Nơi hội tụ khát vọng phát triển, năng lực cạnh tranh toàn cầu
Nghị quyết nêu rõ: Sau hơn 50 năm xây dựng và phát triển kể từ ngày vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, đặc biệt sau hơn 3 năm thực hiện Nghị quyết số 31-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa XIII, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Thành phố là đầu tàu tăng trưởng, cực phát triển quan trọng của đất nước; đời sống Nhân dân được nâng lên; quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội được giữ vững; công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị được tăng cường.
Tuy nhiên, phát triển của Thành phố chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế và yêu cầu đặt ra; các điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, nguồn lực và quản trị đô thị chậm được tháo gỡ; chất lượng tăng trưởng, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc tế còn hạn chế; một số vấn đề về xã hội và môi trường chưa được giải quyết hiệu quả.
TP. Hồ Chí Minh cần phát huy vai trò tiên phong, mở đường về mô hình phát triển, thể chế và phương thức quản trị hiện đại. Ảnh minh họa
Trong kỷ nguyên phát triển mới, TP. Hồ Chí Minh cần phát huy vai trò tiên phong, mở đường về mô hình phát triển, thể chế và phương thức quản trị hiện đại. Xây dựng và phát triển Thành phố là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, của cả hệ thống chính trị, nhất là Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Thành phố, với phương châm: "TP. Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì TP. Hồ Chí Minh".
Nghị quyết yêu cầu tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách đồng bộ, đột phá, vượt trội; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền triệt để để Thành phố trở thành biểu tượng phát triển năng động của Việt Nam trong thế kỷ XXI. Thành phố là nơi hội tụ khát vọng phát triển, năng lực cạnh tranh toàn cầu và tinh thần đổi mới sáng tạo của đất nước; đi trước, làm mẫu, dẫn đầu về kiến tạo thể chế, chất lượng phát triển và chuẩn mực quản trị.
Về mục tiêu, đến năm 2030, TP. Hồ Chí Minh là đô thị văn minh, hiện đại, năng động, sáng tạo; trung tâm kinh tế, văn hóa, xã hội, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, logistics và hội nhập quốc tế; đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và có vị trí nổi trội ở khu vực Đông Nam Á.
Đến năm 2045, hướng tới vị thế trung tâm của châu Á, là điểm đến hấp dẫn toàn cầu, có chất lượng cuộc sống cao và hội nhập quốc tế sâu rộng. Hướng đến năm 2075, phấn đấu trở thành đô thị toàn cầu, thông minh, hiện đại, phát triển toàn diện, ngang tầm các đô thị phát triển trên thế giới.
Về các chỉ tiêu, giai đoạn 2026 - 2030, tăng trưởng GRDP tối thiểu 10%/năm. Đến năm 2030, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 14.000 USD. Kinh tế số chiếm khoảng 40% GRDP. Hoàn thành khoảng 200 km đường sắt đô thị. Chỉ số phát triển con người HDI đạt khoảng 0,9. Thành phố cơ bản giải quyết tình trạng úng ngập, ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông và không ma tuý.
Giai đoạn 2031 - 2035, tăng trưởng GRDP tối thiểu 10%/năm. Đến năm 2035, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 25.000 USD. Kinh tế số chiếm khoảng 60% GRDP. Tiếp tục duy trì chỉ số phát triển con người HDI tối thiểu đạt 0,9.
Giai đoạn 2036 - 2045, tăng trưởng GRDP tối thiểu 10%/năm. Đến năm 2045, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 75.000 USD. Tiếp tục duy trì chỉ số phát triển con người HDI tối thiểu đạt 0,9. Hoàn thành kết nối hệ thống đường sắt đô thị. Đạt mức phát thải ròng bằng "0".
Giai đoạn 2046 - 2075, tăng trưởng GRDP tối thiểu 6%/năm. Đến năm 2075, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 100.000 USD. Các chỉ số bảo đảm công bằng xã hội, bảo vệ môi trường và chỉ số phát triển con người HDI đạt trên 0,9.
Thể chế đột phá, hạ tầng hiện đại
Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Nghị quyết xác định nhiệm vụ xây dựng mô hình tăng trưởng mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh. Phát triển kinh tế - xã hội, môi trường, văn hóa, liên kết vùng và quản trị đô thị hiện đại trên nền tảng kinh tế tri thức, chuyển đổi số, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và tinh thần khởi nghiệp.
Tiên phong về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi cơ cấu và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; thúc đẩy các ngành kinh tế thế mạnh, kinh tế số, kinh tế dữ liệu, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế biển, kinh tế tầm thấp và kinh tế bạc.
Triển khai chiến lược dữ liệu, kết nối liên thông dữ liệu, quản trị thành phố thông minh trên cơ sở dữ liệu và xây dựng dữ liệu trở thành nguồn lực trong mô hình phát triển. Tập trung phát triển năng lực khoa học, công nghệ trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn, công nghệ sinh học, công nghệ năng lượng sạch, công nghệ vật liệu mới, công nghệ cho kinh tế biển và kinh tế xanh.
