Chiều 29/10, phát biểu tại tổ thảo luận số 1, Kỳ họp thứ sáu (kỳ họp chuyên đề) HĐND TP. Hồ Chí Minh khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031, bác sĩ Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh, trao đổi về đề án xây dựng mạng lưới chăm sóc sức khỏe người cao tuổi trên địa bàn.
Theo ông Tăng Chí Thượng, đề án vừa được phê duyệt sau gần hai năm xây dựng, khảo sát mô hình tại một số thành phố, nghiên cứu kinh nghiệm ở các nước như Nhật Bản, Australia. Thành phố đang chuẩn bị triển khai, đồng thời các sở, ngành nghiên cứu những chính sách hỗ trợ liên quan.
Một trong những vấn đề đặt ra là tổ chức chăm sóc người cao tuổi trong bối cảnh việc phát triển nhà dưỡng lão và đội ngũ nhân viên chuyên chăm sóc còn nhiều khó khăn. Ngay cả ngành y tế cũng gặp thách thức trong tuyển dụng, duy trì nhân lực điều dưỡng. Công việc chăm sóc người cao tuổi tại nhà đòi hỏi thêm kỹ năng hỗ trợ sinh hoạt hàng ngày, từ vệ sinh cá nhân đến chăm sóc các nhu cầu thiết yếu.
Bác sĩ Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại tổ thảo luận, kỳ họp HĐND thành phố.
Theo ông Thượng, kinh nghiệm tại nhiều nước cho thấy chăm sóc người cao tuổi cần dựa nhiều hơn vào cộng đồng và gia đình, thay vì chỉ trông chờ vào hệ thống nhà dưỡng lão. Từ định hướng này, đề án của thành phố được xây dựng theo mô hình 5 tầng, đáp ứng các nhu cầu chăm sóc khác nhau.
Tầng thứ nhất là tự chăm sóc sức khỏe, hướng dẫn người dân chủ động duy trì sức khỏe, hạn chế tình trạng sống lâu nhưng sức khỏe suy giảm.
Tầng thứ hai, chăm sóc dựa vào cộng đồng. Các phường, xã được định hướng triển khai điểm chăm sóc người cao tuổi, trong đó Hội Người cao tuổi có vai trò tham gia tổ chức hoạt động hỗ trợ tại địa phương.
Tầng thứ ba là chăm sóc tại nhà. Đây là loại hình có nhu cầu lớn khi nhiều gia đình có người cao tuổi nhưng chưa có điều kiện chăm sóc đầy đủ. Để phát triển mô hình này, thành phố cần đội ngũ chuyên viên chăm sóc người cao tuổi được đào tạo bài bản. Theo thông tin ông Thượng trao đổi, ngành đào tạo liên quan đã có, các trường đang chuẩn bị triển khai đào tạo; bài toán tiếp theo là thu hút người học và phát triển lực lượng lao động đáp ứng nhu cầu thực tế.
Tầng thứ tư là chăm sóc tại nhà dưỡng lão, dành cho người cao tuổi không có điều kiện được chăm sóc tại nhà hoặc cần hình thức hỗ trợ phù hợp hơn. Ông Thượng cho biết kinh nghiệm quốc tế cho thấy phần lớn cơ sở dưỡng lão được phát triển từ nguồn lực xã hội, trong khi khả năng đầu tư trực tiếp của chính quyền có giới hạn.
Về tổ chức hoạt động, nhà dưỡng lão cần được bố trí gần bệnh viện để thuận tiện phối hợp chuyên môn, thăm khám định kỳ và chuyển người bệnh đến cơ sở y tế khi cần. Các mô hình có thể gồm chăm sóc ban ngày, đưa đón người cao tuổi trong ngày, hoặc chăm sóc lưu trú dài hạn.
Tầng thứ năm là chăm sóc lão khoa tại bệnh viện, dành cho người cao tuổi cần điều trị nội trú. Theo ông Thượng, thay vì tập trung đầu tư một bệnh viện lão khoa riêng biệt, thành phố định hướng phát triển khoa lão trong các bệnh viện đa khoa, giúp người cao tuổi tiếp cận dịch vụ điều trị phù hợp ngay trong hệ thống y tế hiện có.
Phát biểu tại tổ thảo luận, đại biểu Lê Thị Mai Thi, Bí thư Đảng ủy phường Tân Đông Hiệp, đề nghị thành phố xây dựng cơ chế hỗ trợ phù hợp với người cao tuổi có hoàn cảnh khó khăn, sống neo đơn hoặc không đủ điều kiện tiếp cận dịch vụ chất lượng cao. Về nguồn lực, thành phố cần kết hợp ngân sách nhà nước với huy động nguồn lực xã hội, hợp tác công tư và sự tham gia của các tổ chức đủ năng lực, bảo đảm chất lượng dịch vụ, chi phí hợp lý.