Nghiên cứu bám sát nhu cầu thực tiễn
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, TS. Hoàng Anh Tuấn - Viện trưởng Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam cho biết, sứ mệnh của Viện hình thành không chỉ bởi chức năng, nhiệm vụ do Tập đoàn Hóa chất Việt Nam phê duyệt mà phải kế thừa nhiệm vụ thiêng liêng mà các thế hệ đi trước giao phó; đó là: Nghiên cứu triển khai khoa học, công nghệ và đào tạo chuyên ngành đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội trong và ngoài ngành hóa chất theo xu hướng hội nhập.
Hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ tại Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam. Ảnh: Q.N
Từ sứ mệnh này, tầm nhìn chiến lược của Viện là: Đổi mới cơ chế, chính sách và phương thức hoạt động để xây dựng Viện thành một tổ chức khoa học, công nghệ công lập tự chủ, tự chịu trách nhiệm; lấy nghiên cứu khoa học, công nghệ và đào tạo làm mục tiêu then chốt; lấy kết quả và hiệu quả nghiên cứu ứng dụng triển khai khoa học, công nghệ - dịch vụ làm động lực và nền tảng phát triển. Đồng thời, bám sát một số lĩnh vực quan trọng trong chiến lược phát triển khoa học công nghệ quốc gia; trong đó, có các lĩnh vực hoạt động của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam.
Theo đó, ngoài những nhiệm vụ khoa học, công nghệ nghiên cứu thăm dò, nghiên cứu phục vụ xây dựng chiến lược, định hướng phát triển của các bộ, ngành và tập đoàn, phần lớn các nhiệm vụ khoa học, công nghệ trong Viện còn lại đều được hình thành từ nhu cầu thực tiễn của hoạt động sản xuất - kinh doanh và đời sống xã hội. Tất cả đều tạo ra giá trị khoa học, công nghệ và giá trị kinh tế.
Năm 2025, Viện thực hiện 4 đề tài cấp quốc gia; 1 cấp Bộ Công Thương; 1 đề tài cấp Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội. Từ các nhiệm vụ khoa học và công nghệ này đã công bố được 1 bài báo trên tạp chí khoa học chuyên ngành quốc tế; 5 bài báo công bố trên các tạp chí khoa học chuyên ngành trong nước; 1 bằng độc quyền sáng chế được Hoa Kỳ cấp bằng; 4 bằng sáng chế trong nước; 1 bằng độc quyền giải pháp hữu ích trong nước.
Trước đó, chỉ tính riêng 4 năm (2019-2023), từ hoạt động khoa học và công nghệ, Viện đã được cấp 11 bằng sáng chế và 7 giải pháp hữu ích; đã đăng tải 26 bài báo khoa học trên tạp chí nước ngoài với chỉ số ISSN cao, 66 bài báo khoa học trên tạp chí trong nước; đã đăng ký và được cấp độc quyền 10 nhãn hiệu hàng hóa chất lượng cao.
Kết quả nghiên cứu của tập thể, cá nhân trong Viện đã được tặng thưởng nhiều Giải thưởng, Bằng khen của nhà nước, các bộ, ngành. Đáng kể nhất là Giải thưởng Nhà nước về Khoa học và Công nghệ cấp cho cụm công trình “Nghiên cứu chế tạo xúc tác dị thể, vật liệu nano trong lĩnh vực tổng hợp và ứng dụng nhiên liệu sinh học, các sản phẩm thân thiện môi trường, tiết kiệm nhiên liệu….” do Phòng Thí nghiệm trọng điểm công nghệ lọc hóa dầu chủ trì thực hiện.
Thương mại hóa nhiều sản phẩm, công nghệ
Cũng từ hoạt động khoa học và công nghệ của Viện, nhiều sản phẩm, công nghệ mới đã được hình thành, thương mại hóa. Chế phẩm ECOAL với mục tiêu tăng khả năng cháy, giảm định mức tiêu hao nhiên liệu, giảm ô nhiễm môi trường do phát thải CO và khí nhà kính đã được thử nghiệm, đánh giá hiệu quả sử dụng và được nhiều cơ sở mua để sử dụng thử nghiệm tiếp tiến tới sử dụng đại trà.
Nhiều sản phẩm, công nghệ mới của Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam được hình thành, thương mại hóa
Bên cạnh đó, chế phẩm dầu vi nhũ thủy lực đã được một số công ty khai thác thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam mua với khối lượng lớn cho hoạt động khai thác hầm lò. Dịch vụ tái chế dầu điều khiển tua bin trong các nhà máy nhiệt điện đã góp phần hạn chế lượng mua mới để thay thế hoặc bổ sung cho Nhà máy điện Uông Bí từ năm 2022 đến nay, đang có cơ hội để áp dụng trong toàn ngành.
Hay, các loại keo dán UF, UMF chất lượng cao, có chỉ số phát thải methanol thấp theo tiêu chuẩn E1, E0 đã được sản xuất, cung cấp rộng rãi cho nhiều cơ sở chế biến gỗ xuất khẩu trong nước với sản lượng 7.000-10.000 tấn/năm. Chế phẩm nano silica đã được sản xuất ở quy mô công nghiệp đáp ứng yêu cầu sử dụng thương mại trong vật liệu chống cháy, trong chất giặt rửa nano sinh học, trong nông nghiệp…
Các chế phẩm chế biến sâu tinh chất nghệ curcumin và các chiết xuất thảo mộc khác đã được nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa trong các lĩnh vực thực phẩm bảo vệ sức khỏe (với thương hiệu cốm tinh nghệ Lacto turmerin và sản phẩm hỗ trợ ngừa u bướu NUB) và lĩnh vực chăn nuôi không dùng thuốc kháng sinh.
Ngoài ra, nhiều kết quả nghiên cứu, nhiều sản phẩm tiềm năng đã và đang được triển khai dưới các hình thức tự tổ chức sản xuất, gia công theo nhu cầu của doanh nghiệp hoặc chuyển giao công nghệ…
Thực hiện chỉ đạo của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam về tăng cường kết nối giữa Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam với các đơn vị trực thuộc Tập đoàn để giải quyết những vấn đề kỹ thuật tại cơ sở, nhiều nhiệm vụ mới liên quan đến các lĩnh vực phân bón, hóa chất cơ bản, hóa chất tiêu dùng, cao su chế biến, pin và ắc quy… đã được phối hợp triển khai và hứa hẹn mang lại các giá trị hiệu quả đích thực.
TS. Hoàng Anh Tuấn khẳng định, khoa học, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả và mang lại giá trị cao nhất nếu tiếp cận và gắn kết với thực tiễn sản xuất, đời sống xã hội. Trong khi đó, hiệu quả và giá trị bao gồm cả giá trị hữu hình và giá trị vô hình mà khoa học, công nghệ đem lại chủ yếu cho doanh nghiệp và xã hội. Mô hình tự chủ thực sự là chủ trương đúng đắn, động lực cho phát triển khoa học, công nghệ khi và chỉ khi được đầu tư đúng mức và đúng tầm.
Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam luôn tăng cường gắn kết giữa nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo với triển khai công nghệ và sản xuất, kinh doanh - dịch vụ chuyên ngành; lấy nghiên cứu khoa học công nghệ và đào tạo làm mục tiêu then chốt; lấy kết quả và hiệu quả nghiên cứu ứng dụng triển khai khoa học, công nghệ - dịch vụ làm động lực và nền tảng phát triển.