Kết nối chính sách đối ngoại với cuộc sống
Trong bối cảnh các vấn đề đối ngoại ngày càng gắn chặt với đời sống kinh tế, xã hội và quá trình hội nhập của đất nước, yêu cầu đưa các chủ trương, chính sách đối ngoại đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Trong tiến trình đó, báo chí ngày càng được kỳ vọng phát huy vai trò cầu nối giữa chính sách với đời sống xã hội.
Không chỉ dừng lại ở việc phản ánh các hoạt động đối ngoại, báo chí còn góp phần đưa những sáng kiến, định hướng hợp tác quốc tế đến gần hơn với công chúng, đồng thời tạo kênh trao đổi thông tin giữa các nhà hoạch định chính sách với người dân và doanh nghiệp.
Thực tế này cũng là một trong những nội dung được nhiều đại biểu quan tâm tại các diễn đàn đa phương gần đây, trong đó có Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026. Một câu hỏi được đặt ra là làm thế nào để các sáng kiến, tầm nhìn và định hướng hợp tác không chỉ dừng lại ở các cuộc thảo luận cấp cao mà có thể lan tỏa rộng rãi tới cộng đồng doanh nghiệp và người dân.
Theo TS. Nguyễn Hùng Sơn, Trưởng Ban tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026, Giám đốc Học viện Ngoại giao, trong tiến trình đó, báo chí đang giữ vai trò quan trọng trong việc đưa các chủ trương, chính sách đối ngoại đến gần hơn với công chúng, đồng thời chuyển tải tiếng nói từ thực tiễn tới các cơ quan hoạch định chính sách.
TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao. Ảnh: Diệu Linh
Theo TS. Nguyễn Hùng Sơn, quá trình hội nhập quốc tế hiện nay đòi hỏi sự tham gia của toàn xã hội. Tuy nhiên, vẫn tồn tại khoảng cách nhất định giữa các tiến trình hợp tác ở cấp chính phủ với nhận thức của người dân. Khoảng cách đó khiến nhiều ý tưởng chính sách, nhiều tầm nhìn phát triển chưa thực sự được hiện thực hóa hoặc chưa đến được với những đối tượng thụ hưởng cuối cùng.
"Việc người dân và doanh nghiệp nhận thức được về các tiến trình hợp tác giữa các quốc gia là điều kiện tiên quyết để có thể xây dựng thành công các mục tiêu hợp tác chung", TS. Nguyễn Hùng Sơn nhấn mạnh.
Trong tiến trình hội nhập, giá trị của báo chí không chỉ nằm ở việc truyền tải thông tin mà còn ở khả năng tạo ra sự tương tác giữa chính sách và thực tiễn. Theo TS. Nguyễn Hùng Sơn, báo chí đang góp phần hình thành dòng chảy thông tin hai chiều, giúp các chủ trương, định hướng phát triển được lan tỏa rộng rãi, đồng thời đưa tiếng nói từ cuộc sống đến gần hơn với các nhà hoạch định chính sách.
"Vai trò của báo chí rất quan trọng trong việc lan tỏa các thông tin, lan tỏa các kiến thức theo cả hai chiều", TS. Nguyễn Hùng Sơn nhận định.
Ảnh minh hoạ: TTXVN
Ở một chiều, báo chí giúp chuyển tải các chủ trương, định hướng, sáng kiến và tầm nhìn phát triển tới người dân. Những nội dung vốn được thảo luận tại các hội nghị, diễn đàn hay trong quá trình xây dựng chính sách được diễn giải theo cách dễ tiếp cận hơn, giúp người dân và doanh nghiệp hiểu rõ hơn ý nghĩa cũng như tác động của các quyết sách đối với đời sống kinh tế - xã hội.
Đối với lĩnh vực đối ngoại, vai trò này càng trở nên quan trọng khi nhiều vấn đề hợp tác quốc tế, hội nhập kinh tế hay liên kết khu vực ngày càng tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân.
Ở chiều ngược lại, báo chí cũng là kênh phản ánh những nguyện vọng, nguồn lực và ý tưởng từ thực tiễn để các nhà hoạch định chính sách có thể nắm bắt trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chính sách.
"Vừa là lan tỏa từ các tầm nhìn, chủ trương, chính sách tới người dân, nhưng cũng vừa là lan tỏa những nguyện vọng, những nguồn lực, những ý tưởng của người dân để các nhà hoạch định chính sách có thể nắm bắt được", TS. Nguyễn Hùng Sơn chia sẻ.
Theo ông, khi người dân hiểu rõ hơn các chủ trương, chính sách và đồng thời tiếng nói từ thực tiễn được phản ánh đầy đủ hơn, các quyết sách được ban hành sẽ có tính khả thi cao hơn và nhận được sự đồng hành lớn hơn từ xã hội.
Theo TS. Nguyễn Hùng Sơn, một trong những mục tiêu xuyên suốt của quá trình hội nhập quốc tế là bảo đảm sự tham gia của toàn xã hội, từ các cơ quan quản lý, địa phương, doanh nghiệp đến người dân. Chính vì vậy, việc đưa các vấn đề đối ngoại đến gần hơn với công chúng có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả triển khai chính sách.
Ông cho rằng trong thời đại số, người dân ngày càng có nhiều cơ hội tiếp cận thông tin và tham gia vào các cuộc thảo luận liên quan đến tương lai phát triển của đất nước cũng như khu vực. Điều này đòi hỏi báo chí không chỉ dừng lại ở việc đưa tin mà còn phải tạo ra những điều kiện cần thiết để công chúng có thể tham gia nhiều hơn vào các tiến trình chính sách.
"Tôi nghĩ rằng sự tham gia tích cực, trực tiếp của người dân vào các cuộc thảo luận này rất quan trọng. Vì vậy báo chí cần phải tạo ra các điều kiện vừa là kỹ thuật vừa là điều kiện xã hội cần thiết để người dân có thể tham gia vào các diễn đàn như vậy", TS. Nguyễn Hùng Sơn nhấn mạnh.
Trong dòng chảy hội nhập ngày càng sâu rộng, báo chí không chỉ là người truyền tải thông tin mà còn là cầu nối giữa chính sách đối ngoại với đời sống xã hội. Từ việc lan tỏa các chủ trương, định hướng phát triển đến phản ánh những nguyện vọng từ thực tiễn, báo chí đang góp phần rút ngắn khoảng cách giữa chính sách và cuộc sống, để các quyết sách không chỉ đúng định hướng mà còn gần hơn với người dân, doanh nghiệp và các chủ thể tham gia vào tiến trình hội nhập của đất nước.