Nguồn lực lớn, vướng mắc ở khâu chuẩn bị đầu tư
Năm 2026, tỉnh Đắk Lắk bố trí 1.035 tỷ đồng cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, gồm 807 tỷ đồng chi đầu tư phát triển và 228 tỷ đồng chi thường xuyên. Nguồn lực này hướng tới bảo đảm mức tối thiểu 3% tổng chi cân đối ngân sách địa phương, thể hiện quyết tâm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Tỉnh Đắk Lắk bố trí 1.035 tỷ đồng cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, thực hiện theo Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Ông Bùi Thanh Toàn, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk cho biết, dù còn khó khăn trong cân đối ngân sách, tỉnh vẫn ưu tiên nguồn lực cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Yêu cầu đặt ra là chuyển nguồn vốn thành những dự án, nhiệm vụ cụ thể, đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế - xã hội.
Tuy nhiên, tiến độ triển khai còn gặp nhiều vướng mắc. Theo số liệu Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk cung cấp, đến ngày 8/10/2026, tổng kinh phí đã giải ngân mới đạt hơn 90 tỷ đồng. Phần lớn nguồn vốn đầu tư còn phải hoàn tất thủ tục để phân bổ chi tiết, đặt ra áp lực đẩy nhanh khâu chuẩn bị dự án trong những tháng cuối năm.
Theo ông Toàn, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số có nhiều định hướng, quy định mới, trong đó không ít nhiệm vụ chưa có tiền lệ. Đội ngũ cán bộ các cấp chưa có nhiều kinh nghiệm triển khai, nhất là trong đề xuất và quản lý dự án.
Trong khi dự toán năm 2026 được xây dựng từ quý IV/2025, hệ thống văn bản liên quan được ban hành, sửa đổi trong thời gian ngắn. Một số dự án chưa hoàn thành thẩm định hoặc chưa có quyết định đầu tư phải rà soát, điều chỉnh, thậm chí thực hiện lại hồ sơ để đáp ứng quy định mới.
Phần lớn dự án mang tính kỹ thuật chuyên ngành, phải qua khảo sát, lập thiết kế, thẩm định và lấy ý kiến chuyên môn. Với phần mềm, nền tảng số, cơ sở dữ liệu, quá trình chuẩn bị còn phải bảo đảm khả năng kết nối, thống nhất với các hệ thống đang triển khai.
Việc lấy ý kiến cơ quan liên quan làm tăng thời gian chuẩn bị nhưng cần thiết để tránh đầu tư manh mún, lãng phí hoặc trùng lặp với những hạng mục đã có và các dự án Trung ương triển khai trên phạm vi toàn quốc.
Một điểm nghẽn khác nằm ở chất lượng hồ sơ. Một số cơ quan chưa xác định rõ hiệu quả, sản phẩm đầu ra khi đề xuất dự án; hồ sơ phải chỉnh sửa, bổ sung nhiều lần. Năng lực triển khai của một số đơn vị còn hạn chế.
Bên cạnh đó, việc nhận diện, phân loại giữa chi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chi chuyển đổi số chưa thống nhất ở một số nội dung. Điều này gây khó khăn cho lập hồ sơ, thẩm định, phân bổ, hạch toán và đánh giá hiệu quả sử dụng ngân sách.
Mở “luồng xanh”, gắn giải ngân với trách nhiệm người đứng đầu
Để tháo gỡ điểm nghẽn, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 373/KH-UBND ngày 24/8/2026 về theo dõi, điều hành triển khai các nhiệm vụ, dự án. Tiến độ được cập nhật trên hệ thống dashboard, phục vụ giám sát và xử lý vướng mắc.
Đắk Lắk tổ chức các hội thảo khoa học gắn với việc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW.
Sở đồng thời hướng dẫn các bước thực hiện dự án; phối hợp Sở Tài chính tổ chức 2 hội nghị tập huấn cơ chế “luồng xanh” trong quy trình chuẩn bị đầu tư các dự án chuyển đổi số. Đối tượng tham gia gồm các cơ quan, đơn vị, địa phương được giao làm chủ đầu tư.
Tổ phản ứng nhanh được thành lập theo Quyết định số 2729/QĐ-UBND ngày 27/8/2026 của Chủ tịch UBND tỉnh có nhiệm vụ tiếp nhận, hỗ trợ giải quyết khó khăn phát sinh. Sở duy trì các cuộc họp trực tiếp, trực tuyến để rà soát tiến độ, thống nhất phương án tháo gỡ cho từng dự án.
Cùng với đó, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp Sở Tài chính nghiên cứu, xây dựng cẩm nang hướng dẫn thực hiện dự án, nhiệm vụ. Đây là giải pháp hỗ trợ chủ đầu tư hoàn thiện hồ sơ, hạn chế việc phải bổ sung nhiều lần.
Theo Sở Khoa học và Công nghệ, tỉnh đang triển khai phân bổ nguồn chi đầu tư cho 162 dự án. Dự kiến sau kỳ họp chuyên đề HĐND tỉnh vào giữa tháng 10/2026, nguồn vốn này sẽ được phân bổ hết cho các dự án.
Ông Bùi Thanh Toàn cho biết, giải ngân nguồn kinh phí đã bố trí là nhiệm vụ chính trị quan trọng trong thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số của tỉnh.
Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị phải trực tiếp chỉ đạo theo tinh thần “06 rõ và 01 xuyên suốt”, chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng hồ sơ và tỷ lệ giải ngân. Kết quả thực hiện là tiêu chí quan trọng để đánh giá KPI, mức độ hoàn thành nhiệm vụ năm 2026 của người đứng đầu.
Hướng tới mục tiêu giải ngân toàn bộ kinh phí đã bố trí, các chủ đầu tư phải xây dựng kịch bản chi tiết, lượng hóa từng mốc thời gian và cam kết thực hiện. Sở Khoa học và Công nghệ theo dõi xuyên suốt, báo cáo UBND tỉnh tiến độ triển khai, giải ngân từng dự án.
Cán bộ đầu mối phải cập nhật đầy đủ, chính xác tiến độ thủ tục, giải ngân và vướng mắc hằng ngày trên hệ thống; gửi báo cáo hằng tuần về Sở Khoa học và Công nghệ. Việc đánh giá trách nhiệm còn bao gồm các cơ quan, địa phương không đề xuất, đăng ký dự án.
"Trong không gian phát triển mới gắn kết Tây Nguyên với Duyên hải Nam Trung Bộ, Đắk Lắk cần kiến tạo động lực tăng trưởng dựa trên tri thức và công nghệ", ông Toàn nhấn mạnh.
Danh mục 162 dự án được phân bổ và dự kiến phân bổ vốn gồm 2 dự án chuyển tiếp từ năm 2025; 29 dự án mở mới sử dụng nguồn vốn giao đầu năm và 131 dự án từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi. Trong nhóm 29 dự án mở mới, có 20 dự án khối tỉnh, tập trung chủ yếu vào 8 bài toán lớn của địa phương; 9 dự án cấp xã đầu tư nâng cấp Trung tâm Phục vụ hành chính công. Nguồn vốn còn hướng tới nâng cấp hạ tầng chuyển đổi số, triển khai nhiệm vụ khoa học, công nghệ tại các xã, phường.