Thị trường lớn, sức mua cao
Tại Hội thảo “Cơ hội và thách thức phát triển thị trường Vương quốc Anh” do Cục Xúc tiến thương mại tổ chức chiều 11/5, ông Vũ Việt Thành, đại diện Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương) cho rằng, trong bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục mở rộng thị trường xuất khẩu, đa dạng hóa đối tác và tận dụng hiệu quả hơn các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, việc nhận diện đúng đặc điểm thị trường Vương quốc Anh có ý nghĩa quan trọng.
Theo ông Vũ Việt Thành, Vương quốc Anh là thị trường quen thuộc với nhiều doanh nghiệp Việt Nam, nhưng cũng là thị trường cần được tiếp cận bằng tư duy mới. “Sau Brexit, sau đại dịch Covid-19 và trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động, Vương quốc Anh đang từng bước định hình lại vai trò của mình trong thương mại quốc tế, chuỗi cung ứng, dịch vụ tài chính, kinh tế số, năng lượng sạch và tiêu chuẩn phát triển bền vững”, ông Thành nhấn mạnh.
Ở góc độ kinh tế vĩ mô, Vương quốc Anh là nền kinh tế phát triển cao, thuộc nhóm G7, G20, OECD và là một trong những trung tâm tài chính, thương mại, dịch vụ hàng đầu thế giới. GDP của Anh năm 2025 đạt khoảng 3,96 nghìn tỷ USD, dự báo năm 2026 đạt khoảng 4,23 nghìn tỷ USD. Tăng trưởng GDP năm 2025 đạt 1,3% và năm 2026 được dự báo quanh mức này.
Ông Vũ Việt Thành, đại diện Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương). Ảnh: Minh Hương
“Những con số này cho thấy kinh tế Anh không phải là một thị trường tăng trưởng nóng, nhưng là một thị trường có quy mô lớn, sức mua cao, năng lực tài chính mạnh và mức độ hội nhập sâu với kinh tế toàn cầu”, ông Vũ Việt Thành phân tích.
Sau giai đoạn chịu tác động của Brexit, đại dịch và lạm phát, kinh tế Anh đang phục hồi chậm nhưng ổn định hơn. Tiêu dùng vẫn chịu ảnh hưởng bởi chi phí sinh hoạt, song nền tảng kinh tế vĩ mô và sức mua của thị trường vẫn thuộc nhóm cao trên thế giới. Đây là yếu tố để doanh nghiệp Việt Nam nhìn nhận Anh không chỉ như một thị trường tiêu thụ, mà còn là điểm đến có khả năng tạo giá trị dài hạn nếu tiếp cận đúng cách.
Theo đại diện Vụ Phát triển thị trường nước ngoài, điểm nổi bật trong cơ cấu kinh tế của Anh là khu vực dịch vụ chiếm ưu thế, với các trụ cột như tài chính, dịch vụ chuyên môn, công nghệ thông tin, giáo dục, logistics và các dịch vụ kinh doanh. London tiếp tục là một trong những trung tâm tài chính lớn của thế giới. Trong khi đó, khu vực công nghiệp vẫn giữ vai trò quan trọng ở các lĩnh vực ô tô, hàng không, dược phẩm, thiết bị cơ khí, năng lượng và công nghệ cao.
“Từ đặc điểm này có thể thấy, Anh không chỉ là thị trường nhập khẩu hàng hóa tiêu dùng, mà còn là trung tâm dịch vụ, tài chính, tiêu chuẩn, công nghệ và phân phối. Vì vậy, với doanh nghiệp Việt Nam, tiếp cận thị trường Anh không chỉ là câu chuyện bán hàng, mà còn là câu chuyện đáp ứng tiêu chuẩn, xây dựng năng lực cung ứng ổn định và nâng cao giá trị sản phẩm”, ông Vũ Việt Thành lưu ý.
Thương mại tăng, dư địa còn rộng
Về ngoại thương, Vương quốc Anh là nền kinh tế thương mại mở, có thế mạnh lớn về xuất khẩu dịch vụ, trong khi nhu cầu nhập khẩu hàng hóa vẫn ở mức cao. Theo số liệu được ông Vũ Việt Thành dẫn tại hội thảo, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ của Anh năm 2025 đạt khoảng 923,3 tỷ Bảng, tăng 3,5% so với năm trước; tổng nhập khẩu đạt khoảng 945,1 tỷ Bảng, tăng 3,9%. Trong cơ cấu xuất khẩu, dịch vụ chiếm khoảng 59%, hàng hóa chiếm khoảng 41%.
Theo ông Thành, mô hình này phản ánh rõ lợi thế của Anh trong các dịch vụ có giá trị gia tăng cao như tài chính, dịch vụ chuyên môn, bảo hiểm, công nghệ, giáo dục và dịch vụ kinh doanh. Ở chiều ngược lại, nền kinh tế này có nhu cầu nhập khẩu lớn đối với hàng hóa, từ máy móc, thiết bị, dược phẩm đến quần áo, giày dép, thực phẩm, đồ gỗ và hàng tiêu dùng.
