Theo Army Recognition, Sevom Khordad (còn gọi là Khordad-3) là hệ thống tên lửa phòng không tầm trung do Iran tự nghiên cứu, phát triển và công bố lần đầu năm 2014, được xem là một trong những cấu phần quan trọng của mạng lưới phòng không nhiều lớp bảo vệ không phận nước này. Hệ thống được thiết kế theo hướng tích hợp cao, cơ động và có khả năng xử lý đa mục tiêu, nhằm đối phó với các mối đe dọa hiện đại như máy bay chiến đấu, máy bay không người lái (UAV) và tên lửa hành trình.
Sevom Khordad được đánh giá cao về cơ động và đa mục tiêu. Ảnh: Army Recognition
Về cấu trúc, ở cấp khẩu đội, Sevom Khordad gồm một xe mang radar kiêm bệ phóng (TELAR) sử dụng radar mảng pha chủ động băng tần X, cùng hai xe bệ phóng bổ trợ (TEL). Mỗi xe thường trang bị 3 tên lửa Taer-2B, cho phép tạo thành một cụm hỏa lực linh hoạt.
Ở cấp tiểu đoàn, hệ thống bao gồm bốn khẩu đội, kết hợp radar cảnh giới tầm xa Bashir-3D có khả năng phát hiện mục tiêu ở cự ly tới khoảng 350 km và trạm chỉ huy, điều khiển tích hợp vào mạng lưới phòng không quốc gia. Cách tổ chức này bảo đảm chu trình khép kín từ phát hiện, theo dõi đến chỉ thị mục tiêu và đánh chặn.
Sevom Khordad được Iran quảng bá có thể đánh chặn đa mục tiêu, từ máy bay đến tên lửa hành trình. Ảnh: Army Recognition
Về năng lực tác chiến, radar trên TELAR có thể phát hiện đồng thời khoảng 100 mục tiêu và dẫn bắn nhiều tên lửa cùng lúc để tấn công nhiều mục tiêu khác nhau, qua đó tăng hiệu quả trước các đòn tập kích đường không theo tốp.
Trong khi đó, tên lửa Taer-2B có tầm bắn khoảng 105 km, độ cao đánh chặn tới 30 km và có thể xử lý mục tiêu bay với tốc độ xấp xỉ 800 m/s. Đối với tên lửa hành trình, hệ thống có thể đánh chặn trong phạm vi ngắn hơn, khoảng 2-15 km. Ngoài ra, Sevom Khordad còn có thể tích hợp tên lửa tầm gần Dey-9 để tăng cường khả năng chống mục tiêu bay thấp, tạo thêm một lớp phòng thủ linh hoạt.
Với tầm bắn 105 km và radar theo dõi 100 mục tiêu, Sevom Khordad được xem là trụ cột phòng không Iran. Ảnh: Noghtezan_info
Ngoài ra, một điểm đáng chú ý là tính cơ động cao của hệ thống. Toàn bộ tổ hợp được triển khai trên khung gầm bánh lốp, có thể đạt tốc độ khoảng 65 km/h và tầm hoạt động khoảng 500 km, đồng thời sẵn sàng chiến đấu trong thời gian ngắn, dưới 3 phút kể từ khi nhận lệnh. Điều này cho phép hệ thống thay đổi vị trí nhanh chóng, giảm nguy cơ bị đối phương phát hiện và chế áp.
Có thể thấy, Sevom Khordad đóng vai trò tầng phòng không tầm trung trong cấu trúc phòng thủ nhiều lớp của Iran, kết nối với các radar cảnh giới và hệ thống chỉ huy thống nhất. Sự kết hợp giữa radar mảng pha chủ động, tên lửa tầm trung và khả năng cơ động cao giúp hệ thống này tăng cường đáng kể năng lực bảo vệ không phận trước các mối đe dọa đường không hiện đại, đồng thời phản ánh nỗ lực tự chủ công nghệ quốc phòng của Tehran.