Hình thành các trung tâm tài chính, logistics tầm khu vực và quốc tế. Định hướng trở thành trung tâm dịch vụ lớn của cả nước và khu vực, phát triển khu thương mại tự do kết nối các trung tâm liên vùng về logistics, các cụm cảng, cảng trung chuyển quốc tế và sân bay hàng hóa. Xây dựng và vận hành hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế theo hướng thế hệ mới tại TP. Hồ Chí Minh, tăng cường kết nối sâu rộng với thị trường vốn quốc tế. Đẩy mạnh thu hút đầu tư phát triển du lịch đẳng cấp quốc tế, là điểm đến hàng đầu châu Á.
Về thể chế, xây dựng và ban hành Luật Đô thị đặc biệt nhằm tạo thể chế đặc biệt vượt trội, khung pháp lý đồng bộ, phù hợp, trở thành "đột phá của đột phá". Phân cấp, phân quyền triệt để cho Hội đồng nhân dân Thành phố, Ủy ban nhân dân Thành phố và Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố trong các lĩnh vực, trừ quốc phòng, an ninh, đối ngoại và tôn giáo; tăng cường thẩm quyền, trách nhiệm người đứng đầu các cấp gắn với cơ chế kiểm soát quyền lực.
Mở hướng cho Thành phố chủ động thí điểm cơ chế, chính sách mới, thử nghiệm có kiểm soát hoặc khác với quy định của pháp luật. Xây dựng bộ tiêu chuẩn chất lượng chung, khuyến khích những tiêu chuẩn, quy chuẩn tiến bộ, vượt trội hơn quy chuẩn quốc gia và các địa phương khác; triển khai xã hội hóa có kiểm soát một số khâu chuyên môn trong giải quyết thủ tục hành chính để rút ngắn thời gian, nâng cao hiệu quả, không tăng biên chế, bảo đảm công khai, minh bạch và quyền lựa chọn của người dân, doanh nghiệp.
Xây dựng quy hoạch tổng thể Thành phố bằng tư duy đột phá với tầm nhìn 100 năm, tổ chức không gian phát triển theo tư duy đa cực, tích hợp, kết nối, vận hành theo mô hình quản trị đa trung tâm. Thực hiện đồng bộ quy hoạch các loại hình không gian ngầm, xanh, sông nước, biển, tầm thấp, tầm cao; phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng và các mô hình TOD.
Về hạ tầng, ưu tiên hoàn chỉnh mạng lưới đường sắt đô thị, phát triển hạ tầng kết nối cảng biển, sân bay, khu công nghiệp và khu thương mại tự do; triển khai các dự án chống ngập quy mô lớn, phát triển hạ tầng năng lượng, năng lượng tái tạo và viễn thông đồng bộ, hiện đại. Hoàn thành cụm cảng Cái Mép Hạ, Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, mạng lưới đường sắt kết nối vùng Thành phố Hồ Chí Minh; khai thác hiệu quả mạng lưới đường sắt đô thị, luồng tàu đường biển, đường sông, bảo đảm kết nối liên hoàn với các tỉnh Đông Nam Bộ, đồng bằng sông Cửu Long, Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.
Nâng cao chất lượng cuộc sống người dân, đẩy nhanh chương trình phát triển nhà ở xã hội, di dời nhà ở ven kênh rạch, cải tạo chung cư cũ, di dời cơ sở công nghiệp và trường đại học theo quy hoạch ra khỏi khu vực nội thành.
Về môi trường, ưu tiên áp dụng công nghệ hiện đại, vật liệu mới, năng lượng xanh, tái tạo và thân thiện với môi trường trong xây dựng, thiết kế, thi công, vận hành phương tiện công cộng. Tập trung hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, chuyển đổi xanh, kiểm soát và xử lý nước thải, rác thải, bụi, khí thải; mở rộng mảng xanh đô thị, cải thiện chất lượng không khí và môi trường sống.
Phát triển toàn diện văn hóa, con người Thành phố văn minh, hiện đại, nghĩa tình, xứng đáng với Thành phố mang tên Bác Hồ. Trọng tâm là xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc, phát huy giá trị "Không gian văn hóa Hồ Chí Minh", phát triển công nghiệp văn hóa thành ngành kinh tế mũi nhọn, xây dựng Thành phố thành trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo, y tế hiện đại và chăm lo an sinh xã hội toàn diện.
Để bảo đảm nền tảng chính trị cho quá trình phát triển, Nghị quyết yêu cầu xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị Thành phố trong sạch, vững mạnh; nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và đảng viên; chuẩn hóa công tác cán bộ; khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung. Cùng đó, tiếp tục xây dựng hệ thống chính trị tinh gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; vận hành chính quyền địa phương 2 cấp thông suốt, đáp ứng yêu cầu phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Toàn văn Nghị quyết số 09-NQ/TW ngày 19/5/2025 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới xem TẠI ĐÂY.