Nếu như giai đoạn sau năm 1975, kinh tế chủ yếu dựa vào nương rẫy tự cung, tự cấp, giao thông phụ thuộc vào các tuyến đường đất, chi phí vận chuyển cao khiến nông sản khó vươn xa, thì bước ngoặt hiện nay không chỉ nằm ở đầu tư hạ tầng, mà ở cách sắp xếp lại toàn bộ cấu trúc phát triển.
Khi địa giới được điều chỉnh, các khu vực trước đây phát triển rời rạc được kết nối thành vùng liên hoàn, tạo điều kiện hình thành các hành lang kinh tế mới, gắn Tây Nguyên với duyên hải miền Trung và các khu vực quốc tế.
Tại Gia Lai, những khu, cụm công nghiệp đang dần hình thành theo quy hoạch bài bản.
Cùng với đó, tư duy phát triển chuyển từ xuất thô cà phê, cao su, hồ tiêu… sang nâng cao giá trị thông qua chế biến sâu. Nhiều nhà máy chế biến cà phê, gỗ, nông sản được đầu tư, giúp gia tăng giá trị thay vì chỉ bán nguyên liệu.
Sản xuất không còn dừng ở “trồng - thu hoạch - bán”, mà chuyển sang mô hình liên kết từ vùng nguyên liệu, chế biến, thương mại, doanh nghiệp và hợp tác xã tham gia sâu vào chuỗi cung ứng, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế như truy xuất nguồn gốc, phát triển bền vững, mở rộng thị trường sang châu Âu, Nhật Bản thay vì phụ thuộc vào một vài thị trường truyền thống.
Từ những con đường đất đỏ, phiên chợ vùng cao, Tây Nguyên đang dần trở thành một “mắt xích” quan trọng trong chuỗi kinh tế quốc gia.
Ngay trong quý I/2026, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) của Gia Lai tăng gần 9% so với cùng kỳ năm trước, tiến sát mục tiêu cả năm. Những con số này không chỉ là tăng trưởng, mà là tín hiệu của một nền sản xuất đang “thức giấc”.
Tại Gia Lai, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ quý I/2026 đạt hơn 51.000 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ năm trước.
Đắk Lắk là tỉnh có diện tích rộng 18.096 km², đứng thứ 3 cả nước với dân số hơn 3,346 triệu người. Với nguồn tài nguyên hơn 1,087 triệu ha đất sản xuất nông nghiệp, phù hợp trồng các loại cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao như: cà phê, cao su, hồ tiêu, sầu riêng, cây ăn trái, rau, củ, quả… được đẩy mạnh.
Tây Nguyên hôm nay vẫn là đại ngàn với những cánh rừng bạt ngàn và bản sắc văn hóa đậm đà. Nhưng bên dưới lớp trầm tích ấy là một nhịp sống mới, sôi động, hiện đại và khát vọng chuyển mình mạnh mẽ.
Đắk Lắk còn có diện tích bờ biển dài gần 189 km và nhiều đảo, đầm, vịnh, cùng với nguồn lợi thủy sản dồi dào, rất phù hợp để phát triển du lịch và dịch vụ hậu cần biển, tạo điều kiện phát triển các ngành công nghiệp hỗ trợ logistics.
Tỉnh hiện có Cảng hàng không Buôn Ma Thuột và Tuy Hòa, là cửa ngõ hàng không quan trọng, tuyến đường sắt Bắc – Nam với định hướng đường sắt tốc độ cao. Các khu bến cảng Vũng Rô, Bãi Gốc (thuộc nhóm cảng biển loại II) nằm sát tuyến hàng hải quốc tế, có khả năng đón tàu trọng tải lớn, tạo điều kiện phát triển các ngành công nghiệp gắn với cảng biển.
Quý I/2026, Đắk Lắk ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng hơn: tổng sản phẩm trên địa bàn tăng hơn 12%, vượt kế hoạch đề ra. Trong đó, công nghiệp và xây dựng tăng mạnh, góp phần quan trọng vào tăng trưởng chung.
Chỉ trong vòng 5 năm, Tây Nguyên không còn là “vùng trũng” về hạ tầng năng lượng khi hàng loạt dự án điện gió, điện mặt trời, thủy điện được triển khai đồng loạt, tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.
Tại Gia Lai, “bức tranh” năng lượng thay đổi rõ rệt với việc đưa vào vận hành 4 nhà máy điện gió với tổng công suất 244,5 MW, gồm Hưng Hải Gia Lai (96 MW), Ia Le 1 (52,8 MW), Ia Pết 2 (49,5 MW) và Sông An (46,2 MW).
Trên cùng trục phát triển, Nhà máy điện mặt trời Krông Pa (330 MW) đã hòa lưới điện quốc gia, tiếp tục khẳng định vai trò “xương sống” của hệ thống năng lượng khu vực.
Những dự án năng lượng không chỉ bổ sung nguồn điện lớn cho hệ thống quốc gia mà còn tạo hàng nghìn việc làm, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Điểm nhấn nổi bật hơn là làn sóng điện mặt trời với 114 dự án, tổng công suất hơn 840 MW. Trong đó, Nhà máy điện mặt trời KN Ia Ly (400 MW) được xem là một trong những dự án lớn nhất Tây Nguyên; cùng với Krông Pa 2 (39,2 MW) và Phú Thiện (32 MW) đã góp phần hình thành cụm năng lượng mặt trời tập trung.
Đắk Lắk cũng đang ghi dấu ấn với những “siêu dự án”. Tiêu biểu là Tổ hợp điện mặt trời Xuân Thiện - Ea Súp với tổng công suất lên tới 2.000 MWp, trong đó giai đoạn 1 (700 MWp) đã vận hành thương mại từ cuối năm 2021.
Dự án này không chỉ bổ sung nguồn điện lớn cho hệ thống quốc gia mà còn tạo hàng nghìn việc làm, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội vùng biên.
Không còn là vùng đất “trũng” về thu hút đầu tư, các địa phương đã chủ động cải thiện môi trường đầu tư, đồng hành cùng doanh nghiệp, hướng đến phát triển bền vững, nâng cao chất lượng sống người dân. Chỉ riêng năm 2025, Gia Lai đã thu hút gần 16.000 tỷ đồng vốn đầu tư với 192 dự án, một bước tiến dài so với giai đoạn trước.