Phía Iran khẳng định không tham gia bất kỳ sáng kiến ngoại giao nào như Islamabad (Pakistan) nêu. Động thái này diễn ra trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Iran đã chính thức bác bỏ tuyên bố của Pakistan về việc đứng ra làm trung gian thúc đẩy đối thoại giữa Tehran và Washington. Ảnh minh hoạ: Al Jazeera.
Theo đó, sau khi Pakistan tuyên bố sẵn sàng đăng cai các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Mỹ và Iran nhằm chấm dứt xung đột đang diễn ra, phía Iran đã nhanh chóng lên tiếng phủ nhận.
Trong tuyên bố ngày 30/3 từ Tổng Lãnh sự quán Iran tại Mumbai, phía Iran nhấn mạnh, không có các cuộc đàm phán trực tiếp với Mỹ, đồng thời cáo buộc Washington đưa ra những yêu cầu quá mức và không hợp lý. Cơ quan này cũng khẳng định rõ, các diễn đàn do Pakistan tổ chức là vấn đề riêng của nước này và Iran không tham gia.
Tuyên bố của phía Iran nêu rõ: “Không có đàm phán trực tiếp với Mỹ. Chỉ tồn tại những yêu cầu quá mức, không hợp lý được chuyển qua các kênh trung gian. Ngoại giao của Mỹ thay đổi liên tục, trong khi lập trường của chúng tôi nhất quán và rõ ràng.
Các diễn đàn do Pakistan tổ chức là vấn đề riêng của nước này và chúng tôi không tham gia. Những lời kêu gọi từ khu vực nhằm chấm dứt xung đột là điều đáng hoan nghênh, song cần nhìn nhận đúng bản chất, ai là bên khơi mào căng thẳng”.
Động thái này được đưa ra chỉ 1 ngày sau khi Pakistan công bố các nỗ lực ngoại giao liên quan. Trước đó, Phó Thủ tướng, Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar đã chủ trì cuộc họp kéo dài nhiều giờ tại Islamabad với những người đồng cấp đến từ Saudi Arabia, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ.
Theo ông Dar, các bên tham dự đã thảo luận sâu về tác động của xung đột, đặc biệt là tình trạng gián đoạn hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz.
Phát biểu trên truyền hình, ông Dar cho biết, các nước tham dự bày tỏ sự ủng hộ đối với khả năng tổ chức các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Islamabad.
Ông cũng cho hay, bản thân và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đã tiến hành nhiều cuộc điện đàm với các quan chức cấp cao Iran, trong đó có Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Đồng thời, Pakistan cũng duy trì trao đổi với phía Mỹ nhằm thúc đẩy các nỗ lực đối thoại.
Tuy nhiên, cuộc họp tại Islamabad diễn ra trong điều kiện an ninh nghiêm ngặt nhưng không có sự tham dự của đại diện Mỹ, Israel hay Iran.
Bên cạnh đó, xung đột Trung Đông tiếp tục gây ra những hệ lụy nghiêm trọng, đặc biệt đối với hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Theo các số liệu được công bố, số chuyến tàu qua lại mỗi ngày đã giảm xuống còn khoảng 6, so với mức trung bình khoảng 135 chuyến/ngày trong điều kiện bình thường.
Phần lớn số tàu vẫn lưu thông hiện nay có liên hệ với Iran hoặc các quốc gia duy trì quan hệ thân thiện với Tehran.
Đáng chú ý, Quốc hội Iran đã chính thức thông qua đạo luật thu phí quá cảnh đối với tàu thương mại qua eo biển Hormuz. Theo đó, dự luật khẳng định quyền chủ quyền, kiểm soát và giám sát của Tehran đối với tuyến hàng hải chiến lược này, đồng thời tạo thêm nguồn thu cho ngân sách quốc gia.
Trước đó, ngày 29/3, phát biểu trên chuyên cơ Không Lực Một, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, Iran đã chấp nhận phần lớn nội dung trong kế hoạch 15 điểm do Washington đề xuất. Kế hoạch này được chuyển tới Tehran, thông qua nước trung gian là Pakistan, với mục tiêu là chấm dứt hoàn toàn xung đột tại Trung Đông.
Tổng thống Mỹ đồng thời cho biết, các kênh tiếp xúc với Iran đang được triển khai song song, bao gồm cả trực tiếp và thông qua trung gian. Ông nhấn mạnh, Washington vẫn duy trì hoạt động của các đặc phái viên, đồng thời tiến hành trao đổi trực tiếp và đánh giá tiến trình đàm phán đang đạt những tín hiệu tích cực.