Trước yêu cầu quyết liệt đấu tranh ngăn chặn, xử lý tình trạng hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ theo Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ, phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với ông Lê Hồng Hà, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Gia Lai về những giải pháp trọng tâm, khó khăn đặt ra cũng như quyết tâm của lực lượng Quản lý thị trường Gia Lai trong đợt cao điểm lần này.
Mở đợt cao điểm, kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm
- Thưa ông, ngay sau Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Chi cục Quản lý thị trường Gia Lai đã triển khai những nhiệm vụ trọng tâm nào để thực hiện đợt cao điểm chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ?
Ông Lê Hồng Hà: Ngay sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 05/5/2026 về tăng cường đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Gia Lai đã khẩn trương ban hành Kế hoạch số 415/KH-QLTT ngày 08/05/2026 về việc triển khai kiểm tra thị trường, đấu tranh ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên địa bàn tỉnh Gia Lai.
Ông Lê Hồng Hà, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Gia Lai. Ảnh: Hiền Mai
Theo đó, Chi cục tập trung triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là tăng cường công tác quản lý địa bàn, nắm chắc tình hình thị trường, rà soát các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh các mặt hàng có nguy cơ cao vi phạm quyền sở hữu trí tuệ như mỹ phẩm, thực phẩm, thời trang, phụ tùng xe máy, linh kiện điện tử và hàng tiêu dùng mang thương hiệu nổi tiếng. Đồng thời, tổ chức kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm tại các chợ truyền thống, trung tâm thương mại, cửa hàng kinh doanh và trên môi trường thương mại điện tử.
Bên cạnh đó, đẩy mạnh giám sát hoạt động kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội như Facebook, TikTok, Zalo và hoạt động livestream bán hàng; tăng cường áp dụng các biện pháp nghiệp vụ, thu thập dữ liệu điện tử nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi kinh doanh hàng giả, hàng giả mạo nhãn hiệu và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Song song với công tác kiểm tra, xử lý vi phạm, Chi cục chú trọng công tác phối hợp với lực lượng Công an, Hải quan, chính quyền địa phương và các chủ thể quyền để xác minh, xử lý các vụ việc phức tạp. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật, vận động các cơ sở kinh doanh ký cam kết không kinh doanh hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Mục tiêu của đợt cao điểm là tạo chuyển biến rõ nét trong công tác đấu tranh chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng cũng như doanh nghiệp làm ăn chân chính.
- Trong đợt cao điểm lần này, Chi cục Quản lý thị trường Gia Lai sẽ tập trung kiểm tra vào những địa bàn, lĩnh vực, phương thức kinh doanh nào?
Ông Lê Hồng Hà: Trong đợt cao điểm này, Chi cục Quản lý thị trường Gia Lai sẽ tập trung kiểm tra các địa bàn trọng điểm về thương mại, các tuyến giao thông, chợ, trung tâm thương mại, cửa hàng kinh doanh thời trang, phụ kiện, mỹ phẩm, phụ tùng xe máy và các kho hàng có dấu hiệu tập kết hàng hóa vi phạm.
Đồng thời, lực lượng Quản lý thị trường sẽ tăng cường kiểm tra hoạt động kinh doanh trên môi trường thương mại điện tử, các nền tảng mạng xã hội, livestream bán hàng, các website và tài khoản có dấu hiệu kinh doanh hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Việc kiểm tra sẽ được triển khai theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, kết hợp giữa công tác quản lý địa bàn, thu thập thông tin và phản ánh của người dân, doanh nghiệp để kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Lực lượng quản lý thị trường quyết liệt đấu tranh ngăn chặn, xử lý tình trạng hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Siết chặt kiểm tra trên môi trường số
- Qua thực tế kiểm tra trên địa bàn, những nhóm hàng hóa nào hiện đang tiềm ẩn nguy cơ cao về hàng giả, hàng nhái, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, thưa ông?
Ông Lê Hồng Hà: Qua công tác kiểm tra, xử lý vi phạm trong thời gian qua, lực lượng Quản lý thị trường nhận thấy một số nhóm hàng hóa có nguy cơ cao bị làm giả, làm nhái và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ như: giày dép, quần áo thời trang, túi xách, kính mắt, trang sức, phụ tùng xe máy, phụ kiện điện thoại, …
Các nhãn hiệu nổi tiếng thường bị giả mạo gồm: NIKE, Adidas, GUCCI, HERMES, YSL, New Balance, HONDA, YAMAHA, CHANEL, Lacoste, … Đây đều là những thương hiệu có mức độ nhận diện cao, nhu cầu tiêu dùng lớn nên thường bị các đối tượng lợi dụng để trục lợi.
Từ khi triển khai kế hoạch đến nay (15/5/2026), Chi cục đã phát hiện và xử lý 11 vụ vi phạm về giả mạo nhãn hiệu. Thu nộp ngân sách nhà nước 111,25 triệu đồng. Trị giá tang vật vi phạm gần 3,5 tỷ đồng. Trong đó, đã xử lý hành chính 09 vụ và chuyển Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Gia Lai 02 vụ việc có dấu hiệu hình sự. Ngoài ra, Chi cục Quản lý thị trường đang xử lý 15 vụ, dự kiến xử phạt trên 185 triệu đồng. Trị giá hàng hóa vi phạm gần 90 triệu đồng.
- Hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử và mạng xã hội ngày càng phổ biến. Điều này đặt ra những khó khăn gì cho lực lượng quản lý thị trường trong công tác phát hiện và xử lý vi phạm, thưa ông?
Ông Lê Hồng Hà: Hiện nay, hoạt động kinh doanh trên môi trường thương mại điện tử và mạng xã hội phát triển rất nhanh, đa dạng về hình thức, tạo thuận lợi cho lưu thông hàng hóa nhưng cũng đặt ra nhiều khó khăn trong công tác quản lý.
