Trưởng Ban Tổ chức Trung ương: Xác thực, định danh điện tử trở thành bước tiến của chuyển đổi số

Chiều 26/10, thảo luận tại Tổ về các dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Luật An ninh dữ liệu và Luật Định danh và xác thực điện tử, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc (Đoàn đại biểu Quốc hội TP. Cần Thơ) nhấn mạnh yêu cầu sớm hình thành cơ sở dữ liệu về xử lý vi phạm hành chính, ứng dụng công nghệ trong xử phạt nhưng phải tạo thuận lợi cho người dân, đồng thời đề nghị các quy định về dữ liệu phải gọn, rõ, dễ thực hiện.

Giao cấp xã là phù hợp với tinh thần phân cấp

Góp ý vào Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc đồng tình với đề xuất của đại biểu Quàng Văn Hương (Đoàn đại biểu Quốc hội Sơn La) về việc bố trí phiên dịch tại kỳ họp tư vấn khi người bị đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính không thông thạo tiếng Việt hoặc khuyết tật nghe, nói, nhìn. Đồng thời đánh giá, ý kiến này “rất xác đáng” và cần quy định đồng bộ để bảo đảm quyền và nghĩa vụ của các bên, nhất là đối tượng chịu sự điều chỉnh. Tuy nhiên, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cũng nhấn mạnh, người được mời đến để làm nhiệm vụ phiên dịch, không phải là thành viên hội đồng.

Bên cạnh đó, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc cũng nhìn nhận, việc chuyển thẩm quyền quyết định áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, đưa đi cai nghiện bắt buộc sang Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã và chuyển thẩm quyền áp dụng cai nghiện ma túy tự nguyện tại cơ sở cai nghiện ma túy công lập, trường giáo dưỡng sang Trưởng Công an cấp xã, là phù hợp tinh thần phân cấp và thuận tiện khi tổ chức thực hiện.

Vấn đề thứ hai được Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc đặc biệt quan tâm là dữ liệu về xử lý vi phạm hành chính. Theo đó, trong Bộ luật Hình sự và Bộ luật Tố tụng hình sự có quy định, những trường hợp chưa bị xử lý hành chính thì không được coi là tội phạm hình sự; hoặc đã bị xử lý hành chính thì mặc nhiên sẽ bị xử lý hình sự. Vì vậy, việc xây dựng bộ dữ liệu về xử lý vi phạm hành chính có ý nghĩa rất quan trọng.

Về việc áp dụng biện pháp nghiệp vụ kỹ thuật để phát hiện, xử lý vi phạm, đồng tình với quan điểm của cơ quan soạn thảo, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc thông tin, hiện nay, chúng ta đã có đủ điều kiện để triển khai. Tuy nhiên, phải có hướng dẫn thật rõ để quy định đi vào cuộc sống.

Dẫn chứng về lĩnh vực giao thông, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc yêu cầu, biển báo, biển chỉ dẫn, biển tốc độ… phải rất cụ thể, rõ ràng để người điều khiển phương tiện dễ hiểu, dễ chấp hành. Cùng với đó, việc áp dụng khoa học, kỹ thuật phải đồng nghĩa với việc tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình thực hiện: vừa không bỏ lọt vi phạm, vừa không làm mất nhiều thời gian của người chịu sự điều chỉnh.

“Ai có nhiều dữ liệu, người đó chủ động”

Góp ý vào Dự án Luật An ninh dữ liệu và Dự án Luật Định danh và xác thực điện tử, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nhìn nhận: “Trước đây ai nắm nhiều thông tin thì người đó làm chủ; ngày nay, ai có nhiều dữ liệu thì người đó chủ động”. Dữ liệu gắn với từng cá nhân, không chỉ của Nhà nước hay tập thể. Càng sử dụng nhiều, kho dữ liệu cá nhân càng lớn và bao trùm.

Để minh chứng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nhắc lại những bài học từ thực tiễn. Trước đây, khi chưa xác thực thuê bao di động thì tình trạng sim rác, tin nhắn rác “rất khủng khiếp” và khi chưa áp dụng sinh trắc học, thì lừa đảo bằng giọng nói, hình ảnh rất phức tạp. Theo Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, xác thực và định danh điện tử đã trở thành bước tiến của chuyển đổi số.

Tuy nhiên, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cũng nhìn nhận, dữ liệu phát triển mạnh sẽ đặt ra các vấn đề về quyền đối với dữ liệu, bảo vệ, chuyển dịch dữ liệu trong nước và ngoài nước, quản lý và sử dụng dữ liệu.

Từ thực tiễn đó, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương đề nghị: một là, các thuật ngữ, cụm từ trong điều luật phải dễ hiểu, gọn, rõ. Hai là, cách thức thực hiện, từ quản lý dữ liệu cá nhân đến bảo mật, giao dịch dữ liệu, cùng các quy trình, biện pháp giải quyết phải dễ thực hiện; từ đó phát huy hiệu quả của xác thực, định danh và hạn chế tối đa tội phạm trong lĩnh vực này. Đồng thời, các văn bản hướng dẫn sau luật cần tiếp tục cập nhật, bổ sung để quy định rõ ràng, cụ thể hơn, bảo đảm thuận lợi và an toàn.

Cùng mối quan tâm về việc ứng dụng công nghệ phải thực sự thuận lợi cho người dân, tại Tổ 3, góp ý cho Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), đại biểu Hoàng Văn Tuyên tán thành việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong xử lý vi phạm hành chính, giúp người dân giảm thời gian, chi phí đi lại.

Theo đại biểu, dự thảo đã quy định điều kiện triển khai và cho phép gửi quyết định xử phạt bằng nhiều phương thức. Khi hướng dẫn thực hiện, đại biểu đề nghị cần quan tâm đến người dân ở những nơi kết nối chưa thuận lợi hoặc chưa quen sử dụng dịch vụ trực tuyến, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Ngày 26/10, thảo luận tại Tổ, các đại biểu cho ý kiến về các luật: Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; Dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; Dự án Luật An ninh dữ liệu; Dự án Luật Định danh và xác thực điện tử; Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi).