Nửa thế kỷ kể từ ngày thiết lập quan hệ ngoại giao, quan hệ Việt Nam - Thái Lan đã trải qua hành trình phát triển liên tục, từ những bước đi đầu tiên xây dựng lòng tin đến quá trình mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực và từng bước hình thành những lợi ích chiến lược đan xen. Trong dòng chảy ấy, chuyến thăm chính thức Vương quốc Thái Lan của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm diễn ra vào thời điểm đặc biệt khi hai nước kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, đồng thời bước sang năm thứ hai triển khai khuôn khổ Đối tác Chiến lược toàn diện.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul cùng các doanh nghiệp hai nước tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Thái Lan. Ảnh: Xuân Sơn
Những kết quả đạt được trong chuyến thăm phản ánh tầm nhìn chung của lãnh đạo hai nước trước những biến động ngày càng phức tạp của thế giới, đồng thời mở ra dư địa hợp tác rộng lớn hơn giữa hai nền kinh tế hàng đầu Đông Nam Á. Chuyến thăm đã tạo thêm xung lực mới cho quan hệ Việt Nam - Thái Lan trong giai đoạn phát triển tiếp theo.
Tầm cao mới của quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam - Thái Lan
Sau 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, Việt Nam và Thái Lan đang sở hữu nền tảng tin cậy hiếm có trong khu vực, được vun đắp bằng các chuyến thăm cấp cao thường xuyên, sự phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn khu vực và quốc tế cũng như sự tương đồng trong nhiều lợi ích chiến lược.
Hội đàm giữa Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul thu hút sự quan tâm đặc biệt. Nội dung trao đổi nhìn lại những kết quả hợp tác đã đạt được, tập trung xác lập các định hướng phát triển cho nhiều năm tới. Hai bên cùng khẳng định quyết tâm tiếp tục củng cố tin cậy chính trị, duy trì tiếp xúc cấp cao trên tất cả các kênh, nâng cao hiệu quả các cơ chế hợp tác hiện có và thúc đẩy các cơ chế mới phù hợp với yêu cầu phát triển của giai đoạn mới.
Theo đó, các nội dung hợp tác ngày càng đi vào chiều sâu. Quan hệ quốc phòng - an ninh tiếp tục được tăng cường; hợp tác phòng chống tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm mạng, ma túy và bảo đảm an ninh hàng hải tiếp tục được thúc đẩy. Cam kết không để bất cứ cá nhân hay tổ chức nào sử dụng lãnh thổ nước mình để chống lại nước kia tiếp tục được hai bên tái khẳng định. Những nội dung ấy phản ánh sự gắn kết ngày càng chặt chẽ về lợi ích chiến lược, đồng thời cho thấy quan hệ Việt Nam - Thái Lan đã vượt xa khuôn khổ hợp tác thông thường giữa các quốc gia láng giềng.
Điểm nổi bật khác trong cuộc hội đàm nằm ở tầm nhìn phát triển hướng về tương lai. Bên cạnh các lĩnh vực hợp tác truyền thống, hai nước cùng dành sự quan tâm lớn cho các ngành kinh tế mới như trí tuệ nhân tạo, công nghệ bán dẫn, kinh tế số, kinh tế xanh, đổi mới sáng tạo, công nghệ sinh học và chuyển dịch năng lượng. Việc đặt những lĩnh vực này vào chương trình hợp tác song phương cho thấy cả Việt Nam và Thái Lan đều nhận thức rõ những chuyển động lớn đang diễn ra trong nền kinh tế toàn cầu, nơi công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh ngày càng quyết định vị thế cạnh tranh của mỗi quốc gia.
Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Thái Lan. Ảnh: Minh Thắng
Ý nghĩa của chuyến thăm tiếp tục được khẳng định qua cuộc hội kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với Chủ tịch Quốc hội Thái Lan Sophon Saram. Hai bên cùng đánh giá việc nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện phản ánh mức độ tin cậy chính trị cao và quyết tâm chung trong việc đưa hợp tác song phương bước sang giai đoạn phát triển mới.
Cuộc hội kiến Nhà Vua Maha Vajiralongkorn và Hoàng hậu Thái Lan mang đậm ý nghĩa biểu tượng và thể hiện sự coi trọng đặc biệt mà hai nước dành cho nhau. Nhà Vua Thái Lan đánh giá cao ý nghĩa của chuyến thăm trong bối cảnh hai nước vừa nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện và đang hướng tới kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam luôn coi trọng quan hệ với Thái Lan, đánh giá cao những thành tựu phát triển của đất nước Chùa Vàng và mong muốn tiếp tục mở rộng hợp tác trên các lĩnh vực trọng điểm.
Trong bối cảnh ASEAN đứng trước yêu cầu nâng cao năng lực tự cường, thích ứng với những biến động của môi trường quốc tế và tận dụng các cơ hội phát triển mới, việc Việt Nam và Thái Lan tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi song phương. Sự gắn kết giữa hai nền kinh tế lớn của khu vực góp phần củng cố đoàn kết nội khối ASEAN, thúc đẩy hợp tác tiểu vùng Mekong và tăng cường vị thế của Đông Nam Á trong cấu trúc kinh tế khu vực đang tái định hình.
Hợp tác kinh tế trở thành động lực phát triển
Nếu tin cậy chính trị tạo dựng nền móng cho quan hệ song phương, hợp tác kinh tế giữ vai trò chuyển hóa những cam kết chiến lược thành các lợi ích cụ thể, trực tiếp và bền vững.