“Đây chính là không gian thị trường mà nhiều ngành hàng của Việt Nam có thể tiếp tục khai thác”, ông Vũ Việt Thành nhận định.
Các đại biểu tham dự Hội thảo “Cơ hội và thách thức phát triển thị trường Vương quốc Anh”
Từ cơ cấu này có thể thấy, thị trường Anh tồn tại hai tầng nhu cầu song song. Một mặt, đây là nền kinh tế công nghệ cao, có nhu cầu lớn về máy móc, dược phẩm, thiết bị, công nghệ và các sản phẩm công nghiệp. Mặt khác, Anh cũng là thị trường tiêu dùng phát triển, có nhu cầu ổn định đối với các mặt hàng phục vụ đời sống hằng ngày như dệt may, da giày, đồ gỗ, thủy sản, cà phê, nông sản, thực phẩm chế biến và các sản phẩm tiêu dùng khác.
Về thương mại song phương, theo số liệu Hải quan Việt Nam, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam - Anh năm 2025 đạt khoảng 9,38 tỷ USD, tăng 11,3% so với năm 2024. Trong đó, Việt Nam xuất khẩu sang Anh đạt khoảng 8,39 tỷ USD, tăng 11,2%; nhập khẩu từ Anh đạt khoảng 991 triệu USD, tăng 12,2%. Xu hướng này cho thấy thương mại Việt Nam - Anh tiếp tục tăng trưởng tích cực, trong đó Việt Nam duy trì xuất siêu lớn sang thị trường Anh.
Nhìn từ nguồn số liệu phía Anh, tổng thương mại hàng hóa và dịch vụ giữa Anh và Việt Nam trong bốn quý tính đến hết quý III/2025 đạt 10,4 tỷ Bảng, tăng 39,5% so với cùng kỳ. Dù có khác biệt về phương pháp thống kê, đơn vị tiền tệ và thời kỳ tính toán, cả hai nguồn số liệu đều cho thấy thương mại hai chiều tăng trưởng tích cực, hàng hóa Việt Nam có vị trí ngày càng rõ hơn trong nhập khẩu của Anh.
Đáng chú ý, cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam sang Anh không chỉ gồm các nhóm hàng truyền thống như dệt may, da giày, thủy sản, gỗ, cà phê, hạt điều, hồ tiêu, mà còn có sự hiện diện ngày càng rõ của nhóm hàng công nghiệp - công nghệ như điện thoại, điện tử, máy móc và linh kiện. Điều này phản ánh sự chuyển dịch trong cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam sang các sản phẩm có hàm lượng công nghiệp, công nghệ và chuỗi cung ứng cao hơn.
Muốn đi xa phải nâng chuẩn
Không chỉ dừng ở thương mại hàng hóa, hợp tác giữa Việt Nam và Vương quốc Anh đang mở rộng sang nhiều lĩnh vực có giá trị gia tăng cao. Anh có thế mạnh trong tài chính, năng lượng, công nghệ, dược phẩm, giáo dục, hàng không, dịch vụ chuyên môn và kinh tế xanh. Đây cũng là những lĩnh vực Việt Nam có nhu cầu lớn trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng, phát triển công nghiệp theo hướng xanh, hiện đại và có giá trị gia tăng cao hơn.
Theo ông Vũ Việt Thành, các khuôn khổ như UKVFTA, CPTPP, JETCO và Đối tác Chiến lược Toàn diện đang tạo nền tảng thuận lợi để hai bên mở rộng hợp tác không chỉ về thương mại hàng hóa, mà cả dịch vụ, đầu tư, năng lượng sạch, tài chính xanh, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Tuy nhiên, đại diện Vụ Phát triển thị trường nước ngoài lưu ý, ưu đãi thuế quan chỉ là một phần của lợi thế. “Đối với doanh nghiệp Việt Nam, năng lực đáp ứng quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc, yêu cầu về môi trường, lao động, bao bì, nhãn mác, giao hàng ổn định và xây dựng uy tín với nhà nhập khẩu sẽ quyết định khả năng đứng vững tại thị trường này”, ông Vũ Việt Thành nhấn mạnh.
Nói cách khác, thị trường Anh không phải là nơi doanh nghiệp có thể đi bằng lợi thế giá rẻ hoặc cách tiếp cận ngắn hạn. Đây là thị trường của tiêu chuẩn, của niềm tin và năng lực cung ứng bền vững. Doanh nghiệp muốn khai thác hiệu quả cần chuẩn bị kỹ từ sản phẩm, hồ sơ, quy trình sản xuất đến xây dựng thương hiệu và kết nối đối tác.
Vương quốc Anh là thị trường có quy mô lớn, sức mua cao và nhu cầu nhập khẩu ổn định, đặc biệt với các nhóm hàng thế mạnh của Việt Nam như dệt may, da giày, đồ gỗ, nông sản, thực phẩm và điện tử. Tuy nhiên, đây cũng là thị trường có yêu cầu khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn môi trường và trách nhiệm xã hội.