Biến AI thành giá trị có thể đo lường
Ngày 22/9, Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Đại học Rangsit (Thái Lan), Diễn đàn Kế toán Quản trị và Kinh tế - FAME (Indonesia), Tập đoàn FPT, CFO Việt Nam và Đại học Politeknik Negeri Malang (Indonesia) tổ chức Hội thảo quốc tế SANDBOX lần thứ 3 năm 2026 về kinh doanh, kế toán và tài chính dựa trên đổi mới sáng tạo trong bối cảnh bất định.
GS.TS. Trần Thị Thanh Tú, Trưởng Ban Khoa học và Đổi mới sáng tạo, Giám đốc Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ của Đại học Quốc gia Hà Nội
Thông tin tại hội thảo cho thấy, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, trí tuệ nhân tạo (AI) đang ngày càng được tích hợp sâu vào dữ liệu, hệ thống quản trị, quy trình vận hành và quá trình ra quyết định. Sự chuyển dịch này mở ra cơ hội nâng cao năng suất, tối ưu nguồn lực, nhưng đồng thời đặt ra những yêu cầu mới về quản trị dữ liệu, trách nhiệm giải trình, đạo đức nghề nghiệp và khả năng phối hợp giữa con người với công nghệ.
Phát biểu tại hội thảo, GS.TS. Trần Thị Thanh Tú, Trưởng Ban Khoa học và Đổi mới sáng tạo, Giám đốc Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ của Đại học Quốc gia Hà Nội, cho rằng: Chuyển đổi số đối với Việt Nam và khu vực ASEAN không còn đơn thuần là lựa chọn nhằm nâng cao hiệu quả mà đã trở thành nền tảng thiết yếu cho năng suất, sức cạnh tranh, khả năng thích ứng và tăng trưởng bền vững.
Tuy nhiên, công nghệ tự thân không bảo đảm cho quá trình chuyển đổi thành công. Một màn trình diễn AI ấn tượng chưa chắc tạo ra giá trị kinh doanh; nhiều dữ liệu hơn cũng không đồng nghĩa với những quyết định tốt hơn. Bởi vậy, vấn đề trọng tâm không chỉ nằm ở khả năng ứng dụng công nghệ mà là làm thế nào chuyển hóa công nghệ thành những giá trị bền vững, có thể đo lường và có trách nhiệm.
Từ đó, bà Trần Thị Thanh Tú nêu một số ưu tiên đối với quá trình chuyển đổi, đó là cần chuyển từ thử nghiệm dựa trên công nghệ sang đổi mới sáng tạo dựa trên giá trị; đánh giá chuyển đổi số thông qua tác động tới năng suất, quá trình ra quyết định, hiệu quả chi phí, quản trị rủi ro và khả năng tạo giá trị, thay vì chỉ nhìn vào số lượng công nghệ được áp dụng.
AI cũng cần được sử dụng theo hướng tăng cường năng lực của con người, thay vì chỉ thay thế các công việc do con người thực hiện. Trong kinh doanh, kế toán và tài chính, công nghệ có thể hỗ trợ dự báo, báo cáo, phân tích rủi ro, phát hiện gian lận và ra quyết định; qua đó giảm bớt các công việc lặp lại để con người tập trung nhiều hơn vào phân tích, phán đoán, chiến lược và sáng tạo.
Tham dự và phát biểu tại hội thảo, ông Adam Mulawarman Tugio - Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền nước Cộng hòa Indonesia tại Việt Nam cho rằng, AI đang tạo ra những thay đổi căn bản, vượt xa các bước chuyển đổi công nghệ trước đây. Bên cạnh cơ hội nâng cao năng suất và hỗ trợ hoạt động ra quyết định, việc ứng dụng AI cũng kéo theo những vấn đề mới liên quan đến chất lượng dữ liệu, tính minh bạch, thiên lệch thuật toán, an ninh mạng và trách nhiệm giải trình. Vì vậy, vấn đề không còn nằm ở việc AI có tạo ra tác động hay không, mà là làm thế nào để khai thác những lợi ích của công nghệ này trong khi vẫn kiểm soát rủi ro một cách có trách nhiệm.
