Vật liệu xây dựng xanh trở thành yêu cầu tất yếu
Ngày 5/5/2026, tại trụ sở Bộ Xây dựng, Báo Xây dựng tổ chức Hội thảo “Vật liệu xây dựng xanh, xu thế phát triển bền vững”. Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh dự và phát biểu chỉ đạo tại hội thảo.
Hội thảo “Vật liệu xây dựng xanh, xu thế phát triển bền vững” do Báo Xây dựng tổ chức. Ảnh: P.C
Hội thảo có sự tham gia của lãnh đạo Bộ Xây dựng; đại diện các bộ, ngành Trung ương; các cơ quan quản lý chuyên ngành; các Viện nghiên cứu, trường Đại học; Hiệp hội nghề nghiệp; cùng đông đảo chuyên gia, nhà khoa học và các doanh nghiệp vật liệu xây dựng...
Phát biểu khai mạc hội thảo, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh nhận định: Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng xanh, phát triển kinh tế carbon thấp, ngành xây dựng đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi mạnh mẽ, toàn diện hơn.
Trong đó, lĩnh vực vật liệu xây dựng có vị trí đặc biệt quan trọng, bởi đây là ngành cung cấp đầu vào cơ bản cho phát triển kết cấu hạ tầng, đô thị, nhà ở, công nghiệp và các công trình kinh tế - xã hội. Đồng thời là lĩnh vực sử dụng nhiều tài nguyên, năng lượng và chịu áp lực lớn về môi trường, phát thải. Vì vậy, xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không chỉ là một xu hướng mà trở thành yêu cầu cấp thiết của phát triển.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh nhấn mạnh, xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không chỉ là một xu hướng mà trở thành yêu cầu cấp thiết của phát triển. Ảnh: P.C
Thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Bộ Xây dựng đã ban hành nhiều chính sách, văn bản quan trọng nhằm thúc đẩy phát triển, khuyến khích sản xuất, sử dụng vật liệu xây không nung, vật liệu tái chế, vật liệu tiết kiệm năng lượng, vật liệu phát thải thấp và các sản phẩm vật liệu xây dựng thân thiện môi trường…
Nhiều sản phẩm vật liệu xây dựng trong nước đã từng bước tiếp cận các hệ thống chứng nhận xanh, chứng nhận môi trường và các yêu cầu kỹ thuật cao của thị trường trong nước, khu vực và quốc tế.
Thúc đẩy chuyển đổi xanh, hoàn thiện thể chế ngành xây dựng
Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi xanh của ngành vật liệu xây dựng vẫn đang đối mặt với không ít khó khăn, thách thức.
Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia tạo ra một định hướng rất quan trọng để ngành vật liệu xây dựng phát triển theo chiều sâu hơn, hiện đại hơn, xanh hơn.
Cùng với đó, Chiến lược phát triển vật liệu xây dựng Việt Nam thời kỳ 2021-2030, định hướng đến năm 2050, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1266/QĐ-TTg, là nền tảng định hướng dài hạn để ngành vật liệu xây dựng chuyển từ mô hình tăng trưởng theo chiều rộng sang mô hình tăng trưởng dựa trên công nghệ, chất lượng và hiệu quả tài nguyên.
Toàn cảnh Hội thảo “Vật liệu xây dựng xanh, xu thế phát triển bền vững”. Ảnh: P.C
Đặc biệt, Chỉ thị số 03-CT/TW, ngày 3/2/2026 của Ban Bí thư đã đặt ra các yêu cầu cụ thể đối với công tác quản lý, phát triển vật liệu xây dựng trong giai đoạn mới.
Trên cơ sở đó, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 527/QĐ-TTg ngày 31/3/2026 về Kế hoạch triển khai Chỉ thị số 03-CT/TW, trong đó nhấn mạnh yêu cầu phát triển ngành vật liệu xây dựng theo hướng bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh, kiểm soát chặt thị trường, đẩy mạnh chuyển đổi xanh, đổi mới công nghệ, minh bạch cung - cầu và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong khai thác, sản xuất vật liệu xây dựng.
Hiện nay, Bộ Xây dựng đang tiếp tục hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật liên quan để cụ thể hóa các định hướng nêu trên, bao gồm Nghị định quản lý vật liệu xây dựng thay thế Nghị định số 09/2021/NĐ-CP; Thông tư quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng thay thế cho Thông tư số 10/2024/TT-BXD.
Điểm đáng chú ý trong dự thảo Nghị định nói trên là định hướng xây dựng khung quản lý, phát triển vật liệu xây dựng theo hướng gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn, tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, giảm phát thải và nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh nhận định quá trình chuyển đổi xanh của ngành xây dựng nói chung, lĩnh vực vật liệu xây dựng nói riêng, chắc chắn sẽ còn nhiều việc phải làm.
Đây không phải nhiệm vụ của riêng cơ quan quản lý Nhà nước, cũng không chỉ là bài toán của riêng doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng. Đó là quá trình đòi hỏi sự đồng hành và phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp, nhà đầu tư, đơn vị thiết kế, đơn vị thi công, các hiệp hội nghề nghiệp và cả người tiêu dùng trong việc hoàn thiện thể chế, phát triển công nghệ, xây dựng thị trường, thay đổi thói quen tiêu dùng và thúc đẩy sử dụng vật liệu xanh trong thực tiễn.
Tại hội thảo, các tham luận đã tập trung vào hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực quản lý và thúc đẩy sử dụng vật liệu xanh, tiết kiệm năng lượng trong xây dựng. Đồng thời, nhiều giải pháp được đề xuất nhằm sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và hướng tới phát triển bền vững.
Phiên thảo luận chuyên đề với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, hiệp hội, chuyên gia và doanh nghiệp đã làm rõ vai trò của vật liệu xây dựng xanh trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Các ý kiến cũng nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện tiêu chuẩn, quy chuẩn, cơ chế chính sách, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, phát triển vật liệu mới thân thiện môi trường và đẩy mạnh chuyển đổi số.
Phát triển vật liệu xây dựng xanh không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các bên liên quan nhằm thúc đẩy phát triển bền vững ngành xây dựng.