Cùng với sự phát triển mạnh của thương mại điện tử, mua sắm online, trách nhiệm của các nhà sáng tạo nội dung trong việc cung cấp thông tin chính xác, minh bạch ngày càng được đặt ra. Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương xoay quanh vấn đề này, KOL Việt Anh - Chủ kênh Tiktok, Facebook “Anh Đoại đến đây” đã chia sẻ góc nhìn về vai trò của cộng đồng sáng tạo nội dung trong việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và thúc đẩy thương mại điện tử phát triển bền vững.
KOL Việt Anh trong sự kiện Tự hào hàng Việt. Ảnh: VA
Tính trung thực là yếu tố quan trọng nhất
PV: Với vai trò là một KOL thường xuyên review trải nghiệm nông sản, ẩm thực vùng miền, sản phẩm truyền thống, anh nhìn nhận như thế nào về trách nhiệm của người sáng tạo nội dung trong việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng khi mua sắm online?
KOL Việt Anh: Với vai trò là một KOL thường xuyên giới thiệu sản phẩm trên các nền tảng số, tôi nhận thấy người sáng tạo nội dung có trách nhiệm rất lớn trong việc bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng khi mua sắm online. Vì người xem thường đặt niềm tin vào trải nghiệm và đánh giá của KOL trước khi quyết định mua hàng.
Trước hết, tính trung thực là yếu tố quan trọng nhất. Nhà sáng tạo nội dung cần chia sẻ trải nghiệm thực tế về sản phẩm, nêu rõ cả ưu điểm và hạn chế nếu có, thay vì chỉ quảng bá một chiều. Điều này giúp người tiêu dùng có góc nhìn khách quan và đưa ra quyết định phù hợp với nhu cầu của mình.
Tiếp theo, cần chọn lọc sản phẩm trước khi giới thiệu. KOL nên tìm hiểu kỹ về nguồn gốc, chất lượng, cũng như uy tín của thương hiệu. Với tôi một người sáng tạo nội dung về các sản phẩm nông sản vùng miền, tôi sẽ dựa trên các tiêu chí đánh giá. Ví dụ, chất lượng và an toàn sản phẩm như: VSATTP, HACCP, ISO… Tiêu chí quy trình sản xuất như: VietGAP, GlobalGAP… Tiêu chí xếp hàng sản phẩm như: OCOP...
Việc giới thiệu những sản phẩm không rõ nguồn gốc hoặc chất lượng kém không chỉ ảnh hưởng đến người tiêu dùng mà còn làm mất uy tín của chính người sáng tạo nội dung.
Đặc biệt, sự minh bạch thông tin trong quảng cáo chính là "lá chắn" quan trọng bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Khi nội dung có yếu tố tài trợ hoặc hợp tác thương mại, người sáng tạo nên thông báo rõ ràng để khán giả hiểu rằng đó là nội dung quảng bá.
Cuối cùng, tôi nghĩ rằng người làm nội dung nên đặt lợi ích của cộng đồng lên trên lợi ích ngắn hạn. Uy tín và sự tin tưởng của người tiêu dùng, khán giả là tài sản lớn nhất của một KOL và chỉ khi giữ được sự tin cậy đó thì việc sáng tạo nội dung mới có thể phát triển bền vững.
PV: Hiện nay, tình trạng hàng giả, hàng nhái hoặc quảng cáo quá mức về chất lượng sản phẩm vẫn xuất hiện trên một số nền tảng thương mại điện tử. Theo anh, KOL cần làm gì để tránh trở thành “kênh trung gian” vô tình tiếp tay cho những sản phẩm không đảm bảo chất lượng?
KOL Việt Anh: Theo tôi, để tránh trở thành “kênh trung gian” vô tình tiếp tay cho hàng kém chất lượng, KOL cần chủ động kiểm chứng thông tin trước khi nhận quảng bá. Điều quan trọng nhất là không nên chỉ dựa vào lời giới thiệu từ nhãn hàng, mà cần tìm hiểu thêm về nguồn gốc, giấy tờ công bố sản phẩm, cũng như phản hồi của người tiêu dùng thực tế trên thị trường.
Bên cạnh đó, người sáng tạo nội dung cũng nên trải nghiệm sản phẩm trong một khoảng thời gian nhất định trước khi review. Nếu cảm thấy sản phẩm có dấu hiệu không rõ ràng về chất lượng hoặc công dụng bị quảng cáo quá mức, tốt nhất nên từ chối hợp tác.
Theo tôi, uy tín cá nhân của KOL quan trọng hơn bất kỳ hợp đồng quảng cáo nào, vì một khi mất niềm tin của người tiêu dùng thì rất khó để xây dựng lại.
Chung tay xây dựng môi trường mua sắm online minh bạch, an toàn hơn
PV: Thương mại điện tử đang phát triển rất nhanh, kéo theo việc thu thập và sử dụng dữ liệu cá nhân của người tiêu dùng ngày càng nhiều. Theo anh, người tiêu dùng cần lưu ý điều gì để bảo vệ thông tin cá nhân khi mua sắm trực tuyến?
KOL Việt Anh: Khi mua sắm trực tuyến, người tiêu dùng nên chú ý một số điểm để bảo vệ thông tin cá nhân.
Trước hết, chỉ mua hàng trên những nền tảng uy tín và gian hàng chính hãng để hạn chế rủi ro về dữ liệu và thanh toán.
Tiếp đó, không chia sẻ quá nhiều thông tin cá nhân không cần thiết, đặc biệt là các thông tin nhạy cảm như mã OTP, thông tin thẻ ngân hàng hay mật khẩu.
Ngoài ra, người tiêu dùng cũng nên kiểm tra kỹ các đường link, tin nhắn hoặc chương trình khuyến mãi bất thường, vì nhiều trường hợp lừa đảo hiện nay lợi dụng hình thức mua sắm online để đánh cắp dữ liệu cá nhân, hay sử dụng số điện thoại để gọi điện lừa đảo.
Tôi tin rằng khi người tiêu dùng thông thái và nhà sáng tạo nội dung có trách nhiệm, thị trường thương mại điện tử sẽ phát triển theo hướng bền vững và mang lại giá trị tích cực cho tất cả mọi người.
Nhân dịp ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam 15/3, tôi mong rằng cả người tiêu dùng và cộng đồng KOL/KOC sẽ cùng chung tay xây dựng một môi trường mua sắm trực tuyến minh bạch và an toàn hơn.
Cảm ơn anh về những chia sẻ hữu ích!
KOL Việt Anh (tên thật Trần Việt Anh) sở hữu kênh Tiktok, Facebook cá nhân “Anh Đoại đến đây” với hơn 600.000 người theo dõi và hơn 21 triệu lượt thích, xoay quanh chủ đề lifestyle, ẩm thực, du lịch và văn hoá. Một trong những gương mặt tiêu biểu đồng hành trong các sự kiện lớn cấp quốc gia như: Hội chợ mùa Thu 2025; Hội chợ mùa Xuân 2026; Triển lãm A80 … với vai trò truyền thông quảng bá, livestream kết nối đạt được nhiều kết quả ấn tượng.