Đóng

Tháo gỡ bài toán chi phí để doanh nghiệp nhỏ và vừa 'chuyển đổi kép'

Bộ công cụ đánh giá miễn phí chuẩn quốc tế cùng chính sách hỗ trợ tư vấn, lãi suất, vốn vay giúp doanh nghiệp chuyển đổi kép hiệu quả hơn.

Chuyển đổi kép bao gồm chuyển đổi xanh và chuyển đổi số đang trở thành yêu cầu tất yếu với doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa dù mong muốn chuyển đổi vẫn gặp khó về tài chính và tư vấn, chưa xác định được mình đang ở đâu và cần ưu tiên điều gì. Để hỗ trợ doanh nghiệp, ngày 17/11, Bộ Tài chính phối hợp với Tổ chức Hợp tác quốc tế Đức (GIZ) công bố Bộ công cụ đánh giá mức độ trưởng thành chuyển đổi kép (TMA). Bộ công cụ được xây dựng trên cơ sở Khung đánh giá mức độ trưởng thành chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh dành cho doanh nghiệp, ban hành kèm Quyết định số 2515/QĐ-BTC ngày 8/9/2026.

Đây là công cụ miễn phí, giúp doanh nghiệp tự đánh giá mức độ chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh của mình. Doanh nghiệp trả lời bộ câu hỏi trực tuyến trên Cổng Thông tin doanh nghiệp, xoay quanh ba trụ cột: chiến lược và quản trị, chuỗi giá trị và vận hành, dữ liệu và công nghệ. Theo đó, doanh nghiệp đang ở mức nào trong 5 mức độ trưởng thành, từ cơ bản đến tiên tiến và dẫn đầu, đồng thời chỉ ra những khâu còn yếu cần cải thiện. Xung quanh nội dung này, ông Nguyễn Đức Trung, Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính), đã có chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương.

Nhận diện điểm yếu, xác định ưu tiên chuyển đổi

- Thưa ông, bộ công cụ TMA sẽ giúp doanh nghiệp nhận diện hạn chế và xác định thứ tự ưu tiên trong quá trình chuyển đổi ra sao, nhất là với những doanh nghiệp còn hạn chế về nguồn lực? Bộ Tài chính kỳ vọng công cụ này được ứng dụng thế nào trong các chương trình hỗ trợ thời gian tới?

Ông Nguyễn Đức Trung: Bộ công cụ TMA được xây dựng theo chuẩn quốc tế, chia nhỏ thành nhiều quy trình sản xuất như nguyên liệu, sử dụng năng lượng, chất thải, nước thải. Trên cơ sở đánh giá từng lĩnh vực, doanh nghiệp sẽ biết mình đang yếu ở đâu và cần ưu tiên khắc phục điều gì trước. Kết quả đánh giá giúp doanh nghiệp có cái nhìn toàn diện về vị trí hiện tại của mình trong từng khâu sản xuất. Từ đó doanh nghiệp lên kế hoạch, làm việc với đơn vị tư vấn để đưa ra giải pháp chuyển đổi kép phù hợp nhất.

Ông Nguyễn Đức Trung, Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính).

Khi thực hiện đánh giá trên bộ công cụ, doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn toàn cầu. Đáng chú ý, Tập đoàn CRIF (Italy), một trong những tập đoàn hàng đầu thế giới về thông tin tín dụng và dữ liệu doanh nghiệp sẽ thừa nhận 80% chỉ số về chuyển đổi xanh thực hiện trên bộ đánh giá TMA và sử dụng tự động trên hệ thống của họ. Điều này giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể thời gian, chi phí đồng thời đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế.

Kết nối chính sách và nguồn lực hỗ trợ doanh nghiệp

- Tiếp cận tiêu chuẩn quốc tế đòi hỏi nguồn lực không nhỏ. Vậy dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa đang trình Quốc hội có những chính sách gì để hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi, thưa ông?

Ông Nguyễn Đức Trung: Dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa được xây dựng trên cơ sở rà soát Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017, với hai mục tiêu: tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn thi hành và đưa ra các chương trình hỗ trợ mới phù hợp với yêu cầu hiện nay, trong đó có chính sách hỗ trợ chuyển đổi xanh.

Cụ thể, dự thảo luật quy định hỗ trợ tư vấn cho doanh nghiệp về chuyển đổi xanh đồng thời đề xuất các chương trình hỗ trợ lãi suất, hỗ trợ vay vốn và hỗ trợ chi phí. Chẳng hạn, khi doanh nghiệp mua hoặc sử dụng phần mềm hoạch định nguồn lực doanh nghiệp (ERP), Nhà nước sẽ hỗ trợ một phần chi phí. Các chính sách này hướng tới những doanh nghiệp nhỏ và vừa đang mong muốn chuyển đổi nhưng còn khó khăn về tài chính và tư vấn. Bên cạnh nguồn lực từ ngân sách, Cục còn hợp tác với các đối tác quốc tế như GIZ để triển khai các chương trình hỗ trợ trực tiếp theo nhu cầu của từng doanh nghiệp.

- Từ khi chính sách được ban hành đến khi đi vào thực tế thường cần một khoảng thời gian. Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể đã có những bước đi nào để rút ngắn khoảng cách này và giúp doanh nghiệp giảm chi phí chuyển đổi, thưa bà?

Ông Nguyễn Đức Trung: Chúng tôi nhận thấy có độ trễ nhất định giữa thời điểm chính sách được ban hành và thời điểm ngân sách nhà nước được bố trí để thực hiện. Vì vậy, Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể đã chủ động phối hợp với các đơn vị liên quan, trong đó có GIZ trong dự án chuyển đổi kép, để triển khai các chương trình hỗ trợ mới. Cách tiếp cận dựa trên dữ liệu như bộ công cụ TMA cũng là điểm hoàn toàn mới.

Nghi thức công bố Công cụ đánh giá mức độ trưởng thành chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh (TMA).

Cục đồng thời chủ động khai thác dữ liệu của các cơ quan quản lý nhà nước, từ dữ liệu đăng ký kinh doanh, thuế, báo cáo tài chính, bảo hiểm đến dữ liệu tín dụng của Ngân hàng Nhà nước, để phân tích, đánh giá tổng quan trên cả nước, tiến tới đánh giá dữ liệu của từng doanh nghiệp. Qua đó, trong tương lai hoàn toàn có thể triển khai cho vay dựa trên dữ liệu, mô hình mà MISA đã thực hiện rất tốt. Việc lần đầu tiên một doanh nghiệp quy mô toàn cầu thừa nhận dữ liệu của cơ quan nhà nước cũng mở ra hướng đi mới.

Thời gian tới, Cục sẽ phối hợp với các đơn vị cung cấp giải pháp chuyển đổi kép như FPT và các doanh nghiệp khác để đưa giải pháp lên trang chuyển đổi kép. Cơ quan nhà nước đang làm mọi cách để giảm chi phí cho doanh nghiệp. Chúng tôi mong các đối tác cung cấp giải pháp cùng phối hợp với Cục, giúp doanh nghiệp tiếp cận giải pháp với chi phí hợp lý hơn.

- Xin cảm ơn ông!

Theo ông Nguyễn Đức Trung, việc kết hợp bộ công cụ đánh giá chuẩn quốc tế, chính sách hỗ trợ trong dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa và nguồn lực từ đối tác trong, ngoài nước sẽ giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi kép với chi phí hợp lý, đáp ứng yêu cầu của thị trường toàn cầu.

Phương Hà