OCOP Cà Mau từng bước nâng tầm, chinh phục thị trường

Tìm cơ hội bứt phá qua xúc tiến thương mại

Không dừng lại ở việc tạo ra sản phẩm OCOP từ lợi thế địa phương, nhiều hợp tác xã (HTX) tại Cà Mau, đang từng bước mở rộng thị trường bằng cách tham gia sâu vào các hoạt động xúc tiến thương mại, chuyển đổi số và chế biến sâu. Với nguồn lợi từ thủy hải sản, đặc sản dưới tán rừng, vùng cửa biển, các HTX đang từng bước xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị sản phẩm, tìm đường vào những thị trường lớn trong và ngoài nước.

Bà Cao Ngọc Hằng, Giám đốc HTX Nông sản sạch số 1 Bạc Liêu (phường Hiệp Thành, tỉnh Cà Mau) cho biết, HTX được hình thành dựa trên vùng nguyên liệu cửa biển Hợp Thành với nguồn thủy hải sản phong phú. Hiện HTX có 7 sản phẩm OCOP 3 sao gồm tôm giòn, chà bông tôm, cá đù một nắng, tôm sẻ một nắng, bánh phồng tôm, khô tôm bạc và khô tôm đất.

Theo bà Hằng, thời gian qua, HTX nhận được sự hỗ trợ tích cực từ địa phương, Sở Công Thương, Trung tâm Khuyến công và ngành nông nghiệp trong việc tham gia các chương trình kết nối giao thương, qua đó mở rộng mạng lưới đối tác và thị trường tiêu thụ.

Đáng chú ý, quá trình chuyển đổi số đã giúp HTX có bước tiến lớn trong hoạt động kinh doanh. “Chúng tôi đăng ký trên mạng đấu thầu quốc gia để tham gia đấu thầu trực tuyến, đặc biệt là các gói quà Tết của nhiều địa phương. Tết năm 2026, HTX đã trúng 2 gói thầu với tổng giá trị hơn 5 tỷ đồng”, bà Hằng hào hứng chia sẻ.

Các sản phẩm của HTX hiện đã áp dụng truy xuất nguồn gốc và chủ yếu tiêu thụ trong nước. "Do chưa đủ năng lực xuất khẩu trực tiếp, thời gian tới HTX dự kiến mở chi nhánh ở nước ngoài để nhập hàng qua đó, từng bước mở rộng hệ thống phân phối", bà Hằng nói.

Ông Nguyễn Văn Biên, Giám đốc Kinh doanh HTX Ba Khía Đầm Dơi (xã Quách Phẩm, tỉnh Cà Mau) cho hay, HTX chuyên sản xuất các sản phẩm từ ba khía và tôm, đó đều là những đặc sản đặc trưng dưới tán rừng ở Cà Mau.

“Tôm và ba khía ở vùng rừng ngập mặn rất dồi dào. Chúng tôi tận dụng nguồn nguyên liệu bản địa để chế biến sâu, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm”, ông Biên nói.

Ông Biên chia sẻ, hầu hết sản phẩm của HTX đạt OCOP từ 3 - 4 sao, khi dạt được những chứng nhận này, doanh thu mỗi năm của HTX tăng khoảng 20 - 30%. HTX đang triển khai song song hai hình thức quảng bá sản phẩm. Một là tham gia các chương trình xúc tiến thương mại trực tiếp cùng Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Môi trường. Hai là phát triển thương mại điện tử, vừa kinh doanh trực tuyến vừa quảng bá hình ảnh sản phẩm trên các nền tảng số.

"Hiện nay các sản phẩm của HTX chúng tôi đã xuất khẩu sang Mỹ, Nhật Bản, Malaysia và Hồng Kông (Trung Quốc). Chúng tôi cũng đang tiếp tục nghiên cứu chế biến sâu để mở rộng thêm các thị trường quốc tế", ông Biên chia sẻ.

Cùng chung định hướng mở rộng thị trường, bà Trần Hoài Phương, Giám đốc HTX Trúc Phương (xã Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau) nhìn nhận, các hoạt động xúc tiến thương mại đã giúp HTX có cơ hội gặp gỡ cả đối tác mới lẫn khách hàng truyền thống. Sau những buổi kết nối trực tiếp, HTX tiếp tục duy trì liên lạc, giới thiệu sản phẩm qua các nền tảng như Zalo, Facebook hay email.

“Nếu khách hàng có nhu cầu, chúng tôi sẽ gửi mẫu để họ dùng thử. Khi sản phẩm đáp ứng yêu cầu, hai bên sẽ tiến tới hợp tác”, bà Phương nói.

