Nguồn vốn VND được bổ sung qua nhiều kênh
Theo thông báo gửi đến các ngân hàng thương mại mới đây, Ngân hàng Nhà nước cho biết, từ ngày 11/11, cơ quan này sẽ thực hiện mua USD giao ngay định kỳ vào thứ Hai và thứ Tư hằng tuần. Những phiên giao dịch trùng ngày nghỉ lễ sẽ được chuyển sang ngày làm việc kế tiếp.
Hội Nghiên cứu thị trường liên ngân hàng (VIRA) cho biết, bên bán là các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài có trạng thái ngoại tệ dương tại thời điểm chốt sổ cuối ngày hôm trước. Quy mô mua tối đa mỗi phiên được xác định trên cơ sở đưa trạng thái ngoại tệ của từng đơn vị về ngưỡng cân bằng.
Đáng chú ý, nghiệp vụ mua đứt ngoại tệ tạo ra nguồn tiền đồng được bổ sung thực chất vào hệ thống ngân hàng, không phát sinh nghĩa vụ hoàn trả như các giao dịch hoán đổi ngoại tệ có kỳ hạn. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2023, khi Ngân hàng Nhà nước từng mua vào khoảng 6 tỷ USD, cơ quan điều hành triển khai trở lại nghiệp vụ này.
Trước đó, Ngân hàng Nhà nước đã thực hiện hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng với quy mô trước mắt 2 tỷ USD, tỷ giá 24.399 đồng/USD. Thông qua nghiệp vụ này, các tổ chức tín dụng nhận được nguồn VND trong thời gian tương đối dài, đồng thời có trách nhiệm hoàn trả ngoại tệ khi đến hạn.
Trao đổi về kết quả bước đầu của nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ, bà Nguyễn Linh Phương, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (Ngân hàng Nhà nước), cho biết các tổ chức tín dụng đã hưởng ứng tích cực. Tính đến ngày 9/11, gần 50.000 tỷ đồng được cung ứng thêm cho hệ thống ngân hàng thông qua nghiệp vụ này.
Theo bà Nguyễn Linh Phương, việc triển khai hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng nhằm giúp các tổ chức tín dụng cân đối nguồn vốn, ổn định thanh khoản VND trong thời gian dài, qua đó hỗ trợ ổn định thị trường tiền tệ, đặc biệt trong giai đoạn cuối năm dương lịch và trước Tết Nguyên đán.
Bên cạnh đó, nghiệp vụ này bổ sung nguồn vốn VND cho hệ thống trong thời gian tương đối dài với chi phí giảm, tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng ổn định và giảm lãi suất cho vay, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế.
Tác động bước đầu cũng được ghi nhận trên thị trường liên ngân hàng. Ngay sau khi Ngân hàng Nhà nước công bố triển khai nghiệp vụ, lãi suất hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng đã giảm về mức tương đương mức Ngân hàng Nhà nước chào giao dịch. Lãi suất hoán đổi ngoại tệ các kỳ hạn từ 3 tháng trở lên cũng có xu hướng giảm.
Những diễn biến này, theo bà Nguyễn Linh Phương, cho thấy giải pháp đã bước đầu có tác động tích cực, góp phần ổn định kỳ vọng thị trường và tạo điều kiện thuận lợi để giảm mặt bằng lãi suất.
Ngân hàng Nhà nước chuyển sang mua đứt ngoại tệ từ ngày 11/11.
Đánh giá về việc kết hợp các công cụ điều hành, ông Trần Chí Thanh, Phó Tổng giám đốc kiêm Giám đốc Khối Nguồn vốn và Ngoại hối của Ngân hàng TMCP Quốc tế Việt Nam (VIB), nhận định việc kết hợp hoán đổi ngoại tệ với mua ngoại tệ giao ngay có thể hỗ trợ thanh khoản và giảm áp lực lãi suất.
“Khi đến mùa vụ kiều hối và mùa vụ xuất khẩu cuối năm, khi nguồn ngoại tệ dồi dào thì có thể Ngân hàng Nhà nước sẽ mua được ngoại tệ để tăng dự trữ ngoại hối, đồng thời cung thêm nguồn VND cho thị trường”, ông Trần Chí Thanh phân tích.