Ông Adam Mulawarman Tugio - Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền nước Cộng hòa Indonesia tại Việt Nam.
Nâng cao năng suất và chuyển đổi hoạt động của doanh nghiệp
Tiếp cận AI ở quy mô doanh nghiệp, TS. Trần Thế Trung, Phó Giám đốc Khối Sản phẩm AI, FPT Smart Cloud (Tập đoàn FPT) đánh giá, AI Agents và mô hình Enterprise Operating System được tích hợp vào tối ưu hóa quy trình, nâng cao năng suất và hỗ trợ ra quyết định dựa trên dữ liệu.
Ở góc độ quản trị, ông Nguyễn Đức Thái, CEO SAPP Academy, đại diện CFO Việt Nam, đặt vấn đề doanh nghiệp đang thực sự xây dựng một mô hình có khả năng mở rộng hay chỉ bổ sung thêm con người, vốn và chi phí để mua lấy doanh thu.
Các ví dụ thực tế cho thấy, AI có thể tạo giá trị rõ rệt khi được gắn với bài toán cụ thể. Trong bán hàng, AI có thể phân tích toàn bộ cuộc gọi, chấm điểm khách hàng tiềm năng, phân nhóm ưu tiên, hỗ trợ soạn nội dung chăm sóc và giúp đội ngũ tập trung nguồn lực vào những cơ hội có khả năng chuyển đổi cao.
Theo cách tiếp cận này, ông Nguyễn Đức Thái cho rằng, AI chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được kết nối đúng với vấn đề quản trị trong từng giai đoạn phát triển và hướng tới các kết quả có thể đo lường như doanh thu, lợi nhuận, dòng tiền và hiệu quả sử dụng vốn.
Toàn cảnh hội thảo
Về tác động của AI đối với doanh nghiệp, PGS. Kathy Terdpaopong, Khoa Kế toán, Đại học Rangsit (Thái Lan) cho rằng, AI đang làm thay đổi đồng thời cách doanh nghiệp vận hành và cách các chuyên gia kế toán tạo ra giá trị. AI có thể hỗ trợ doanh nghiệp tự động hóa quy trình, phân tích dữ liệu, dự báo, phát hiện bất thường và xây dựng nhiều kịch bản kinh doanh; tuy nhiên, nhiều dữ liệu hơn không đồng nghĩa với quyết định tốt hơn.
Đại diện Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, thông qua SANDBOX 2026, nhà trường tiếp tục định hướng tăng cường quốc tế hóa, gắn kết chặt chẽ hoạt động đào tạo, nghiên cứu với doanh nghiệp và các tổ chức nghề nghiệp; đồng thời thúc đẩy những chủ đề nghiên cứu và đào tạo đáp ứng các thay đổi nhanh chóng của môi trường kinh doanh toàn cầu.
Đây cũng là hướng tiếp cận nhằm đưa nhu cầu của thị trường lao động và những thay đổi từ thực tiễn vào quá trình đào tạo. Hội nghị Đối tác Khoa Kế toán - Kiểm toán trong khuôn khổ SANDBOX 2026 tập trung trao đổi về nhu cầu nguồn nhân lực, năng lực nghề nghiệp trong kỷ nguyên AI, hợp tác đào tạo - nghiên cứu và những định hướng cập nhật chương trình đào tạo.
Hội thảo quốc tế SANDBOX 2026 tập trung thảo luận tác động của AI, đổi mới sáng tạo và công nghệ số đối với hoạt động kinh doanh, kế toán và tài chính; đồng thời kết nối giới nghiên cứu, doanh nghiệp, tổ chức nghề nghiệp và cơ sở đào tạo.