Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đòi hỏi sự kiên định và đổi mới mạnh mẽ từ cơ sở. Duy trì, đẩy mạnh tự phê bình và phê bình tại chi bộ không chỉ là quy luật mà còn là “lá chắn thép” hữu hiệu để ngăn chặn suy thoái nội bộ, tạo sức lan tỏa tư tưởng tích cực trong nhân dân. Đồng thời, xây dựng thế trận lòng dân vững chắc để đấu tranh, phản bác trực diện các quan điểm sai trái, xuyên tạc đi ngược với lợi ích của Đảng và dân tộc trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Ngoài ra, nó còn là vũ khí sắc bén để nhận diện, ngăn chặn “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.
Cách mạng Việt Nam đang đứng trước những thời cơ và vận hội chưa từng có. Tại Đại hội XIII, Đảng ta đã xác định tầm nhìn đưa nước ta trở thành nước phát triển, thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa vào giữa thế kỷ XXI. Chủ trương, định hướng, tầm nhìn này tiếp tục được khẳng định tại Đại hội lần thứ XIV của Đảng. Tuy nhiên, hành trình bước vào “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” không chỉ "trải đầy hoa hồng" mà còn phải đối mặt với những khó khăn trên mặt trận tư tưởng do nhiều yếu tố khách quan.
Trong thế giới phẳng của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, các thế lực thù địch không ngừng thay đổi chiến thuật. Chúng sử dụng “chiến tranh tâm lý số”, lợi dụng mạng xã hội để gieo rắc sự hoài nghi, bóp méo sự thật, tách rời Đảng với nhân dân. Trước tình hình đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không còn là nhiệm vụ riêng của cơ quan chuyên môn, mà phải bắt đầu từ “tế bào“ nhỏ của Đảng, đó là chi bộ cơ sở. Duy trì và đẩy mạnh công tác tự phê bình và phê bình tại chi bộ là “vũ khí sắc bén” để tự bảo vệ, tự soi, tự sửa. Đây không chỉ là nguyên tắc sinh tồn của một Đảng cách mạng chân chính theo tư tưởng Hồ Chí Minh, mà còn là giải pháp căn cơ nhất để vô hiệu hóa mọi âm mưu xuyên tạc về Đảng; đảm bảo Đảng luôn là con thuyền vững chãi chèo lái, dẫn dắt dân tộc Việt Nam đi tới vinh quang.
Hơn 95 năm từ khi thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam đã chứng minh: Đảng mạnh không phải vì không có khuyết điểm mà mạnh nhờ dám nhìn thẳng vào khuyết điểm để sửa chữa. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Một Đảng mà giấu giếm khuyết điểm của mình là một Đảng hỏng. Một Đảng có gan thừa nhận khuyết điểm của mình, vạch rõ hiện tượng, vì đâu mà có khuyết điểm đó, xét rõ hoàn cảnh sinh ra khuyết điểm đó, rồi tìm mọi cách để sửa chữa khuyết điểm đó. Như thế mới là một Đảng tiến bộ, mạnh dạn, chân chính”.
Tự phê bình và phê bình là một nguyên tắc trong sinh hoạt Đảng được Chủ tịch Hồ Chí Minh coi là quy luật phát triển của Đảng, biện pháp cơ bản, thiết thực để đảng viên tiến bộ, làm cho Đảng ngày càng vững mạnh. Di chúc của Bác đã viết: “Tự phê bình và phê bình là cách tốt nhất để củng cố và phát triển sự đoàn kết và thống nhất của Đảng”. Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh lúc sinh thời cho rằng, một đảng chân chính phải biết phát hiện sai lầm của mình để sửa chữa. Muốn tránh khỏi sai lầm, phải thường xuyên tự phê bình và phê bình. Với Bác Hồ, tự phê bình và phê bình chủ yếu phát huy ưu điểm, khắc phục khuyết điểm để tư tưởng và hành động được đúng hơn, tốt hơn, làm việc có hiệu quả hơn.