Như vậy, bên cạnh việc bổ sung nguồn vốn thông qua hoán đổi ngoại tệ, hoạt động mua ngoại tệ giao ngay còn gắn với diễn biến cung - cầu ngoại tệ trên thị trường. Khi nguồn cung ngoại tệ tăng lên vào thời điểm cuối năm, Ngân hàng Nhà nước có thêm điều kiện mua vào, đồng thời đưa thêm tiền đồng vào lưu thông.
Hỗ trợ thanh khoản, tạo dư địa giảm lãi suất
Việc bổ sung nguồn vốn cho hệ thống ngân hàng diễn ra trong thời điểm nhu cầu thanh toán, chi trả và tín dụng thường gia tăng vào những tháng cuối năm. Đây cũng là giai đoạn các ngân hàng phải chủ động cân đối nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu vay phục vụ sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Chia sẻ tại phiên họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà nhấn mạnh mục tiêu của cơ quan điều hành là duy trì nguồn vốn dồi dào, qua đó giảm chi phí vay mượn cho nền kinh tế.
Song song với việc bơm vốn qua thị trường mở, tái cấp vốn và hoán đổi ngoại tệ, Ngân hàng Nhà nước đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng thực hiện giảm lãi suất huy động và cho vay. Theo yêu cầu đặt ra, lãi suất huy động cần giảm từ 0,5 - 1%/năm đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên; lãi suất cho vay giảm từ 1,5 - 2%/năm đối với các lĩnh vực ưu tiên.
Đến cuối tháng 10, lãi suất huy động bình quân đối với các khoản tiền gửi mới giảm khoảng 0,4%/năm; lãi suất cho vay mới giảm từ 0,2 - 0,5%/năm. Hơn 20 ngân hàng cũng triển khai các gói tín dụng ưu đãi với mức lãi suất thấp.
Trên thị trường đầu tháng 11, nhóm ngân hàng quốc doanh và ngân hàng nước ngoài đã điều chỉnh giảm lãi suất niêm yết khoảng 0,5%/năm, trong khi nhóm ngân hàng thương mại cổ phần giảm từ 0,5-0,7%/năm.
Theo bà Nguyễn Linh Phương, thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến kinh tế vĩ mô và thị trường tiền tệ, điều hành chủ động, linh hoạt các công cụ chính sách tiền tệ, trong đó có nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn và hoán đổi ngoại tệ với quy mô, kỳ hạn, thời điểm phù hợp.
Cùng với đó, cơ quan điều hành sẽ kết hợp các giải pháp về lãi suất, tỷ giá và tín dụng, hướng đến mục tiêu duy trì thanh khoản, bổ sung nguồn vốn VND cho hệ thống ở mức độ phù hợp, hỗ trợ ổn định và giảm mặt bằng lãi suất, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Về điều hành tỷ giá, Ngân hàng Nhà nước cho biết thị trường ngoại tệ từ đầu năm 2026 chịu tác động đan xen từ các yếu tố quốc tế và trong nước, trong đó có chính sách lãi suất của các ngân hàng trung ương lớn, chính sách thương mại của Mỹ, diễn biến địa chính trị, nhu cầu nhập khẩu và hoạt động chuyển lợi nhuận của nhà đầu tư nước ngoài.
Tuy nhiên, nhờ các giải pháp điều hành chính sách tiền tệ, tỷ giá cùng những yếu tố hỗ trợ, thị trường ngoại tệ vẫn hoạt động thông suốt, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế được đáp ứng đầy đủ.
Trong hai tháng cuối năm, Ngân hàng Nhà nước khẳng định tiếp tục theo dõi sát diễn biến thị trường trong nước và quốc tế, điều hành tỷ giá linh hoạt, phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ và can thiệp khi cần thiết.
Việc triển khai đồng thời các nghiệp vụ mua ngoại tệ giao ngay, hoán đổi ngoại tệ, thị trường mở và tái cấp vốn được đặt trong mục tiêu duy trì thanh khoản phù hợp, hỗ trợ ổn định mặt bằng lãi suất và đáp ứng nhu cầu vốn của nền kinh tế. Đây cũng là cơ sở để các tổ chức tín dụng chủ động hơn trong cân đối nguồn vốn, chuẩn bị cho giai đoạn cao điểm thanh toán và tín dụng cuối năm.