Các đối tượng vi phạm thường sử dụng tài khoản ảo, không công khai địa chỉ kinh doanh cụ thể, livestream bán hàng hoặc giao dịch thông qua các nền tảng trực tuyến nên việc xác minh chủ thể vi phạm gặp nhiều khó khăn. Hàng hóa thường được vận chuyển qua các đơn vị giao hàng trung gian, phân tán ở nhiều địa phương nên khó kiểm tra, kiểm soát.
Bên cạnh đó, thủ đoạn vi phạm ngày càng tinh vi, nhiều sản phẩm giả mạo có hình thức rất giống hàng thật, gây khó khăn cho việc nhận diện. Việc thu thập chứng cứ điện tử, xác định hành vi vi phạm trên môi trường số cũng đòi hỏi lực lượng chức năng phải có chuyên môn, nghiệp vụ và phương tiện kỹ thuật phù hợp.
- Để nâng cao hiệu quả đấu tranh chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, công tác phối hợp giữa lực lượng quản lý thị trường với các ngành chức năng và địa phương được triển khai ra sao?
Ông Lê Hồng Hà: Công tác phối hợp được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả đấu tranh chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên địa bàn tỉnh.
Theo đó, Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Gia Lai đã tăng cường phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an, Hải quan, ngành Thuế, Sở Khoa học và Công nghệ, chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng liên quan trong công tác trao đổi thông tin, nắm tình hình, kiểm tra, xác minh và xử lý các hành vi vi phạm. Đối với các vụ việc phức tạp, hoạt động theo ổ nhóm, đường dây hoặc có dấu hiệu vi phạm quy mô lớn, các lực lượng phối hợp triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ nhằm kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Đặc biệt, đối với các vụ việc có dấu hiệu hình sự, Chi cục chủ động củng cố hồ sơ, chuyển cơ quan điều tra để xử lý theo quy định; đồng thời phối hợp chặt chẽ trong quá trình xác minh, điều tra nhằm bảo đảm xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật.
Một số nhóm hàng hóa có nguy cơ cao bị làm giả, làm nhái và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ như: giày dép, quần áo thời trang, túi xách, kính mắt, trang sức,...
Bên cạnh đó, Chi cục cũng chủ động phối hợp với các chủ thể quyền, doanh nghiệp sở hữu nhãn hiệu trong công tác nhận diện hàng hóa giả mạo, xác minh dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hỗ trợ giám định và cung cấp thông tin phục vụ công tác xử lý vi phạm.
Ngoài công tác kiểm tra, xử lý, Chi cục còn đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh ký cam kết chấp hành đúng quy định pháp luật, không kinh doanh hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; qua đó góp phần nâng cao ý thức tự giác, phòng ngừa vi phạm từ sớm và xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, minh bạch.
Kịp thời phản ánh khi phát hiện sai phạm
- Ông có khuyến cáo gì đối với người tiêu dùng và các hộ kinh doanh nhằm chung tay ngăn chặn hàng giả, hàng kém chất lượng, bảo vệ môi trường kinh doanh lành mạnh trên địa bàn tỉnh?
Ông Lê Hồng Hà: Đối với người tiêu dùng, chúng tôi khuyến cáo cần nâng cao cảnh giác khi mua sắm, đặc biệt là trên môi trường thương mại điện tử và mạng xã hội. Người dân nên lựa chọn mua hàng tại các cơ sở kinh doanh uy tín, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; kiểm tra kỹ thông tin nhãn hàng hóa, tem chống giả, hóa đơn chứng từ và không nên mua các sản phẩm có giá rẻ bất thường so với thị trường.
Khi phát hiện các dấu hiệu nghi ngờ về hàng giả, hàng kém chất lượng hoặc hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, người tiêu dùng cần kịp thời phản ánh đến cơ quan chức năng để được kiểm tra, xử lý theo quy định. Việc chủ động tố giác vi phạm sẽ góp phần quan trọng trong công tác đấu tranh, ngăn chặn hàng giả và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng.
Đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh, Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Gia Lai đề nghị chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật trong hoạt động kinh doanh; tuyệt đối không kinh doanh hàng giả, hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Đồng thời, cần nâng cao trách nhiệm trong việc kiểm soát nguồn hàng, lựa chọn nhà cung cấp uy tín, thực hiện đầy đủ quy định về hóa đơn, chứng từ và niêm yết thông tin hàng hóa theo quy định.
Bên cạnh sự vào cuộc của các lực lượng chức năng, sự đồng hành, hợp tác và ý thức chấp hành pháp luật của người dân và cộng đồng doanh nghiệp có ý nghĩa rất quan trọng trong việc xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và góp phần phát triển thị trường bền vững trên địa bàn tỉnh.
Từ ngày 8 đến 15/4/2026, Đội Quản lý thị trường số 3 phối hợp với Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Gia Lai kiểm tra 2 xe tải lưu thông theo hướng Nam - Bắc và phát hiện hơn 30.000 sản phẩm thời trang có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu. Tang vật gồm áo, quần, mũ mang nhãn hiệu của nhiều thương hiệu nổi tiếng như Adidas, Nike, Gucci, Dior, Chanel, Lacoste, Puma, Balenciaga, Levi’s… với tổng trị giá ước tính trên 3 tỷ đồng. Tại thời điểm kiểm tra, tài xế không xuất trình được đầy đủ hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của số hàng hóa nói trên. Toàn bộ hàng hóa và phương tiện sau đó đã bị tạm giữ để phục vụ công tác điều tra, xử lý.