Sáng 27/6, con đường dẫn về Vực Rào thuộc thôn Nam Viên, xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh đã chật kín người. Hàng nghìn "nơm thủ" tay xách nách mang, vai vác nơm, lưới, vó, rớ nô nức kéo nhau về phía bờ đầm. Ai nấy đều rạng rỡ, chờ đợi khoảnh khắc tiếng trống khai hội chính thức vang lên.
Sau hồi trống khai hội rộn rã, mặt nước Vực Rào rộng khoảng 30ha lập tức dậy sóng. Hàng trăm người cùng ào xuống đầm.
Lễ hội đánh cá Vực Rào (hay còn gọi là lễ hội đánh cá Đồng Hoa, lễ xả Vực) là một nét đẹp văn hóa độc đáo đã tồn tại khoảng 300 năm nay tại vùng đất Nghi Xuân.
Đây không chỉ là một hoạt động giải trí đơn thuần mà là một sinh hoạt cộng đồng sâu sắc gắn liền với đời sống của cư dân trồng lúa nước. Qua lễ hội, người dân gửi gắm mong ước về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống no ấm.
Những chiếc nơm tre liên tục được úp xuống, những tấm vó, rớ được kéo lên trong tiếng hò reo của người dân và du khách đứng kín hai bên bờ.
Năm nay, nhờ mực nước thấp, việc đánh bắt trở nên thuận lợi hơn rất nhiều. Chỉ sau ít phút xuống nước, nhiều người đã có thể ôm lên bờ những con cá trắm, cá chép nặng hàng kg.
Sự hấp dẫn của lễ hội đánh cá Vực Rào nằm ở chỗ nó không giới hạn độ tuổi hay giới tính. Bất kỳ ai cũng có thể trở thành một "ngư dân" thực thụ.
Giữa "biển" người đang bì bõm dưới đầm nước, bà Phan Thị Nhung (80 tuổi, trú thôn Mỹ Lộc, xã Nghi Xuân) trở thành tâm điểm chú ý khi là một trong những "nơm thủ" lớn tuổi nhất tham gia hội.
Bà Nhung xuất sắc bắt được một con cá trắm nặng tới 5,2kg. "Năm nào tôi cũng tham gia lễ hội này, thành thói quen rồi. Năm nay, tôi đi cùng con trai, con dâu và cả cháu trai mới 5 tuổi nữa. Tôi tham gia vì niềm vui và đam mê là chính. Con cá này mang về sẽ cùng gia đình, hàng xóm chế biến thành các món ăn để chung vui chứ nhất định không bán", bà nói.
Lễ hội đánh cá Vực Rào không chỉ là ngày vui của riêng xã Nghi Xuân mà từ lâu đã trở thành điểm hẹn văn hóa thu hút đông đảo du khách từ các vùng lân cận tìm về trải nghiệm.
Khung cảnh đặc biệt của lễ hội, nơi tiếng cười át tiếng sóng nước, mang lại một nguồn năng lượng tích cực hiếm có.
Ông Bùi Việt Hùng, Chủ tịch UBND xã Nghi Xuân chia sẻ, lễ hội là nét văn hóa đặc sắc của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước, thu hút mọi lứa tuổi tham gia, không phân biệt nam hay nữ. Sự kiện này không chỉ góp phần gìn giữ những giá trị truyền thống tốt đẹp của cha ông, tăng cường tinh thần đoàn kết cộng đồng mà còn là điểm nhấn quan trọng để thu hút du khách, quảng bá hình ảnh quê hương mỗi dịp diễn ra.