Bà Phương cho rằng, kết nối trực tiếp vẫn là kênh mang lại hiệu quả cao bởi khách hàng được tận mắt xem mẫu mã, trao đổi cụ thể và thậm chí dùng thử sản phẩm trước khi quyết định hợp tác.

Sức cạnh tranh còn yếu

Theo Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại tỉnh Cà Mau, trong thời gian qua, đơn vị đã tập trung triển khai nhiều hoạt động đồng hành cùng các hợp tác xã, doanh nghiệp và chủ thể OCOP nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm, nhất là các sản phẩm đặc trưng của tỉnh.

Cụ thể, đơn vị này đã hỗ trợ các chủ thể OCOP tham gia nhiều hội chợ, triển lãm, tuần lễ kết nối cung cầu trong và ngoài tỉnh; tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối giao thương với hệ thống siêu thị, sàn thương mại điện tử và doanh nghiệp phân phối lớn.

Bên cạnh đó, hỗ trợ các cơ sở trong việc quảng bá sản phẩm thông qua truyền thông số, xây dựng hình ảnh thương hiệu, thiết kế bao bì, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc và nâng cao chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn thị trường.

Đặc biệt, chú trọng hỗ trợ đưa sản phẩm OCOP lên các nền tảng thương mại điện tử, từng bước giúp các chủ thể tiếp cận người tiêu dùng rộng hơn, thích ứng với xu hướng chuyển đổi số trong hoạt động thương mại hiện nay.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Nguyễn Văn Nghi, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại tỉnh Cà Mau (Sở Công Thương tỉnh Cà Mau) cho biết, các sản phẩm OCOP của tỉnh Cà Mau tuy có nhiều tiềm năng và mang tính đặc trưng địa phương cao, song vẫn còn gặp một số khó khăn khi tham gia sâu vào các chuỗi phân phối hiện đại và thị trường xuất khẩu.

“Khó khăn lớn nhất là quy mô sản xuất của nhiều hợp tác xã, cơ sở còn nhỏ lẻ, chưa đáp ứng ổn định về sản lượng, tiêu chuẩn chất lượng và tính đồng nhất của sản phẩm theo yêu cầu của các hệ thống phân phối lớn”, ông Nghi chia sẻ.

Cũng theo ông Nghi, năng lực về bao bì, nhãn hiệu, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và năng lực tiếp cận thị trường số của nhiều chủ thể vẫn còn hạn chế. Một số đơn vị chưa có đội ngũ chuyên trách về marketing, thương mại điện tử hoặc chưa quen với hoạt động xúc tiến thương mại chuyên nghiệp.

Đối với xuất khẩu, nhiều sản phẩm còn thiếu chứng nhận quốc tế, công nghệ chế biến sâu chưa cao nên giá trị gia tăng chưa lớn, sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế còn hạn chế.

Hướng tới xây dựng hệ sinh thái OCOP chuyên nghiệp

Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại tỉnh Cà Mau Nguyễn Văn Nghi chia sẻ, để hỗ trợ các hợp tác xã và chủ thể OCOP phát triển bền vững hơn, trong thời gian tới, đơn vị sẽ tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó trọng tâm là hỗ trợ ứng dụng máy móc, thiết bị tiên tiến, công nghệ chế biến sâu nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm, kéo dài thời gian bảo quản và gia tăng giá trị sản phẩm địa phương.

Song song đó, Trung tâm sẽ hỗ trợ doanh nghiệp, HTX xây dựng thương hiệu, hoàn thiện bao bì, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc, đăng ký bảo hộ và phát triển các sản phẩm đạt tiêu chuẩn thị trường trong nước và xuất khẩu.

Ngoài ra, đơn vị tiếp tục đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối giao thương, hỗ trợ chuyển đổi số, đào tạo kỹ năng thương mại điện tử và quảng bá sản phẩm OCOP trên các nền tảng số để giúp các chủ thể mở rộng thị trường tiêu thụ.

"Về lâu dài, Trung tâm mong muốn góp phần xây dựng hệ sinh thái OCOP của tỉnh Cà Mau theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, gắn với lợi thế đặc trưng của địa phương và nhu cầu thị trường", Ông Nghi nói thêm.

Chương trình OCOP đã giúp nhiều đặc sản Cà Mau được chuẩn hóa về chất lượng, bao bì, truy xuất nguồn gốc, mở thêm cơ hội tiếp cận thị trường lớn. Thông qua xúc tiến thương mại, kết nối giao thương và thương mại điện tử, nhiều hợp tác xã từng bước xây dựng thương hiệu, mở rộng đầu ra và nâng giá trị sản phẩm. Tuy nhiên, để đi xa hơn, các chủ thể OCOP vẫn cần tiếp tục đầu tư chế biến sâu, nâng năng lực sản xuất và đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn của thị trường hiện đại, xuất khẩu.