Nói về bản chất, tự phê bình và phê bình hướng tới sự hoàn thiện, thúc đẩy sự tiến bộ và đấu tranh. Tự phê bình và phê bình phải thẳng thắn, khách quan và đề cao tính xây dựng trên tinh thần nhân ái với “tâm” sáng, có lòng bao dung tình đồng chí. Nói cho cùng, đời người không phải là thần thánh gì, không ai tránh khỏi khuyết điểm, hạn chế…, điều quan trọng là biết nhận ra khuyết điểm để có hướng sửa chữa, khắc phục.
Theo đó, chi bộ đảng phải là “pháo đài” bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên của trí tuệ nhân tạo, thông tin xuyên biên giới, các thế lực thù địch không chỉ tấn công vào hệ thống lý luận mà còn tìm cách khoét sâu vào những đảng viên thoái hóa biến chất để quy kết xuyên tạc hệ thống tư tưởng của Đảng. Do đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng phải bắt đầu từ “gốc rễ” mà nòng cốt là chi bộ thông qua công tác tự phê bình và phê bình.
Khi chi bộ thực hiện tốt tự phê bình và phê bình, các biểu hiện “tự chuyển hóa”, “tự diễn biến” sẽ được đẩy lùi và ngăn chặn ngay khi mầm mống còn non nớt. Trên không gian mạng, nhiều thông tin xấu, độc hại, đi ngược với đường lối của Đảng, nếu đảng viên im lặng không đấu tranh, phê bình, ngăn chặn cũng là khuyết điểm của đảng viên và chi bộ đó cần phải đấu tranh, phê bình làm rõ lập trường, quan điểm của đảng viên. Một đội ngũ đảng viên liêm chính, gương mẫu chính là bằng chứng sống đanh thép đập tan mọi luận điệu bôi nhọ, xuyên tạc về bản chất đạo đức cách mạng của Đảng.
Từ nhận thức đến hành động quyết liệt
Thực tiễn thời gian qua cho thấy, bên cạnh nhiều cán bộ, đảng viên thực hiện nghiêm túc và hiệu quả công tác tự phê bình và phê bình, vẫn còn một số nơi việc triển khai chưa thật sự đi vào chiều sâu, đôi khi còn mang tính hình thức. Ở một vài trường hợp, việc nhìn nhận hạn chế vẫn thiên về lý do “nhận thức chưa đầy đủ”, dẫn đến việc đánh giá chưa toàn diện, chưa phản ánh đúng bản chất vấn đề. Một số vụ việc sai phạm, tiêu cực chưa được phát hiện kịp thời ngay từ cơ sở, mà chủ yếu thông qua phản ánh của nhân dân, cơ quan chức năng hoặc báo chí.
Bên cạnh đó, cũng có hiện tượng việc góp ý, phê bình chưa được thực hiện đúng tinh thần xây dựng, đôi khi bị chi phối bởi cảm xúc hoặc mục đích cá nhân, ảnh hưởng đến sự đoàn kết nội bộ. Chính điều này vô hình trung đã tạo điều kiện cho các thế lực thù địch có cớ xuyên tạc, “thêu dệt” làm sai bản chất sự việc để kìm hãm sự phát triển trong đảng.
Những điều này đặt ra yêu cầu cần tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng và hiệu quả của công tác tự phê bình và phê bình trong thời gian tới.
Xin nhắc lại: Tự phê bình và phê bình như “vũ khí“ sắc bén phản bác các điểm sai trái, đi ngược với lợi ích của Đảng. Khi chi bộ làm tốt tự phê bình và phê bình nghiêm túc, xử lý cán bộ sai phạm, đó chính là lời khẳng định đanh thép nhất về bản lĩnh của một Đảng chân chính, lãnh đạo toàn diện. “Tiếng lành đồn xa”, niềm tin của nhân dân được củng cố là bức tường vững chắc nhất chống lại luận điệu bôi nhọ, xuyên tạc làm Đảng mất uy tín.
