Bài hát “quốc dân” phủ sóng khắp nền tảng số
Trong nhiều năm qua, ca khúc “Khúc hát mừng sinh nhật” phiên bản của ca sĩ Phan Đình Tùng được xem là bài hát sinh nhật “quốc dân” tại Việt Nam nhờ mức độ phổ biến rộng khắp. Từ nhà hàng, quán ăn, trường học, trung tâm thương mại đến các buổi tiệc gia đình, bài hát gần như xuất hiện ở mọi dịp sinh nhật.
Cùng với sự phát triển của YouTube và mạng xã hội càng khiến ca khúc này lan tỏa mạnh hơn. MV “Khúc hát mừng sinh nhật” trên YouTube hiện đạt hơn 310 triệu lượt xem của Phan Đình Tùng, trở thành một trong những video nhạc Việt nổi bật thuộc dòng nhạc đời sống. Trên TikTok, ca khúc cũng được sử dụng rộng rãi trong các video ngắn với lượng tiếp cận rất lớn.
Tuy nhiên, cùng với độ phủ sóng mạnh mẽ là tình trạng khai thác tràn lan trên môi trường số. Chỉ cần tìm kiếm cụm từ “Khúc hát mừng sinh nhật” trên Google hoặc YouTube, hàng loạt website lời bài hát, nhạc chuông, video karaoke, clip cắt ghép xuất hiện nhan nhản.
Nhiều website đăng tải toàn bộ lời bài hát, nhạc nền, bản karaoke hoặc video cắt ghép kèm quảng cáo. Trên YouTube, không khó để bắt gặp các video đăng tải lại ca khúc dưới nhiều hình thức khác nhau nhằm thu hút lượt xem, khai thác quảng cáo hoặc tăng tương tác.
Ca sĩ Phan Đinh Tùng trong MV Khúc hát mừng sinh nhật. Ảnh: YouTube Phan Đinh Tùng.
Đáng chú ý, phía ca sĩ Phan Đình Tùng mới đây đã công khai thông tin liên quan tranh chấp quyền sở hữu trí tuệ đối với ca khúc này cùng 5 album gồm “Hạt nhân”, “Tùng chung”, “Tùng thuận”, “Tùng phong”, “Tùng teen”.
Theo ca sĩ Phan Đinh Tùng, giữa anh và một số cá nhân, tổ chức đang tồn tại khác biệt trong việc xác lập, khai thác và quản lý quyền sở hữu trí tuệ đối với các tác phẩm nói trên. Điều này dẫn đến tranh chấp về quyền sở hữu, quyền khai thác thương mại cũng như quyền phân chia doanh thu trên nhiều nền tảng nhạc số quốc tế trong thời gian dài.
Sau quá trình khiếu nại, làm việc và cung cấp hồ sơ pháp lý kéo dài, một số quyền sở hữu trí tuệ liên quan đã được khôi phục. Tuy nhiên, vụ việc đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
Ca sĩ Phan Đình Tùng cho biết, hiện tại, doanh thu quảng cáo phát sinh từ Video âm nhạc “Khúc hát mừng sinh nhật” trên kênh YouTube chính thức của Phan Đinh Tùng trong giai đoạn video đạt lượng truy cập và khai thác thương mại rất lớn đã từng được hệ thống nền tảng và đơn vị phân phối doanh thu tạm thời ghi nhận cho phía liên quan trong quá trình phát sinh tranh chấp.
“Chúng tôi tôn trọng quyền đánh giá, xem xét và kết luận của các cơ quan có thẩm quyền, đồng thời sẽ tiếp tục phối hợp đầy đủ theo đúng quy định pháp luật để vụ việc được giải quyết một cách khách quan, minh bạch và công bằng”, ca sĩ Phan Đinh Tùng nhấn mạnh.
