Xây dựng hệ sinh thái, mạng lưới bảo vệ người tiêu dùng

Sáng 9/11, tại TP. Đà Nẵng, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia phối hợp với Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam tổ chức Diễn đàn Kết nối và phát triển hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng của các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Đây là hoạt động triển khai các hoạt động năm 2026 thuộc Đề án Phát triển hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng giai đoạn 2026 - 2030 được ban hành theo Quyết định 2724/QĐ-BCT ngày 3/10/2025 của Bộ trưởng Bộ Công Thương, nâng cao hiệu quả thực thi Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đặc biệt là thúc đẩy vai trò, chức năng quan trọng của hệ thống tổ chức xã hội tham gia bảo vệ người tiêu dùng.

Hiện thực hóa các định hướng trong công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Trịnh Anh Tuấn, Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh quốc gia (Bộ Công Thương) cho biết, Diễn đàn nhằm trao đổi, lắng nghe và đánh giá lại các hoạt động của các hội sau thời gian sáp nhập địa phương.

Bên cạnh đó, theo ông Trịnh Anh Tuấn, Kết luận số 207-KL/TW ngày 10/11/2025 của Ban Bí thư về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 30-CT/TW đã nhấn mạnh yêu cầu phát huy vai trò của các tổ chức xã hội, tạo điều kiện và xây dựng cơ chế phù hợp để các Hội Bảo vệ người tiêu dùng tham gia tích cực vào công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Cụ thể hóa chủ trương này, Nghị quyết số 87/NQ-CP ngày 5/4/2026 của Chính phủ đã xác định các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể nhằm hỗ trợ, phát triển các tổ chức xã hội; khuyến khích giao các hội thực hiện một số nhiệm vụ bảo vệ người tiêu dùng theo quy định của pháp luật; nghiên cứu cơ chế đặc thù, bố trí kinh phí và bảo đảm điều kiện hoạt động.

Do đó, việc tổ chức Diễn đàn sẽ góp phần hiện thực hóa những định hướng nêu trên. “Đây là dịp để các cơ quan quản lý nhà nước, Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, các hội địa phương và các tổ chức liên quan cùng nhìn nhận thực trạng, chia sẻ kinh nghiệm, kết nối hoạt động và đề xuất giải pháp nhằm phát triển hệ thống các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng”, ông Trịnh Anh Tuấn nói.

Theo ông Bùi Thanh Thủy, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam, sau khi thực hiện sáp nhập các đơn vị hành chính cấp tỉnh, hệ thống các hội bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng gặp lúng túng trong quá trình kiện toàn tổ chức, hợp nhất và đổi tên. Nhờ sự chủ động xây dựng đề án, sự đồng hành của Ủy ban Cạnh tranh quốc gia, Bộ Công Thương và các cơ quan chức năng, phần lớn các tỉnh thành đã từng bước củng cố, sắp xếp và duy trì hoạt động của hội địa phương.

Về phía Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam đã tích cực tham mưu, phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước để kiến nghị các cơ chế, chính sách hỗ trợ nhằm tạo điều kiện cho các hội hoạt động với tính chất đặc thù, gắn kết chặt chẽ hơn trong hệ thống.

“Diễn đàn sẽ đánh giá lại thực tiễn hoạt động, nhìn nhận những khó khăn vướng mắc, từ đó kết nối các bên liên quan (cơ quan quản lý, doanh nghiệp, tổ chức hội và chuyên gia) để xây dựng hệ sinh thái bảo vệ người tiêu dùng ngày càng bền vững”, ông Bùi Thanh Thủy nói.

Kết nối chặt chẽ 4 trụ cột hình thành hệ sinh thái bảo vệ người tiêu dùng

Tại Diễn đàn, các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận tập trung vào 3 nội dung trọng tâm: Đánh giá thực chất kết quả hoạt động, những mô hình và cách làm hiệu quả của các Hội Bảo vệ người tiêu dùng; trao đổi, đề xuất cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức xã hội, nhất là trong tiếp nhận, tư vấn, hỗ trợ và xử lý phản ánh, khiếu nại của người tiêu dùng; nghiên cứu, tăng cường liên kết giữa Trung ương và địa phương, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm, ứng dụng công nghệ số và nâng cao năng lực hoạt động của các hội, hướng tới một hệ thống hoạt động chuyên nghiệp, thực chất và bền vững.

Đáng chú ý, tại diễn đàn, các đại biểu đã thảo luận nhiều giải pháp để tăng cường kết nối, xây dựng hệ sinh thái, mạng lưới bảo vệ người tiêu dùng trong giai đoạn mới.

Theo ông Phan Thế Thắng, Phó trưởng ban Bảo vệ người tiêu dùng, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia, để hình thành một hệ sinh thái hiệu quả cần xác định vai trò của từng chủ thể, khuyến khích sự tham gia của các chủ thể một cách thiết thực. Trong đó, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, hoàn thiện thể chế, chính sách và hạ tầng dữ liệu dùng chung; hệ thống các hội bảo vệ người tiêu dùng là cầu nối để tiếp nhận hỗ trợ, tư vấn, đại diện cho người tiêu dùng trong hòa giải, theo dõi xử lý vụ việc, phản biện chính sách; cộng đồng doanh nghiệp phải chủ động thực hiện trách nhiệm doanh nghiệp thông qua xây dựng bộ quy tắc ứng xử tiếp nhận xử lý tranh chấp khiếu nại và người tiêu dùng phải là người tham gia giám sát thị trường, phản hồi thị trường.

“Người tiêu dùng đóng vai trò là trung tâm của toàn bộ hệ sinh thái bảo vệ người tiêu dùng. Họ không chỉ đơn thuần là người được bảo vệ mà còn phải là chủ thể tích cực tham gia vào hệ sinh thái thông qua việc giám sát thị trường, đưa ra các ý kiến phản hồi, khiếu nại để các cơ quan quản lý và tổ chức liên quan nắm bắt, từ đó hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng”, ông Phan Thế Thắng nhấn mạnh.

Đồng tình với quan điểm trên, ông Bùi Thanh Thủy cho rằng, các trụ cột lớn đều đã được xác định, yêu cầu quan trọng là phải kết nối chặt chẽ được các chủ thể này. Ngoài ra, theo đại diện Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, ngoài 4 nhóm chủ thể chính trên, hệ sinh thái bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam còn cần có sự tham gia chủ động, tích cực của nhiều chủ thể khác như cơ quan về đo lường chất lượng, tòa án, trọng tài thương mại để hệ sinh thái hoàn thiện và vận hành hiệu quả.

Sáng 9/11 tại Đà Nẵng, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia và Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam đã tổ chức Diễn đàn kết nối hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Diễn đàn nhằm tháo gỡ khó khăn của hoạt động các Hội bảo vệ người tiêu dùng các tỉnh, thành phố sau sáp nhập, thúc đẩy phối hợp giữa các cơ quan và xây dựng hệ sinh thái mạng lưới bảo vệ người tiêu dùng bền vững trong kỷ nguyên số.