Điểm nhấn nổi bật trong chuyến thăm lần này nằm ở thông điệp xuyên suốt về việc đưa hợp tác kinh tế trở thành động lực phát triển chủ đạo trong quan hệ Việt Nam - Thái Lan thời gian tới.
Tại Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam - Thái Lan với sự tham dự của gần 700 doanh nghiệp hai nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra định hướng rất rõ ràng về vai trò của cộng đồng doanh nghiệp trong giai đoạn phát triển mới. Quan hệ chính trị mở đường cho hợp tác; doanh nghiệp trở thành lực lượng hiện thực hóa các cam kết; các dự án đầu tư, các chuỗi cung ứng và các mô hình hợp tác mới sẽ quyết định hiệu quả thực chất của quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện.
Thông điệp ấy xuất phát từ thực tiễn hợp tác kinh tế giữa hai nước. Thái Lan hiện giữ vị trí đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong ASEAN; Việt Nam trở thành đối tác thương mại lớn thứ hai của Thái Lan trong ASEAN. Kim ngạch thương mại hai chiều đang tiến gần mốc 25 tỷ USD. Các doanh nghiệp Thái Lan hiện diện ngày càng sâu rộng tại thị trường Việt Nam, trải rộng từ công nghiệp chế biến, hóa dầu, bán lẻ đến năng lượng và logistics.
Một chi tiết đáng chú ý tại Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam - Thái Lan nằm ở việc hai bên chứng kiến trao 17 biên bản ghi nhớ chiến lược giữa doanh nghiệp hai nước. Những văn kiện ấy phản ánh niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp vào triển vọng hợp tác dài hạn, đồng thời cho thấy các cam kết cấp cao đang từng bước được chuyển hóa thành các chương trình hợp tác cụ thể.
Tuy nhiên, theo đánh giá của lãnh đạo hai nước, tiềm năng hợp tác vẫn còn rất lớn. Thương mại song phương chủ yếu dựa trên trao đổi hàng hóa; liên kết sản xuất còn chưa tương xứng; đầu tư hai chiều chưa phản ánh đầy đủ năng lực của cộng đồng doanh nghiệp; giá trị cộng hưởng trong chuỗi cung ứng ASEAN vẫn còn nhiều dư địa để khai thác.
Chính vì vậy, định hướng hợp tác mới được đặt ra theo hướng hình thành một không gian kinh tế bổ trợ giữa Việt Nam và Thái Lan.
Hội đàm với Thủ tướng Thái Lan, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất thúc đẩy chiến lược "Ba kết nối", bao gồm kết nối chuỗi cung ứng, kết nối doanh nghiệp và địa phương, kết nối các chiến lược phát triển bền vững. Đây được xem là chìa khóa giúp hai nền kinh tế nâng tầm hợp tác từ trao đổi thương mại sang liên kết sản xuất, cùng tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.
Tư duy này cũng được thể hiện rõ qua các cuộc gặp với lãnh đạo những tập đoàn hàng đầu của Thái Lan.
Tại cuộc tiếp lãnh đạo Tập đoàn SCG, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước hoan nghênh việc mở rộng đầu tư trong các lĩnh vực công nghiệp nền tảng, vật liệu mới, công nghiệp xanh, logistics và chuỗi cung ứng. Đồng thời, đề nghị tập đoàn tăng cường liên kết với doanh nghiệp Việt Nam, thúc đẩy phát triển công nghiệp có giá trị gia tăng cao và hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế. Trong cuộc gặp lãnh đạo Tập đoàn Gulf, trọng tâm hợp tác tập trung vào lĩnh vực năng lượng. Các dự án LNG, năng lượng tái tạo, chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực được xem là những nội dung có khả năng đóng góp trực tiếp cho mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển bền vững của Việt Nam trong giai đoạn tới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp ông Sarath Ratanavadi, Giám đốc, Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc điều hành Tập đoàn Gulf Development. Ảnh: TTXVN
Đối với Tập đoàn Siam Piwat, phạm vi hợp tác được mở rộng sang thương mại hiện đại, du lịch, văn hóa sáng tạo và phát triển đô thị. Những lĩnh vực này phản ánh xu hướng dịch chuyển của nền kinh tế hiện đại, nơi giá trị gia tăng ngày càng được tạo ra từ dịch vụ, trải nghiệm, công nghệ và sáng tạo.
Nhìn từ tổng thể chuyến thăm, có thể nhận thấy một tư duy hợp tác mới đang dần hình thành. Việt Nam và Thái Lan không hướng tới việc cạnh tranh bằng những lợi thế riêng lẻ. Hai bên lựa chọn con đường kết nối thế mạnh, bổ trợ nguồn lực, chia sẻ cơ hội và cùng tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị khu vực. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ, cách tiếp cận này mở ra triển vọng hình thành những cực tăng trưởng mới của ASEAN.
Chuyến thăm chính thức Thái Lan của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục mở ra chương phát triển mới trong quan hệ hợp tác giữa hai nước; tạo động lực mới cho quá trình phát triển của cả hai quốc gia, đồng thời góp phần xây dựng ASEAN đoàn kết, tự cường, năng động và phát triển bền vững.
Việt Nam – Thái Lan nhất trí đẩy mạnh hợp tác, kết nối kinh tế theo hướng bổ trợ lẫn nhau với những đột phá mới và phát triển mới về chất; phấn đấu sớm đưa kim ngạch thương mại song phương từ mức 22 tỷ USD hiện nay lên 25 tỷ USD theo hướng cân bằng, bền vững, đẩy nhanh các thủ tục cấp phép, mở cửa thị trường cho một số sản phẩm nông nghiệp tiềm năng.