Kênh “Quốc Huy Official” có 82 nghìn lượt đăng ký với hơn 35 triệu lượt xem từ bài hát “Khúc hát mừng sinh nhật”. Ảnh chụp màn hình
Không chỉ dừng lại ở tranh chấp với đơn vị network phân phối (đơn vị được ủy quyền khai thác nhạc số) giữa Phan Đình Tùng và những người liên quan, ca khúc này hiện nay còn bị khai thác tràn lan dưới dạng các phiên bản phái sinh (không có giá trị nội tại, dựa trên giá trị của các tài sản cơ sở, gốc) và remix không xin phép trên YouTube và TikTok với hàng triệu lượt xem.
Theo ghi nhận của phóng viên Báo Công Thương, đơn cử trên mạng xã hội YouTube nhiều kênh đăng tải bài hát “Khúc hát mừng sinh nhật” như: “Quốc Huy Official” có 82 nghìn lượt đăng ký với hơn 35 triệu lượt xem; “Happy Birthday” có 1,59 triệu lượt đăng ký với 18 triệu lượt xem; “Happy Birthday Song For Special Day” có 24,8 lượt đăng ký với 6,8 triệu lượt xem; “Nhạc Sàn Hub” có 924 nghìn lượt đăng ký với hơn 1,7 triệu lượt xem; “KHOA MUSIC” có hơn 5 nghìn lượt đăng ký với 2,2 triệu lượt xem…
Ngoài được phát hành trên các kênh trên YouTube, trên nền tảng TikTok bài hát này cũng không khó để tìm kiếm. Trên tài khoản “Mạnh Tườngvn” (địa chỉ ID: @manhtuong.06) có hơn 150 nghìn lượt followers với 8 triệu lượt likes (thích); tài khoản “JK Music” (địa chỉ ID: @jeongkyung_) có gần 570 nghìn lượt followers, hơn 14 triệu lượt likes… cũng nghi nhận từ hàng chục nghìn đến vài trăm nghìn lượt người xem.
Cao điểm siết bản quyền
Câu chuyện của ca sĩ Phan Đinh Tùng diễn ra đúng lúc Chính phủ có những hành động quyết liệt trong lĩnh vực thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Sau Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, Bộ Công an đã vào cuộc đấu tranh, khởi tố hàng loạt vụ án.
Cụ thể, ngày 16/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã ra quyết định khởi tố 5 vụ án hình sự về tội Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan. Trong đó có vụ án xảy ra tại BH Media, khởi tố bị can Nguyễn Hải Bình, Tổng giám đốc Công ty.
Ngoài ra còn có vụ án xảy ra tại nhóm 1900 Group; vụ án tại Công ty TNHH Mây Sài Gòn; vụ án tại Trung tâm Giọng ca để đời, khởi tố bị can Diệp Văn Lập, còn được biết đến là ca sĩ Quang Lập.
Không chỉ xử lý trong lĩnh vực âm nhạc, tối 21/5 vừa qua, Công an tỉnh Hưng Yên khởi tố 23 đối tượng đã có hành vi sử dụng công nghệ cao để xâm phạm bản quyền tác giả, quyền liên quan; tổ chức đánh bạc và đánh bạc do Đỗ Văn C. (sinh năm 1995, hộ khẩu thường trú xã Liên Hoà, tỉnh Phú Thọ; nơi ở hiện tại Chung cư cao cấp Empire City Thủ Thiêm, phường An Khánh, TP. Hồ Chí Minh) cầm đầu... Đường dây hoạt động thông qua các website như: CakhiaTV, RakhoiTV, CaheoTV… với nhiều “bình luận viên” nổi tiếng trên mạng xã hội như “Giàng A Phò”, “Giàng A Lử”, “Giàng A Lôi”, “Giàng A Páo”, “Giàng A Cay”…
Luật sư Ma Văn Giang (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) nhận định, việc xử lý vi phạm bản quyền là bước chuyển mạnh mẽ trong thực thi pháp luật sở hữu trí tuệ tại Việt Nam, khi nhắm thẳng vào hành vi khai thác nội dung trái phép nhằm mục đích thương mại trên nền tảng số. Đặc biệt, việc điều tra, xử lý nghiêm các đối tượng xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên không gian mạng thể hiện quyết tâm của chúng ta nhằm tạo ra môi trường minh bạch, công bằng cùng các giá trị chính đáng của nghệ thuật và sản phẩm.