Sáng ngày 7/7, Báo Xây dựng đã tổ chức tọa đàm với chủ đề "Xe bán tải: Từ nhu cầu thực tiễn đến hoàn thiện chính sách". Sự kiện nhằm đưa ra cái nhìn toàn diện và phân tích sâu sắc về những điểm mới của Nghị định 241/2026/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 165 về quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Các đại biểu tham gia tọa đàm. Ảnh: Báo Xây dựng
Đây được xem là bước điều chỉnh quan trọng khi chính thức cho phép xe bán tải cabin kép và xe tải van dưới 3,5 tấn được lưu thông như ô tô con, khắc phục những bất cập trong phân loại phương tiện và tổ chức giao thông đô thị.
Trong thực tế, dù xe bán tải hiện nay đã được trang bị công nghệ an toàn, tiện nghi tiệm cận với các dòng xe SUV hay sedan, nhưng do đặc thù phân loại theo khối lượng hàng hóa, loại xe này thường bị xếp vào nhóm xe tải. Tại nhiều đô thị, việc áp dụng khung giờ cấm xe tải đã vô tình gây khó khăn cho người sử dụng xe bán tải, khiến phương tiện đa dụng này bị hạn chế khả năng lưu thông.
Tạo sự nhất quán trong quản lý nhà nước
Để triển khai Nghị định 241 một cách thống nhất, đại diện các cơ quan quản lý đã đề xuất những giải pháp cụ thể. Ông Lê Hồng Điệp, Trưởng phòng Quản lý và Tổ chức giao thông (Cục Đường bộ Việt Nam) cho biết: "Chính phủ đã bổ sung quy định xe bán tải cabin kép và xe tải van dưới 3,5 tấn được tổ chức giao thông như xe con.
Quy định này được ban hành xuất phát từ việc lắng nghe ý kiến phản ánh của người dân, đặc biệt người sở hữu xe, Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) và các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp. Về bản chất, xe bán tải cabin kép vẫn là xe tải theo phân loại phương tiện. Việc cho phép lưu thông như xe con chỉ nhằm tháo gỡ những bất cập trong tổ chức giao thông, không làm thay đổi bản chất kỹ thuật hay quy định về đăng ký, đăng kiểm của phương tiện".
Cũng về vấn đề phân biệt chủng loại xe, Thượng tá Nguyễn Hồng Long, Phó Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyền, điều tra, giải quyết tai nạn giao thông, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) cho biết, xe bán tải được áp dụng tổ chức giao thông như xe con, thay vì như xe tải trước đây. Điều này mang lại một số quyền lợi đáng chú ý.
Đó là không phải lưu thông theo làn đường dành riêng cho xe tải tại những tuyến đường có phân làn. Không bị hạn chế lưu thông theo khung giờ cấm xe tải tại các địa phương. Không thuộc đối tượng áp dụng của các biển báo cấm xe tải. Tuy nhiên, cần lưu ý, Nghị định 241 chỉ thay đổi cách thức tổ chức giao thông, không thay đổi việc phân loại phương tiện theo các quy định hiện hành.
Thượng tá Nguyễn Hồng Long, Phó Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyền, điều tra, giải quyết tai nạn giao thông, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an). Ảnh: Báo Xây dựng
Kỳ vọng giảm chi phí logistics và tín hiệu tích cực với thị trường
Dưới góc độ hiệu quả kinh tế, ông Đào Công Quyết, Trưởng Tiểu ban Truyền thông VAMA nhận định, chính sách mới mang lại nhiều lợi ích thiết thực: "Xe bán tải và xe tải dưới 3,5 tấn đóng vai trò quan trọng trong chuỗi giá trị logistics trong đô thị và giao hàng chặng cuối.
Khi được lưu thông như xe con, các điểm nghẽn về thời gian được tháo gỡ, hàng hóa được vận chuyển liên tục. Nhờ đó, doanh nghiệp giảm được chi phí vận hành, logistics, góp phần hạ giá thành sản phẩm và kích thích tiêu dùng. Khi tâm lý e ngại được tháo gỡ, sức mua đối với phân khúc xe này sẽ được cải thiện, giúp các nhà sản xuất duy trì công suất và ổn định chuỗi cung ứng".
Ông Đào Công Quyết, Trưởng Tiểu ban Truyền thông VAMA. Ảnh: Báo Xây dựng
Bên cạnh đó, ông Quyết cũng nhận định, đối với doanh nghiệp, chính sách mới sẽ góp phần phục hồi doanh số của các đại lý, nhà phân phối. Các thành viên của VAMA có kinh doanh xe bán tải như Ford Ranger, Toyota Hilux, Mitsubishi Triton và Isuzu D-Max đều xem đây là tín hiệu tích cực.
"Chúng tôi kỳ vọng quy định mới sẽ tạo động lực để thị trường xe bán tải tăng trưởng trong mùa mua sắm cuối năm 2026", ông Quyết bày tỏ.
Từ phía người sử dụng, ông Phạm Thành Lê, quản trị viên Diễn đàn Otofun cho rằng đây là thay đổi tích cực, tuy nhiên vẫn cần thêm các hướng dẫn chi tiết: "Quy định mới đã giải quyết phần lớn những băn khoăn về khung giờ và làn đường lưu thông. Tuy nhiên, điều người sử dụng mong muốn hiện nay là các cơ quan quản lý sớm có hướng dẫn cụ thể, thống nhất để người dân yên tâm thực hiện, tránh mỗi nơi hiểu và áp dụng một cách khác nhau. Đồng thời, cộng đồng cũng mong muốn nghiên cứu điều chỉnh chu kỳ kiểm định phù hợp hơn với đặc tính sử dụng của các dòng xe bán tải hiện đại, vốn có trang bị an toàn tương đương xe con".
Đại diện doanh nghiệp sản xuất, bà Trần Kim Chi, Trưởng phòng Quan hệ chính phủ (Ford Việt Nam) cũng bày tỏ sự đồng thuận: "Việc điều chỉnh quy định tạo sự thống nhất trong tổ chức giao thông, giúp khách hàng yên tâm sử dụng. Chính sách mới góp phần giảm chi phí hoạt động cho hàng nghìn doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp vận tải. Đây là lợi ích thiết thực và có thể đo lường được trong bối cảnh các doanh nghiệp đang nỗ lực tối ưu hóa nguồn lực kinh tế".
Các chuyên gia tại tọa đàm nhấn mạnh việc triển khai Nghị định 241 cần đi đôi với công tác tuyên truyền rộng rãi. Các địa phương cần khẩn trương rà soát hệ thống biển báo, đồng thời đẩy mạnh liên thông dữ liệu điện tử để đảm bảo việc quản lý phương tiện diễn ra minh bạch, hiệu quả, phù hợp với nhu cầu thực tiễn của người dân và doanh nghiệp.