Kêu gọi lập liên minh bảo vệ eo biển Hormuz
Chiến sự Trung Đông đang làm gia tăng căng thẳng tại khu vực Vùng Vịnh khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, Washington đang trao đổi với 7 quốc gia nhằm thành lập lực lượng hỗ trợ bảo vệ hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz.
Phát biểu với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One khi di chuyển từ Florida tới Washington, Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh các quốc gia phụ thuộc nhiều vào nguồn dầu mỏ từ khu vực này cần có trách nhiệm tham gia bảo vệ tuyến đường vận tải chiến lược.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh đề nghị lập liên minh bảo vệ eo biển Hormuz. Ảnh: Tổng thống Donald Trump phát biểu trong một cuộc họp bàn tròn tại Nhà Trắng/CNN
Theo Tổng thống Mỹ, eo biển Hormuz là nơi các quốc gia nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông, vì vậy họ cần tham gia bảo vệ hoạt động vận tải tại đây.
Dù không nêu rõ 7 quốc gia đang được Washington liên hệ, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông kỳ vọng nhiều nước sẽ triển khai tàu chiến nhằm đảm bảo các tàu hàng có thể tiếp tục di chuyển qua eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu.
Trước đó, ông Trump cũng bày tỏ hy vọng Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh và một số quốc gia khác sẽ tham gia chiến dịch bảo vệ tuyến vận tải này.
Trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục gây sức ép với các đồng minh châu Âu, cho rằng NATO có thể đối mặt với "tương lai rất tồi tệ" nếu các thành viên không hỗ trợ Washington trong việc bảo đảm an ninh hàng hải.
Theo Wall Street Journal, chính quyền Mỹ có thể công bố ngay trong tuần này việc nhiều quốc gia đồng ý thành lập liên minh hộ tống tàu thuyền qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, các bên vẫn đang thảo luận liệu chiến dịch này sẽ được triển khai trước hay sau khi giao tranh kết thúc.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng cho biết một số quốc gia sở hữu tàu rà phá thủy lôi và các loại tàu chuyên dụng có thể hỗ trợ mở lại tuyến vận tải qua khu vực.
Thị trường năng lượng biến động
Chiến sự Trung Đông đã khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh khi căng thẳng tại khu vực Vùng Vịnh làm gia tăng lo ngại về nguồn cung dầu mỏ.
Trong phiên giao dịch đầu tuần, giá dầu Brent tăng 0,1% lên 103,27 USD/thùng, trong khi dầu thô Mỹ giảm 0,7% xuống 97,99 USD/thùng.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Hải quân Mỹ có thể sớm bắt đầu hộ tống các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Ông đồng thời cảnh báo về khả năng tiếp tục tấn công đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu lớn của Iran.
Theo ông Trump, các cuộc không kích của Mỹ đã gây thiệt hại lớn tại đảo Kharg và Washington có thể tiến hành thêm các cuộc tấn công.
Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi bác bỏ thông tin cho rằng Tehran muốn đàm phán. Phát biểu trên chương trình “Face the Nation” của CBS, ông khẳng định Iran chưa từng yêu cầu ngừng bắn hay đàm phán.
“Chúng tôi sẵn sàng tự vệ trong thời gian cần thiết”, ông Araqchi nói.
Ngoại trưởng Iran cũng cho rằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã khiến nhiều lãnh đạo Iran thiệt mạng, làm suy yếu lực lượng hải quân và kho tên lửa của nước này, song Tehran vẫn đủ khả năng duy trì sức mạnh.
Theo các quan chức Mỹ, cuộc xung đột có thể kết thúc trong vài tuần tới và giá năng lượng có thể giảm sau khi giao tranh chấm dứt. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hiện chưa có lý do để tuyên bố chiến thắng.
Ông cho rằng nếu Mỹ rút khỏi cuộc chiến ngay lúc này, Iran sẽ mất nhiều năm để khôi phục các năng lực đã bị phá hủy.
Hiện nay, eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu, gần như bị gián đoạn đối với phần lớn tàu chở dầu kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch tấn công Iran vào cuối tháng 2. Tình hình này đang trở thành một trong những yếu tố gây rủi ro lớn đối với kinh tế và thị trường năng lượng thế giới.