TP. Hồ Chí Minh gấp rút hoàn thiện chính sách cho Khu thương mại tự do

Gấp rút hoàn thiện cơ chế cho hai mô hình mới

Chiều 7/9, Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị tham vấn ý kiến về dự thảo Nghị quyết của HĐND Thành phố về Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp triển khai Luật Phát triển đô thị.

Hội nghị thu hút sự tham gia của hơn 50 đại biểu, bao gồm đại diện các sở, ngành liên quan; các chuyên gia đầu ngành về pháp luật, kinh tế, logistics, thương mại quốc tế; đại diện các hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực logistics, cảng biển, thương mại điện tử, sản xuất, xuất nhập khẩu.

Theo Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, Hội nghị được tổ chức trong bối cảnh Luật Phát triển đô thị vừa được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vào ngày 24/8/2026. Luật chính thức tạo cơ sở pháp lý để TP. Hồ Chí Minh hình thành Khu thương mại tự do và Khu logistics tích hợp - hai mô hình kinh tế mới, được kỳ vọng là cực tăng trưởng đột phá, góp phần đưa Thành phố trở thành trung tâm thương mại, logistics và tài chính tầm cỡ khu vực và quốc tế.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, ông Bùi Tá Hoàng Vũ, Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh cho biết, Khu thương mại tự do và Khu logistics tích hợp là mô hình kinh tế mới, lần đầu tiên được thể chế hóa ở Việt Nam với nhiều cơ chế khác biệt so với khu công nghiệp, khu chế xuất truyền thống.

Các chính sách liên quan trải rộng từ hải quan, thuế, đất đai, đầu tư đến tài chính - ngân hàng và nhân lực chất lượng cao. Vì vậy, theo ông Bùi Tá Hoàng Vũ, việc xây dựng Nghị quyết không thể chỉ dựa trên kinh nghiệm quản lý nhà nước mà cần có sự tham gia của chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp.

“Thời gian từ nay đến khi Luật Phát triển đô thị có hiệu lực (01/10/2026) không còn nhiều”, ông Bùi Tá Hoàng Vũ nhấn mạnh, đồng thời cho rằng nếu chậm trễ trong việc xây dựng, hoàn thiện và ban hành Nghị quyết, Thành phố sẽ bỏ lỡ cơ hội để thu hút các nhà đầu tư chiến lược, đặc biệt trong bối cảnh nhiều địa phương và quốc gia trong khu vực đang cạnh tranh gay gắt để hình thành các khu thương mại tự do, khu logistics trọng điểm.

Theo Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, Hội nghị hôm nay được tổ chức với ba mục tiêu gồm: tiếp thu ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học về tính đồng bộ, nhất quán của dự thảo với Luật Phát triển đô thị và các luật liên quan; lắng nghe ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp về những ưu tiên, ưu đãi cần thiết và những rào cản, thủ tục cần được cắt giảm; hoàn thiện dự thảo Nghị quyết bảo đảm tính khả thi, đáp ứng nhu cầu thị trường và nâng cao sức cạnh tranh của chính sách.

“Hội nghị hôm nay là hết sức cần thiết và có ý nghĩa rất quan trọng nhằm bảo đảm dự thảo Nghị quyết sát với thực tiễn, phản ánh đúng nhu cầu, nguyện vọng và khả năng đáp ứng của thị trường. Phát hiện sớm những vướng mắc, bất cập, khoảng trống pháp lý có thể phát sinh trong quá trình tổ chức thực hiện và tạo sự đồng thuận cao giữa cơ quan quản lý nhà nước, chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp, từ đó nâng cao tính khả thi và hiệu quả thi hành Nghị quyết sau khi ban hành”, ông Bùi Tá Hoàng Vũ nhấn mạnh.

Gỡ điểm nghẽn, bảo đảm hài hòa lợi ích

Tại Hội nghị, đại diện Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh đã giới thiệu những nội dung chính của dự thảo Nghị quyết - được bố cục thành 05 chương, 15 điều, quy định về trình tự, thủ tục thành lập, điều chỉnh ranh giới, diện tích; quản lý nhà nước; cơ chế, chính sách ưu đãi đầu tư, thuế, hải quan, đất đai, nhân lực chất lượng cao và quy định chuyển tiếp đối với Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp.

Hội nghị đã nghe tham luận của các diễn giả là đại diện doanh nghiệp, hiệp hội, chuyên gia tập trung phân tích sự cần thiết, kinh nghiệm quốc tế và nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp đối với mô hình Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp. Trên cơ sở đó, Hội nghị đã trao đổi, thảo luận và lấy ý kiến đối với 04 nhóm chính sách: Trình tự, thủ tục thành lập, điều chỉnh Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp; Quản lý nhà nước đối với Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp; Cơ chế, chính sách đối với Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp; Quy định chuyển tiếp.

Nhiều ý kiến đóng góp thẳng thắn, có cơ sở khoa học và thực tiễn đã được các chuyên gia, hiệp hội, doanh nghiệp trình bày, tập trung vào cơ chế ưu đãi đầu tư, mô hình quản trị và cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan (hải quan, thuế, xuất nhập cảnh, ngân hàng, tài nguyên và môi trường...) nhằm tạo thuận lợi thương mại, kiểm soát rủi ro, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững và chuyển đổi số.

Phát biểu kết luận, ông Bùi Tá Hoàng Vũ, Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh ghi nhận và đánh giá cao các ý kiến đóng góp của đại biểu, chuyên gia, hiệp hội và doanh nghiệp. Đồng thời, ông Vũ khẳng định sẽ tổng hợp, nghiên cứu, tiếp thu, giải trình đầy đủ các ý kiến; phối hợp với các sở, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện dự thảo Nghị quyết, bảo đảm tính đồng bộ với Luật Phát triển đô thị và hệ thống pháp luật chuyên ngành có liên quan (đất đai, đầu tư, thương mại, thuế, hải quan, xuất nhập cảnh...), trình Hội đồng nhân dân Thành phố đúng tiến độ.

Việc sớm ban hành và tổ chức thực hiện hiệu quả Nghị quyết về Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp sẽ tạo hành lang pháp lý quan trọng để TP. Hồ Chí Minh thu hút đầu tư chiến lược, phát triển hệ sinh thái logistics hiện đại, hình thành các cực tăng trưởng mới, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026 - 2030, đưa Thành phố trở thành trung tâm thương mại, logistics và tài chính tầm cỡ khu vực và quốc tế.

Dự thảo Nghị quyết về Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp của TP. Hồ Chí Minh tập trung vào 4 nhóm chính sách: trình tự, thủ tục thành lập và điều chỉnh; quản lý nhà nước; cơ chế, chính sách; quy định chuyển tiếp. Các nội dung đáng chú ý gồm ưu đãi đầu tư, thuế, hải quan, đất đai, nhân lực chất lượng cao và cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý. Đây là những vấn đề có tác động trực tiếp đến khả năng thu hút doanh nghiệp, nhà đầu tư và hiệu quả vận hành hai mô hình kinh tế mới.