Mỗi lần tự phê bình và phê bình như là sự tiếp sức “đề kháng” về tư tưởng. Khi cán bộ, đảng viên nhận thức rõ đúng- sai họ sẽ tự giác đứng ra bảo vệ lẽ phải trên không gian mạng và trong đời sống xã hội.
Những giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bền vững
Như đã đề cập, tự phê bình có ý nghĩa hết sức quan trọng, do đó cần gắn tự phê bình với trách nhiệm nêu gương, cấp trên phải là tấm gương cho cấp dưới noi theo, phê bình thẳng thắn, không vùng cấm, không ngoại lệ; phát huy vai trò giám sát của nhân dân, tăng cường tiếp xúc với nhân dân, tiếp thu ý kiến đóng góp của nhân dân từ cơ sở tổ dân phố. Từ những quan điểm trên, để làm tốt hơn nữa công tác tự phê bình và phê bình tại chi bộ cơ sở nhằm bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, chúng ta cần thực hiệm một số nội dung sau:
Thường xuyên nâng cao nhận thức cho cấp ủy, nhất là người đứng đầu. Cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ, đảng viên về tự phê bình và phê bình. Tuyên truyền cụ thể bằng nhiều hình thức, làm rõ, nhận thức đúng đắn tự phê bình và phê bình là nguyên tắc trong sinh hoạt Đảng được Bác Hồ coi là “Quy luật phát triển của Đảng, là biện pháp cơ bản, thiết thực để làm cho đảng viên tiến bộ, làm cho Đảng ngày càng vững mạnh”.
Tại hội nghị chi bộ, “cấp ủy chủ động gợi ý nội dung để đảng viên kiểm điểm, tự phê bình và phê bình, thực hiện nghiêm tự phê bình và phê bình từ trung ương đến cơ sở”. Cấp ủy gợi ý nội dung để đảng viên kiểm điểm là sự gợi mở cho đảng viên tự giác thấy khuyết điểm của mình (nhất là đảng viên có biểu hiện suy thoái, ”tự diễn biến”…, tránh tình trạng làm sơ sài, không đi đúng trọng tâm sự việc. Cần xây dựng kế hoạch, nội dung cụ thể để tổ chức tự phê bình và phê bình với đảng viên.
Không nên dùng biện pháp hành chính mệnh lệnh mà phải dựa trên tình đồng chí, đoàn kết, thẳng thắn, mềm dẻo; không áp đặt, soi mói nâng quan điểm, thổi phồng sự việc…Thực hiện nghiêm túc, hiệu quả tự phê bình và phê bình, đánh giá, xếp loại chất lượng tổ chức Đảng, đảng viên hàng năm. Thực hiện đánh giá đảng viên liên tục, đa chiều, dựa vào tiêu chí, với nhiệm vụ cụ thể. Thực hiện nghiêm túc tự phê bình và phê bình, tổ chức Đảng và đảng viên được rèn luyện tinh thần dân chủ, tính tự giác, ý thức trách nhiệm đối với bản thân và tổ chức Đảng.
Phát huy dân chủ trong sinh hoạt Đảng gắn với kỷ luật, kỷ cương tự phê bình và phê bình. Tự phê bình và phê bình xuất phát từ trách nhiệm của người đảng viên; không làm giảm sút uy tín của cán bộ, đảng viên mà thể hiện dũng khí người đảng viên cộng sản. Tự phê bình và phê bình phải gắn kỷ luật, kỷ cương; phê bình đúng lúc, đúng nơi, không lợi dụng phê bình để nói xấu đảng viên. Đồng thời khẳng định mục đích của phê bình không phải là để “trị” nhau mà để mỗi đảng viên tốt hơn. Khi dân đã tin Đảng, dân sẽ là “tai mắt”, lực lượng sẵn sàng cùng Đảng góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tương của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc trên tất cả các mặt trong đời sống xã hội, nhất là trong không gian mạng.
Duy trì, đẩy mạnh tự phê bình và phê bình tại chi bộ là “lá chắn” bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.