Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính ký ban hành Chỉ thị 09/CT-TTg ngày 19/3/2026 về việc tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển giao thông điện.
Đẩy mạnh tiết kiệm, phát triển xe điện
Chỉ thị nêu rõ, trước những thách thức về an ninh năng lượng, biến động thị trường năng lượng thế giới và yêu cầu cấp thiết phải nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng của nền kinh tế, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện giao thông điện, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và thực hiện mục tiêu phát triển bền vững, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng các bộ, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương kịp thời lồng ghép, tích hợp mục tiêu tiết kiệm năng lượng vào các chiến lược, đề án, quy hoạch, kế hoạch và các văn bản pháp luật của các ngành, lĩnh vực dự kiến ban hành trong thời gian tới.
Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển giao thông điện. Ảnh minh họa
Tập trung triển khai quyết liệt các biện pháp tiết kiệm năng lượng, coi tiết kiệm năng lượng là giải pháp quan trọng nhằm giảm áp lực cung ứng năng lượng trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới biến động. Thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện giao thông điện, phát triển hạ tầng sạc và khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học nhằm giảm phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu.
Đẩy mạnh đầu tư đổi mới công nghệ và thiết bị có hiệu suất năng lượng cao; tối ưu hóa hệ thống sản xuất; tăng cường thu hồi và tái sử dụng nhiệt thải; ứng dụng công nghệ số trong quản lý năng lượng. Tập trung triển khai các giải pháp tiết kiệm năng lượng trong các ngành: thép, xi măng, hóa chất, giấy và bột giấy, bia và nước giải khát, nhựa, dệt may, chế biến thực phẩm,…
Phát triển hạ tầng trạm sạc điện; nghiên cứu các cơ chế, chính sách khuyến khích sản xuất và sử dụng xe điện; từng bước chuyển đổi phương tiện giao thông công cộng và phương tiện công vụ sang sử dụng điện.
Khuyến khích nghiên cứu, phát triển và thí điểm ứng dụng hydrogen, ammonia và các nhiên liệu phát thải thấp trong các lĩnh vực công nghiệp, năng lượng và giao thông vận tải.
Khuyến khích sử dụng pin lưu trữ (BESS) ở các công suất khác nhau nhằm điều tiết lưới điện, đồng thời khuyến khích điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu, điện gió để giảm áp lực lên hệ thống điện.
Tập trung thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 280/QĐ-TTg ngày 13/3/2019 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 - 2030, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp, xây dựng và giao thông.
Chủ động nguồn cung năng lượng trước biến động thị trường năng lượng
Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ trì theo dõi sát diễn biến thị trường năng lượng thế giới; kịp thời báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các giải pháp điều hành phù hợp, hiệu quả.
Hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; mở rộng danh mục phương tiện, thiết bị phải dán nhãn năng lượng và áp dụng mức hiệu suất năng lượng tối thiểu; tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quy định về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, đặc biệt đối với các cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm, các cơ sở khai thác, chế biến và vận chuyển xăng, dầu và than; hoàn thành trong quý II năm 2026.
Chỉ đạo các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh năng lượng khẩn trương có giải pháp, tìm kiếm nguồn cung xăng dầu, điện và khí, để bảo đảm đủ cho phát triển kinh tế - xã hội và đời sống người dân, nhất là trong giai đoạn đứt gãy nguồn cung hiện nay, bảo đảm cung ứng đủ năng lượng trong bất cứ trường hợp nào.
Rà soát, hoàn thiện ngay hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về hiệu suất năng lượng, hoàn thành trong quý II/2026.
Tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng; thúc đẩy nghiên cứu và ứng dụng công nghệ tiết kiệm năng lượng, lưu trữ năng lượng, pin thế hệ mới, động cơ điện hiệu suất cao.
Thúc đẩy phát triển thị trường dịch vụ năng lượng, khuyến khích phát triển các doanh nghiệp dịch vụ năng lượng (ESCO), nghiên cứu cơ chế thí điểm, thử nghiệm có kiểm soát các mô hình đầu tư, kinh doanh, công nghệ tiết kiệm năng lượng mới nhằm huy động nguồn lực xã hội đầu tư cho các dự án tiết kiệm năng lượng.
Tập trung xây dựng, hoàn thiện các quy chuẩn, định mức, tiêu chuẩn về tiêu thụ năng lượng trong sản xuất, phân phối và kinh doanh công nghiệp, hoàn thành trong quý III/2026. Nghiên cứu xây dựng chương trình chuyển đổi thị trường hiệu suất năng lượng, loại bỏ đèn sợi đốt từ 20W đến 60W khỏi thị trường, hoàn thành trong quý III/2026.
Chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng, quy chuẩn kỹ thuật an toàn, tiêu chuẩn hiệu suất năng lượng cho thiết bị sạc, trạm sạc, hệ thống điện cho trạm sạc, hoàn thành trong quý III/2026.
Đẩy mạnh sử dụng xăng sinh học (E10), rà soát các điều kiện để sớm triển khai lộ trình chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học (E10) trong tháng 4/2026 để góp phần giảm 10% lượng tiêu thụ xăng khoáng. Hỗ trợ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước phát triển công nghiệp hỗ trợ để cung ứng cho ngành công nghiệp xe điện.
Khẩn trương xây dựng các chương trình, kịch bản tiết kiệm năng lượng, đẩy mạnh tuyên truyền và triển khai các giải pháp tiết kiệm năng lượng trong toàn xã hội, trong đó tập trung: Khuyến khích chuyển đổi sang phương tiện giao thông sử dụng điện và nhiên liệu sạch; tăng cường tiết kiệm xăng dầu trong hoạt động giao thông vận tải; khuyến khích sử dụng phương tiện giao thông công cộng.
Thủ tướng cũng giao các bộ, ngành như Xây dựng, Tài chính, Khoa học và Công nghệ, Nông nghiệp và Môi trường hoàn thiện cơ chế chính sách, phát triển công trình xanh, hỗ trợ tài chính cho dự án tiết kiệm năng lượng, phát triển nhiên liệu sinh học và công nghệ pin, trạm sạc. Các địa phương phải xây dựng kế hoạch tiết kiệm năng lượng, phát triển hạ tầng sạc điện, khuyến khích xe buýt điện, taxi điện và tăng cường kiểm tra, giám sát việc sử dụng năng lượng. Các tập đoàn năng lượng lớn như EVN, PVN, TKV và doanh nghiệp xăng dầu được yêu cầu tối ưu vận hành, giảm tổn thất năng lượng, bảo đảm nguồn cung và đẩy mạnh sử dụng nhiên liệu sạch.
Chỉ thị cũng nhấn mạnh việc phát triển thị trường dịch vụ năng lượng, khuyến khích mô hình ESCO, huy động nguồn lực xã hội cho các dự án tiết kiệm năng lượng, đồng thời tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong lĩnh vực năng lượng. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp được kỳ vọng góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, giảm phát thải và thúc đẩy phát triển kinh tế theo hướng xanh, bền vững.
Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được xác định là một trong những giải pháp quan trọng hàng đầu nhằm giảm thiểu rủi ro về nguồn cung năng lượng, giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế, đồng thời góp phần bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia và phát triển bền vững