt Nam đã ký kết. Công tác thông tin, tuyên truyền của Văn phòng Ban Chỉ đạo đã được các bộ, ngành và địa phương ghi nhận, đánh giá cao; góp phần nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp về hội nhập kinh tế quốc tế và thực thi hiệu quả các FTA.
Trên cơ sở phát huy vai trò của cơ quan điều phối liên ngành, công tác hội nhập kinh tế quốc tế được triển khai đồng bộ, nhất quán và đều khắp tất cả các bộ, ngành, địa phương, tạo nên bước đi vững chắc trong tiến trình hội nhập của đất nước.
- Nghị quyết Đại hội XIV đã đặt ra yêu cầu, chủ trương gì đối với công tác hội nhập kinh tế quốc tế trong giai đoạn tới, thưa bà?
Bà Lâm Thị Quỳnh Anh:Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đề ra chủ trương hội nhập quốc tế sâu rộng, toàn diện, hiệu quả, thể hiện rõ bước phát triển mới trong tư duy và tầm nhìn chiến lược của Đảng đối với công tác đối ngoại và hội nhập trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Nghị quyết khẳng định hội nhập quốc tế, trong đó có hội nhập kinh tế quốc tế, là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên và lâu dài, gắn chặt với mục tiêu bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc và phục vụ phát triển nhanh, bền vững đất nước. Đáng chú ý, Văn kiện Đại hội XIV dự kiến đưa đối ngoại, hội nhập quốc tế lên vị trí tương xứng với quốc phòng và an ninh, qua đó cho thấy yêu cầu đặt ra đối với công tác hội nhập không chỉ là mở rộng quan hệ kinh tế, mà còn phải chủ động tham gia định hình luật chơi, nâng cao vị thế và uy tín quốc gia trong các khuôn khổ kinh tế khu vực và toàn cầu.
Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế phải đi đôi với phát triển nội lực, nâng cao năng lực tự chủ, tự cường của nền kinh tế, đặt ra nhiệm vụ cho công tác hội nhập là không chỉ tập trung vào việc đàm phán, ký kết các Hiệp định thương mại tự do mới, mà quan trọng hơn là nâng cao hiệu quả thực thi các cam kết đã ký kết, tận dụng tốt các FTA để thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước.
Nghị quyết đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách phù hợp với các chuẩn mực quốc tế, qua đó đòi hỏi nâng cao năng lực tổ chức thực hiện và hiệu quả phối hợp liên ngành trong hội nhập kinh tế quốc tế. Trong bối cảnh phạm vi cam kết ngày càng rộng, liên quan đến nhiều lĩnh vực mới như kinh tế số, kinh tế xanh, phát triển bền vững, lao động và môi trường, công tác điều phối liên ngành cần được tăng cường hơn nữa để bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ trong quá trình triển khai từ Trung ương đến địa phương.
Nghị quyết cũng đặt ra yêu cầu đầu tư cho con người, đặc biệt là đội ngũ cán bộ làm công tác hội nhập kinh tế quốc tế, có đủ bản lĩnh, trình độ chuyên môn và khả năng thích ứng với bối cảnh hội nhập sâu rộng. Đây là điều kiện then chốt để các chủ trương, định hướng lớn về hội nhập được triển khai hiệu quả trong thực tiễn.
Những yêu cầu và chủ trương nêu trên là cơ sở quan trọng để Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế tiếp tục phát huy vai trò tham mưu, điều phối, góp phần triển khai hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV trong lĩnh vực hội nhập kinh tế quốc tế thời gian tới.
- Văn phòng Ban chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế đã xác định những nhiệm vụ trọng tâm nào để cụ thể hóa nghị quyết vào chương trình, kế hoạch công tác góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV, thưa bà?
Bà Lâm Thị Quỳnh Anh:Ngay sau Đại hội XIV, quán triệt tinh thần và các định hướng lớn của nghị quyết, đồng thời bám sát các chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công Thương, Văn phòng Ban Chỉ đạo liên ngành hội nhập quốc tế về kinh tế đã chủ động rà soát, xác định những nhiệm vụ trọng tâm để cụ thể hóa nghị quyết vào chương trình, kế hoạch công tác, góp phần triển khai hiệu quả các nhiệm vụ lớn của ngành Công Thương và của đất nước trong giai đoạn mới.
Về công tác tham mưu, tư vấn chiến lược, Văn phòng sẽ tập trung nâng cao chất lượng tham mưu cho Ban Chỉ đạo và Chính phủ trong lĩnh vực hội nhập kinh tế quốc tế; chủ động nghiên cứu, theo dõi, dự báo tình hình kinh tế và thương mại quốc tế; kịp thời đề xuất các định hướng, giải pháp chính sách, cụ thể hóa các nghị quyết, chương trình hành động của Đảng, Quốc hội và Chính phủ, đáp ứng yêu cầu hội nhập ngày càng sâu rộng và gắn với mục tiêu nâng cao năng lực thích ứng, khả năng chống chịu và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Về công tác đàm phán và thực thi cam kết hội nhập, Văn phòng tiếp tục phát huy vai trò là cơ quan giúp việc của Ban Chỉ đạo liên ngành và Đoàn đàm phán Chính phủ; phối hợp tổ chức tốt các phiên đàm phán và các nhiệm vụ đối ngoại kinh tế trọng tâm trong năm 2026, trong đó Việt Nam đảm nhiệm vai trò Chủ tịch CPTPP 2026 và tham gia Phiên rà soát chính sách thương mại lần thứ ba tại WTO; tổ chức các phiên đàm phán Hiệp định thương mại đối ứng với Hoa Kỳ, Hiệp định FTA với khối Hiệp hội thương mại tự cho châu Âu (EFTA); Hiệp định thương mại ưu đãi với khối Mercosur, Pakistan... đồng thời Văn phòng phối hợp theo dõi, đôn đốc việc thực thi hiệu quả các FTA đã ký kết, cũng như đàm phán nâng cấp một số FTA, góp phần mở rộng thị trường, thúc đẩy xuất khẩu và thu hút đầu tư.
Về công tác phối hợp liên ngành, liên địa phương, Văn phòng sẽ tăng cường vai trò điều phối giữa các bộ, ngành và địa phương trong triển khai các cam kết hội nhập kinh tế quốc tế; đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, hướng dẫn và hỗ trợ doanh nghiệp, địa phương tận dụng hiệu quả các FTA, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu. Qua đó, công tác hội nhập kinh tế quốc tế được triển khai đồng bộ, thống nhất và thực chất hơn, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, hướng tới tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn tới.
Xin trân trọng cảm ơn bà!